KWALIFIKACJA MED11 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 6.
Który typ zawieszenia posiada proteza uda, w której cała powierzchnia kikuta styka się ściśle z wnętrzem leja, wytwarzając także obciążenie osiowe?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zawieszenie "kontaktowe" opisuje sytuację, w której lej jest dopasowany tak, że cała powierzchnia kikuta ma ścisły, równomierny kontakt ze ścianami leja.
W takim rozwiązaniu stabilizacja wynika z dopasowania i tarcia, a obciążenia mogą być przenoszone osiowo przez kikut, zgodnie z opisem w pytaniu.

Pełne wyjaśnienie:

Opis w pytaniu wskazuje na protezę uda, w której cała powierzchnia kikuta przylega ściśle do wnętrza leja. To kluczowa cecha zawieszenia określanego jako kontaktowe: utrzymanie protezy i jej stabilność wynikają z bardzo dobrego dopasowania leja oraz równomiernego kontaktu na dużej powierzchni. Taki kontakt sprzyja także przenoszeniu części obciążeń w osi kończyny (obciążenie osiowe), bo naciski nie są ograniczone wyłącznie do wybranych punktów podparcia.

Odpowiedź "półkontaktowe" jest niezgodna z opisem, ponieważ sugeruje tylko częściowy, niepełny kontakt kikuta z lejem. Gdy kontakt jest ograniczony, zmienia się mechanizm stabilizacji i rozkład nacisków, a pytanie wprost podkreśla kontakt na całej powierzchni.

Odpowiedź "podciśnieniowe" odnosi się do mechanizmu utrzymania protezy poprzez wytworzenie podciśnienia (z użyciem odpowiednich elementów systemu), a nie do samego faktu pełnego kontaktu na całej powierzchni. Ścisłe przyleganie może współwystępować z różnymi systemami, ale w pytaniu mechanizm jest opisany jako wynikający z kontaktu powierzchniowego i przenoszenia obciążeń.

Odpowiedź "dodatkowe" jest zbyt ogólna i nie wskazuje na konkretny, rozpoznawalny typ zawieszenia wynikający z pełnego kontaktu kikuta z lejem. Może kojarzyć się z dodatkowymi pasami lub elementami, lecz nie odpowiada przedstawionej definicji.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o zawieszenie zawsze wyszukaj słowa-klucze. Sformułowanie "cała powierzchnia kikuta styka się ściśle" kieruje do kategorii opartych na pełnym kontakcie i dopasowaniu, a dopiero potem rozważaj systemy specjalne (np. z podciśnieniem).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób utrzymania protezy, w którym lej jest dopasowany tak, że kikut ma możliwie pełny i ścisły kontakt z jego wnętrzem. Stabilność wynika głównie z dopasowania i tarcia na dużej powierzchni, co sprzyja także przenoszeniu obciążeń wzdłuż osi kończyny.
Gdy kontakt jest równomierny na całej powierzchni, naciski mogą rozkładać się bardziej równomiernie, a część sił może być przenoszona wzdłuż osi kikuta. Przy ograniczonym kontakcie obciążenia częściej skupiają się punktowo, co pogarsza tolerancję i stabilność.
Wskazówką jest zakres przylegania. Jeśli w treści pojawia się "cała powierzchnia", "pełny kontakt", "ściśle przylega", to typowo kieruje do kontaktowego. Półkontaktowe sugeruje kontakt częściowy i większą rolę wybranych stref podparcia lub innych mechanizmów stabilizacji.
Nie musi. Podciśnienie opisuje mechanizm utrzymania protezy (wytworzenie różnicy ciśnień), natomiast "pełny kontakt" opisuje dopasowanie i przyleganie powierzchni. W praktyce systemy mogą się łączyć, ale w pytaniu egzaminacyjnym liczy się to, co jest opisane wprost.
Zbyt ciasne dopasowanie może powodować nadmierny ucisk, ból, zaburzenia krążenia, otarcia i problemy skórne. W skrajnych sytuacjach pacjent ogranicza użytkowanie protezy. Dlatego istotna jest kontrola punktów ucisku i korekty leja w procesie dopasowania.
Gdy celem jest dobra stabilizacja i równomierny rozkład nacisków oraz gdy kikut pozwala na uzyskanie ścisłego dopasowania leja. Decyzja zależy m.in. od kształtu kikuta, tolerancji tkanek, aktywności pacjenta i możliwości technicznych wykonania odpowiedniego leja.
Najważniejsze są: kształt i wykonanie leja, ewentualna wkładka/liner, sposób zakładania, stan skóry oraz zmiany objętości kikuta w czasie. Nawet dobrze wykonany lej może wymagać korekt, jeśli kikut zmienia się lub pacjent zakłada protezę nieprawidłowo.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi kojarzącej się ze "ścisłym przyleganiem" (np. podciśnienie) bez sprawdzenia, czy pytanie opisuje mechanizm utrzymania, czy sposób rozkładu kontaktu w leju. Drugi błąd to przeoczenie słów "cała powierzchnia", które zmieniają sens.
Wyszukaj w treści cechy rozstrzygające: zakres kontaktu ("cała powierzchnia" vs "częściowo"), opis mechanizmu (tarcie/dopasowanie vs podciśnienie) oraz informację o obciążeniu. Jeśli cechy wskazują jeden mechanizm dominujący, zwykle daje to jedną poprawną odpowiedź.
Ucz się parami pojęć (kontaktowe–półkontaktowe, mechaniczne–podciśnieniowe) i trenuj rozpoznawanie słów-kluczy w opisach. Pomaga też rysowanie prostych schematów leja i zaznaczanie, gdzie ma być kontakt. Warto przerobić zadania z opisami klinicznymi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z protetyki kończyn dolnych używane w kształceniu technika ortopedy
  • Materiały producentów systemów lejów i zawieszeń (opisy techniczne, instrukcje dopasowania)
  • Notatki z zajęć z biomechaniki chodu i przenoszenia obciążeń w protezach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego