KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2018 (test 2)

PYTANIE NR 3.
Który z przedstawionych na rysunkach przewodów należy użyć do montażu obwodów zasilających jednofazowej instalacji elektrycznej w układzie TN-S?
Ilustracja przedstawia cztery różne typy przewodów elektrycznych, oznaczone literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W układzie TN-S przewód ochronny PE i neutralny N są prowadzone oddzielnie.
Dlatego obwód jednofazowy zasilający powinien być wykonany przewodem/ kablem z osobnymi żyłami L, N oraz PE (nie z PEN i nie bez żyły ochronnej). Taki przewód zapewnia poprawne warunki ochrony przeciwporażeniowej w TN-S.

Pełne wyjaśnienie:

W układzie sieciowym TN-S punkt neutralny źródła jest uziemiony, a w instalacji odbiorczej przewód ochronny PE oraz przewód neutralny N są prowadzone oddzielnie na całej długości. To jest cecha rozpoznawcza TN-S i jednocześnie klucz doboru przewodu do obwodu jednofazowego.

Dla jednofazowego obwodu zasilającego (typowo 230 V) prawidłowy dobór przewodu oznacza, że musi on umożliwiać jednocześnie:

  • doprowadzenie żyły fazowej L,
  • doprowadzenie żyły neutralnej N,
  • zapewnienie ciągłości żyły ochronnej PE (ochrona przeciwporażeniowa).

Z tego powodu poprawna jest odpowiedź wskazująca przewód z trzema odrębnymi żyłami przeznaczonymi na L, N i PE. Taki przewód jest właściwy do montażu obwodów zasilających w TN-S.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Przewód bez żyły ochronnej (np. tylko dwie żyły robocze) nie zapewnia wymaganej funkcji PE w obwodzie zasilającym i może prowadzić do braku skutecznej ochrony przeciwporażeniowej.
  • Przewód z żyłą PEN odpowiada rozwiązaniom typu TN-C lub fragmentom TN-C-S, a nie czystemu TN-S, gdzie N i PE nie mogą być łączone w jeden przewód na odcinku instalacji odbiorczej.
  • Przewody o innej liczbie żył niż potrzebna dla jednofazowego obwodu (np. przeznaczone typowo dla obwodów trójfazowych) nie są właściwym wyborem, jeśli zadanie dotyczy konkretnego obwodu jednofazowego.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą zasadę: TN-S = osobno N i PE, więc dla jednofazowego zasilania najczęściej szukasz przewodu, który ma wyraźnie przewidzianą żyłę ochronną PE obok żyły neutralnej N.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
TN-S to układ, w którym punkt neutralny źródła jest uziemiony, a w instalacji odbiorczej przewody PE i N są prowadzone oddzielnie na całej długości. Dzięki temu przewód ochronny PE nie przenosi prądu roboczego, a ochrona przeciwporażeniowa jest łatwiejsza do zapewnienia.
Dla obwodu jednofazowego w TN-S typowo potrzebujesz trzech funkcji: L (faza), N (neutralny) i PE (ochronny). Dlatego właściwy będzie przewód/kabel, który ma osobną żyłę ochronną PE i osobną żyłę neutralną N, a nie przewód dwużyłowy lub z PEN.
W TN-S zasada jest taka, że PE i N są rozdzielone. Przewód PEN łączy funkcje ochronną i neutralną w jednej żyle, co odpowiada innym układom (np. TN-C). Zastosowanie PEN w instalacji, która ma być TN-S, oznaczałoby odejście od wymogu rozdziału i może pogorszyć warunki ochrony.
W TN-S przewody PE i N są oddzielne od początku instalacji odbiorczej. W TN-C-S występuje odcinek z przewodem PEN, a dopiero w pewnym miejscu następuje rozdział na PE i N. Na rysunkach i schematach szukaj informacji, czy gdziekolwiek pojawia się PEN.
Zasadniczo nie powinno się dobierać przewodu dwużyłowego do obwodu zasilającego gniazdo, ponieważ gniazdo wymaga połączenia ochronnego. W TN-S przewód ochronny PE jest integralną częścią obwodu. Brak PE oznacza brak prawidłowej realizacji ochrony przeciwporażeniowej dla urządzeń klasy I.
Najczęstsze pomyłki to: wybór przewodu z PEN (bo "ma ochronę"), wybór przewodu bez PE (bo "jednofazowy to L+N"), oraz kierowanie się wyłącznie liczbą żył bez zrozumienia ich funkcji. Zawsze sprawdzaj, czy występują osobno N i PE.
Przewód PE nie jest zabezpieczeniem sam w sobie, ale umożliwia skuteczne zadziałanie środków ochrony, np. samoczynne wyłączenie zasilania przy uszkodzeniu izolacji (zwarcie doziemne) oraz poprawną pracę wyłączników różnicowoprądowych. Bez PE część środków ochrony może nie działać zgodnie z założeniem.
W typowym obwodzie jednofazowym nie jest potrzebny przewód czterożyłowy; zwykle wystarczą L, N i PE. Dodatkowa żyła może być potrzebna tylko przy szczególnych funkcjach (np. sterowanie, powrót sygnału), ale to zależy od projektu. W pytaniach egzaminacyjnych zwykle chodzi o podstawowe zasilanie: L+N+PE.
Kluczowe jest rozpoznanie funkcji żył: L (faza), N (neutralny) oraz PE (ochronny). W TN-S nie wybierasz rozwiązania z jedną żyłą pełniącą dwie funkcje (PEN). Jeśli na rysunku przewodu widzisz rozdzielone N i PE, to jest to mocna wskazówka poprawnego doboru.
Przećwicz rozpoznawanie układów sieciowych (TN-S, TN-C, TN-C-S, TT) i powiąż je z przewodami: w TN-S zawsze osobno N i PE. Rozwiązuj testy z rysunkami przewodów, zwracając uwagę na liczbę żył i ich funkcje. Na egzaminie najpierw ustal układ, potem dobieraj przewód.
info

Statystycznie 53% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Taki przewód zapewnia poprawne warunki ochrony przeciwporażeniowej w TN-S."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do nauki instalacji elektrycznych niskiego napięcia (rozdziały o układach sieciowych i ochronie przeciwporażeniowej)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji ELE.2 dotyczące doboru przewodów i kabli
  • Karty katalogowe przewodów instalacyjnych (opisy liczby żył i przeznaczenia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego