KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2024

PYTANIE NR 27.
Który z warunków decydujących o wyborze systemu wybierania nie należy do warunków geologicznych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Warunki geologiczne opisują cechy naturalne złoża i pokładu, np. jego kształt, nachylenie oraz głębokość zalegania. "Zaszłości górnicze" dotyczą wcześniejszej działalności eksploatacyjnej (stare wyrobiska, zroby, podsadzki), więc są uwarunkowaniem górniczym, a nie geologicznym.

Pełne wyjaśnienie:

W doborze systemu wybierania w górnictwie podziemnym rozróżnia się m.in. warunki geologiczne (czyli naturalne cechy złoża/pokładu) oraz czynniki wynikające z historii i sposobu prowadzenia robót górniczych. Pytanie sprawdza, czy potrafisz wskazać element, który nie jest geologiczny.

"Zaszłości górnicze" to skutki wcześniejszej eksploatacji: pozostawione zroby, stare wyrobiska, likwidacje, podsadzki, zawały po dawnych ścianach lub komorach, a także zmiany własności ośrodka skalnego wywołane robotami. Są to informacje istotne przy projektowaniu (bezpieczeństwo, stabilność, rozcinka), ale nie opisują pierwotnej budowy geologicznej.

Pozostałe odpowiedzi są typowymi warunkami geologicznymi:

  • "Kształt złoża" odnosi się do geometrii i rozciągłości złoża/pokładu, co wpływa na możliwość zastosowania określonego układu pól, kierunku postępu i organizacji robót.
  • "Nachylenie pokładu" jest parametrem geologicznym (uwarunkowanym budową i tektoniką), który silnie determinuje technologię urabiania, odstawy oraz prowadzenie ściany lub komór.
  • "Głębokość zalegania" opisuje położenie złoża; wraz ze wzrostem głębokości rosną zwykle naprężenia górotworu i wymagania dotyczące obudowy, co wpływa na dobór systemu eksploatacji.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą zasadę: geologiczne = naturalne cechy złoża i otaczających skał, natomiast zaszłości górnicze = skutki wcześniejszych robót i ingerencji człowieka. To rozróżnienie często pojawia się w pytaniach o dobór technologii i ocenę warunków prowadzenia eksploatacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Warunki geologiczne to naturalne cechy złoża i górotworu, np. geometria złoża, nachylenie i miąższość pokładu, budowa warstwowa oraz położenie (głębokość). Opisują stan niezależny od wcześniejszej eksploatacji i są podstawą doboru technologii.
Kształt złoża wynika z procesów geologicznych i określa naturalną geometrię jego występowania. Od niego zależy m.in. możliwość prowadzenia robót ciągłych, rozplanowanie pól eksploatacyjnych oraz to, czy lepszy będzie układ ścianowy czy komorowy.
Zaszłości górnicze to skutki dawnych robót: stare wyrobiska, zroby, zawały, podsadzki czy pozostawione filary. Mogą pogarszać warunki bezpieczeństwa, utrudniać rozcinkę i prowadzenie ścian oraz wpływać na zagrożenia, ale nie są cechą geologiczną.
Nachylenie pokładu determinuje organizację urabiania i transportu (np. problemy z odstawą na pochyłościach), sposób prowadzenia frontu robót oraz dobór obudowy. Im większe nachylenie, tym częściej rosną wymagania technologiczne i ograniczenia dla niektórych metod.
Głębokość zalegania wpływa na warunki naprężeniowe górotworu i często na poziom trudności utrzymania wyrobisk. W praktyce może to zmieniać wymagania dotyczące obudowy, profilaktyki zagrożeń i organizacji robót, więc jest istotnym czynnikiem doboru systemu.
Najprościej: geologiczne to cechy "naturalne" złoża (kształt, nachylenie, położenie), a górnicze to to, co wynika z prowadzenia robót (zaszłości, stan wyrobisk, sposób udostępnienia, organizacja transportu). Jeśli pojawia się wątek dawnych robót, to zwykle nie geologia.
Tak, dawne roboty mogą zmieniać zachowanie górotworu (spękania, zawały, rozluźnienia), ale nadal jest to zmiana spowodowana działalnością człowieka. Dlatego w klasyfikacji czynników doboru systemu wybierania traktuje się je jako uwarunkowanie górnicze, a nie geologiczne.
Częsty błąd to wrzucanie do "geologii" wszystkiego, co dotyczy górotworu, w tym skutków eksploatacji. Drugi błąd to wybór odpowiedzi na podstawie brzmienia (np. "górnicze" = "geologiczne"), zamiast sprawdzenia, czy czynnik jest naturalny czy techniczny.
Poza zaszłościami górniczymi do czynników niegeologicznych zalicza się zwykle uwarunkowania techniczne i organizacyjne, np. możliwości maszyn, sposób udostępnienia, rozwiązania transportowe czy stan infrastruktury. To czynniki "projektowe", a nie wynikające z budowy geologicznej.
Ucz się przez porządkowanie czynników w grupy: geologiczne (kształt, nachylenie, głębokość), górnicze (zaszłości, warunki w wyrobiskach), techniczne (sprzęt, obudowa) i organizacyjne (transport, wentylacja). Takie grupowanie ułatwia szybkie rozpoznanie "co nie pasuje".
info

Statystycznie 55% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Warunki geologiczne opisują cechy naturalne złoża i pokładu, np. jego kształt, nachylenie oraz głębokość zalegania."

Materiały:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych: skryptów z projektowania eksploatacji podziemnej i geologii górniczej dla technika górnictwa podziemnego
  • Notatki/opracowania z działu: czynniki doboru systemu wybierania (geologiczne vs górniczo-techniczne)
  • Przykładowe zadania egzaminacyjne z rozróżniania warunków geologicznych i górniczych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego