Kawitacja to zjawisko tworzenia się i gwałtownego zapadania pęcherzyków pary w cieczy. W praktyce pomp oznacza to, że w pewnych obszarach (najczęściej przy wlocie do wirnika, czyli po stronie ssawnej) ciśnienie lokalnie spada tak nisko, że ciecz zaczyna "wrzeć" w temperaturze roboczej. Skutkiem są: hałas przypominający "grzechotanie", drgania, spadek wydajności oraz erozja elementów przepływowych.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź: "Zbyt długa linia tłoczna."
Długa linia tłoczna zwiększa opory po stronie tłocznej, czyli wpływa przede wszystkim na wymagane ciśnienie/napór tłoczenia i punkt pracy układu. Nie jest to jednak klasyczny czynnik, który bezpośrednio obniża ciśnienie na wlocie do pompy (a to spadek ciśnienia po stronie ssawnej jest kluczowym warunkiem powstawania kawitacji). Dlatego sama "zbyt długa linia tłoczna" nie jest typową bezpośrednią przyczyną kawitacji.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:
- Zbyt długa linia ssawna – wydłużenie przewodu ssawnego zwiększa straty przepływu (tarcie, miejscowe zwężenia), co obniża ciśnienie dostępne na ssaniu. To właśnie sprzyja spadkowi ciśnienia poniżej wartości krytycznych i wystąpieniu kawitacji.
- Zbyt duża prędkość obrotowa wirnika pompy – większe obroty zwykle zwiększają wymagania dotyczące warunków napływu i mogą pogłębiać spadki ciśnienia w rejonie wlotu do wirnika. W konsekwencji rośnie ryzyko kawitacji.
- Zbyt mała prędkość obrotowa wirnika pompy zasysającej – w ujęciu eksploatacyjnym niewłaściwe parametry pracy układu zasilania (w tym niedostosowanie prędkości/parametrów pompy wstępnej) mogą prowadzić do niekorzystnych warunków na wlocie kolejnego stopnia lub całego układu, a więc pośrednio do warunków sprzyjających kawitacji. Na egzaminie warto pamiętać, że kluczowe jest zawsze utrzymanie odpowiedniego ciśnienia po stronie ssawnej.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawia się rozróżnienie "ssawna" vs "tłoczna", to przy kawitacji najpierw analizuj czynniki pogarszające warunki na ssaniu (spadek ciśnienia, duże straty, zbyt duży pobór/wydajność), bo tam zjawisko najczęściej się inicjuje.