KWALIFIKACJA DRM4 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 10.
Który z wymienionych gatunków drewna charakteryzuje się dużą trwałością, odpornością na ścieranie, ciekawym rysunkiem i może być, między innymi, stosowany do wykonywania schodów?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dąb jest drewnem twardym, odpornym na ścieranie i cenionym za wyraźny, dekoracyjny rysunek. Dzięki temu bywa stosowany na elementy intensywnie użytkowane, m.in. stopnie schodów. Sosna, lipa i topola są na ogół bardziej miękkie i mniej odporne na zużycie.

Pełne wyjaśnienie:

W konstrukcjach takich jak schody kluczowe są: duża trwałość oraz odporność na ścieranie, bo stopnie są intensywnie eksploatowane (chodzenie, piasek na obuwiu, punktowe naciski). Istotny bywa także rysunek drewna, ponieważ schody są elementem widocznym i często pełnią funkcję dekoracyjną.

Odpowiedź "Dąb." pasuje do opisu, ponieważ dąb jest powszechnie klasyfikowany jako drewno twarde i wytrzymałe, o wyraźnym usłojeniu, a w praktyce stolarskiej jest typowym materiałem na stopnie, poręcze czy podłogi, gdzie liczy się odporność na zużycie powierzchni.

Pozostałe propozycje są mniej trafne:

  • "Sosna." to drewno częste i łatwe w obróbce, ale zwykle bardziej miękkie; przy dużym ruchu szybciej się wgniata i wyciera, więc gorzej spełnia wymaganie wysokiej odporności na ścieranie.
  • "Lipa." jest miękka i ceniona raczej do rzeźbienia oraz elementów niewymagających dużej odporności mechanicznej; nie jest typowym wyborem na stopnie schodów.
  • "Topola." również należy do gatunków raczej miękkich i lekkich; w zastosowaniach narażonych na ścieranie zwykle ustępuje gatunkom twardym.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawiają się cechy trwałość + odporność na ścieranie, najczęściej chodzi o gatunki twarde (często liściaste), a nie o drewna miękkie używane do elementów mniej obciążonych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Duża trwałość oznacza, że drewno lepiej znosi długotrwałe użytkowanie i wolniej ulega degradacji (np. biologicznej lub eksploatacyjnej). W praktyce przekłada się to na dłuższą żywotność elementu, mniejsze ryzyko uszkodzeń i rzadszą potrzebę napraw lub wymiany.
Najczęściej liczą się: twardość i odporność na ścieranie (żeby powierzchnia wolniej się wycierała), stabilność wymiarowa (mniejsze paczenie) oraz estetyka rysunku. W praktyce gatunek musi też dobrze przyjmować wykończenie i umożliwiać precyzyjną obróbkę.
Dąb jest postrzegany jako drewno twarde i wytrzymałe, z atrakcyjnym usłojeniem. Dzięki odporności na zużycie sprawdza się w miejscach intensywnie użytkowanych. Dodatkowo jest ceniony za wygląd i możliwość uzyskania trwałych powłok wykończeniowych.
Sosna może być użyta, ale zwykle jako rozwiązanie budżetowe lub przy mniejszym obciążeniu. Jest bardziej miękka niż typowe gatunki "na stopnie", więc łatwiej o wgniecenia i widoczne ślady zużycia. Wymaga też starannego doboru zabezpieczenia powierzchni.
W praktyce rozpoznaje się go po wyraźnym rysunku słojów oraz charakterystycznych cechach makroskopowych (np. widoczne promienie rdzeniowe na przekroju). Na egzaminie zwykle nie wymaga się detali anatomicznych, lecz skojarzenia dąb = twardość, trwałość, dekoracyjny rysunek.
Częsty błąd to wybieranie najpopularniejszego gatunku w tartaku (np. sosna) bez analizy wymagań: ścieranie, twardość, trwałość. Inny błąd to mylenie "ładny rysunek" z "odpornością", choć estetyka nie zastąpi parametrów użytkowych w schodach.
To zdolność powierzchni do przeciwstawiania się wycieraniu podczas kontaktu z obuwiem, piaskiem lub czyszczeniem. W produkcji schodów wpływa na dobór gatunku, technologii obróbki i rodzaju wykończenia. Wyższa odporność zwykle oznacza wolniejsze zużycie stopni.
Lipa i topola sprawdzają się częściej w elementach lekkich, mniej obciążonych, w pracach modelarskich lub rzeźbiarskich oraz tam, gdzie ważna jest łatwa obróbka. Do stopni schodów, gdzie dominuje ścieranie i nacisk, zwykle wybiera się gatunki twardsze.
Twardsze gatunki (np. dąb) wymagają właściwego doboru narzędzi skrawających, parametrów posuwu i obrotów oraz kontroli jakości ostrzy. Ma to znaczenie dla jakości powierzchni i stabilności wymiarów elementów schodów. Miękkie gatunki obrabia się łatwiej, ale gorzej znoszą eksploatację.
Ucz się par: gatunek → typowe cechy → typowe zastosowanie. Twórz krótkie skojarzenia (np. "dąb: twardy, ścieranie, podłogi/schody"). Ćwicz na próbkach drewna i zdjęciach rysunku, a potem rozwiązuj testy, zwracając uwagę na słowa-klucze w opisie.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dąb jest drewnem twardym, odpornym na ścieranie i cenionym za wyraźny, dekoracyjny rysunek.

Źródła:

  • The Wood Database: European Oak (Quercus robur/petraea) – opis właściwości i zastosowań, https://www.wood-database.com/european-oak/ (dostęp: 2026-03-01)
  • The Wood Database: Scots Pine (Pinus sylvestris) – opis właściwości i zastosowań, https://www.wood-database.com/scots-pine/ (dostęp: 2026-03-01)
  • The Wood Database: Basswood / Linden (Tilia americana) – opis właściwości i zastosowań, https://www.wood-database.com/basswood/ (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik materiałoznawstwa drzewnego (właściwości i zastosowanie gatunków)
  • Atlas gatunków drewna (makroskopowe cechy rozpoznawcze, rysunek/usłojenie)
  • Karty techniczne producentów elementów schodowych (zalecane gatunki i parametry)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego