KWALIFIKACJA PGF1 + PGF2 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 27.
Który z wymienionych materiałów znajdzie zastosowanie do wykonania nadruku na koszulkach bawełnianych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Farba sitodrukowa jest przeznaczona m.in. do nadruków na tekstyliach (np. bawełnie), bo tworzy warstwę kryjącą i może być utrwalana zgodnie z technologią tekstylną. Farba offsetowa służy głównie do papieru, guma arabska to środek pomocniczy, a lakier nie jest typową farbą do nadruku na koszulkach.

Pełne wyjaśnienie:

W nadrukach na koszulkach bawełnianych kluczowy jest dobór farby kompatybilnej z podłożem włóknistym oraz z techniką wykonywania nadruku. W praktyce jednym z najczęściej stosowanych rozwiązań jest sitodruk, ponieważ pozwala nanosić relatywnie grube, kryjące warstwy farby, dobrze widoczne na tkaninie i odporne po prawidłowym utrwaleniu.

Odpowiedź "Farba sitodrukowa." jest właściwa, bo farby sitodrukowe występują w wersjach opracowanych specjalnie do tekstyliów (w tym do bawełny). Ich spoiwo i pigmenty są dobierane tak, aby po utrwaleniu (np. termicznym lub chemicznym, zależnie od systemu) nadruk był trwały i elastyczny.

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do nadruku na koszulkach:

  • "Farba offsetowa." jest projektowana pod druk pośredni z formy na obciąg gumowy i dalej na podłoże, typowo papierowe lub kartonowe. Nie jest standardowym materiałem do bezpośredniego znakowania tkanin i nie zapewnia typowych parametrów użytkowych na bawełnie.
  • "Guma arabska." nie jest farbą drukową. To środek pomocniczy znany m.in. z procesów związanych z obróbką/ochroną form w technikach planograficznych; nie pełni roli barwnika do nadruków na odzieży.
  • "Lakier rozpuszczalnikowy." jest powłoką (coating), którą stosuje się do nadawania połysku, ochrony lub właściwości powierzchniowych. Lakier nie jest typową farbą do wykonywania kolorowego nadruku na koszulce i nie zastępuje systemu farbowego do tekstyliów.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się podłoże "koszulka bawełniana/tekstylia", myśl o technikach i farbach tekstylnych (często sitodruk, czasem inne technologie), a nie o farbach stricte "papierowych" jak offset. Dodatkowo odróżniaj farbę (materiał barwiący) od środka pomocniczego i od lakieru (powłoki). To szybki filtr pozwalający uniknąć pomyłek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Farba sitodrukowa to farba przeznaczona do nanoszenia przez siatkę (sito) na podłoże. Stosuje się ją m.in. do nadruków na tekstyliach, tworzywach, papierze i innych materiałach, gdy potrzebna jest kryjąca warstwa i dobra trwałość po utrwaleniu.
Farba offsetowa jest projektowana głównie do druku na papierze/kartonie w technologii offsetowej (transfer pośredni). Na tkaninie bawełnianej zwykle nie daje właściwej trwałości i odporności użytkowej, dlatego do koszulek dobiera się farby tekstylne, np. sitodrukowe.
Zwykle chodzi o znakowanie tekstyliów (bawełny lub mieszanek) metodą odpowiednią dla tkanin. W praktyce oznacza to dobór farby/atramentu, który po utrwaleniu będzie odporny na pranie i zginanie, a nie tylko "jakąkolwiek farbę drukarską".
Farba ma przede wszystkim barwić i tworzyć obraz (kolor, krycie). Lakier to powłoka wykończeniowa: może chronić, nabłyszczać lub matowić, ale zwykle nie jest podstawowym materiałem do wykonania kolorowego nadruku na tekstyliach.
Guma arabska to substancja pochodzenia roślinnego stosowana w różnych dziedzinach jako dodatek/środek pomocniczy. W kontekście poligrafii może pojawiać się jako materiał pomocniczy, ale nie jest farbą tekstylną i nie zastępuje materiału barwiącego do bawełny.
W zadaniach o offsecie najczęściej spotkasz papier i karton (różne gramatury, powlekane/niepowlekane). Gdy pojawiają się tekstylia, to zazwyczaj jest to sygnał, że chodzi o inną technikę nadruku (np. sitodruk) i inny typ farby.
Tak, sitodruk jest jedną z popularnych metod znakowania odzieży, bo umożliwia nanoszenie kryjących warstw i uzyskanie dobrej trwałości po utrwaleniu. W zadaniach egzaminacyjnych często jest kojarzony właśnie z nadrukami na koszulkach bawełnianych.
Częsty błąd to wybór farby "z własnej specjalizacji" (np. offsetowej) bez analizy podłoża. Drugi błąd to mylenie farb z materiałami pomocniczymi (np. guma arabska) lub z powłokami (lakiery). Na egzaminie zawsze dopasuj farbę do podłoża i technologii.
Powinna zapewniać dobrą przyczepność do włókien, odpowiednie krycie/kolor oraz trwałość po utrwaleniu (odporność na pranie i zginanie). W praktyce realizuje to wiele systemów farb tekstylnych; w testach szkolnych najczęściej wskazuje się farby sitodrukowe.
Ucz się "pakietami": technika → typowe podłoża → typowe farby → środki pomocnicze. Rób własne mapy skojarzeń (np. offset–papier–farba offsetowa; sitodruk–tekstylia–farba sitodrukowa). To przyspiesza wybór poprawnej odpowiedzi na egzaminie.
info

Około 80% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Farba sitodrukowa jest przeznaczona m.in. do nadruków na tekstyliach (np. bawełnie), bo tworzy warstwę kryjącą i może być utrwalana zgodnie z technologią tekstylną."

Źródła:

  • Wikipedia: "Sitodruk" — opis techniki i zastosowań (w tym nadruki na tekstyliach), https://pl.wikipedia.org/wiki/Sitodruk (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia: "Farba drukarska" — ogólne informacje o farbach i ich zastosowaniach, https://pl.wikipedia.org/wiki/Farba_drukarska (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia: "Guma arabska" — charakterystyka substancji jako surowca/środka, https://pl.wikipedia.org/wiki/Guma_arabska (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podstawy technologii sitodruku (materiały szkoleniowe/rozdziały w podręcznikach poligraficznych o sitodruku)
  • Karty techniczne producentów farb sitodrukowych do tekstyliów (opis zastosowań i utrwalania)
  • Zestawienie porównawcze technik: offset vs sitodruk vs fleksografia (cele, podłoża, farby)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego