Współczynnik mocy (często zapisywany jako cos φ) opisuje, jaka część mocy pozornej jest zamieniana na moc czynną. Z punktu widzenia ekonomii pracy instalacji korzystny jest możliwie wysoki współczynnik mocy, ponieważ mniejszy udział mocy biernej oznacza mniejsze obciążenie prądowe sieci dla tej samej mocy użytecznej oraz mniejsze straty w przewodach i urządzeniach zasilających.
Odpowiedź "Piec oporowy." jest poprawna, ponieważ piec oporowy jest typowym odbiornikiem rezystancyjnym (grzejnym). W obciążeniu rezystancyjnym prąd i napięcie są prawie w fazie, a moc bierna jest pomijalna. W efekcie współczynnik mocy jest wysoki (w idealnym modelu równy 1), co jest najkorzystniejsze ekonomicznie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:
- "Silnik asynchroniczny." to silnik indukcyjny, który do wytworzenia pola magnetycznego potrzebuje składowej biernej. Jego cos φ jest zwykle wyraźnie niższy od 1, zwłaszcza przy pracy z małym obciążeniem.
- "Silnik uniwersalny." jest silnikiem komutatorowym, ale w praktyce również nie jest typowym przykładem odbiornika o najwyższym cos φ w porównaniu z czystym obciążeniem rezystancyjnym; ma elementy indukcyjne i zmienne warunki pracy, co nie gwarantuje najlepszego współczynnika mocy.
- "Wzbudnik indukcyjny." (urządzenie o charakterze indukcyjnym) z definicji wiąże się z poborem mocy biernej, a więc z obniżeniem współczynnika mocy.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy wśród odpowiedzi jest odbiornik czysto grzejny (rezystancyjny), a pozostałe są silnikami/urządzeniami indukcyjnymi, to właśnie odbiornik grzejny będzie miał najbardziej korzystny współczynnik mocy.
