Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MED13 - STYCZEŃ 2025



PYTANIE NR 27.
Który z wymienionych treningów należy zaplanować w pierwszej kolejności podopiecznemu wycofanemu, mającemu trudności w nazwaniu swoich emocji?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Trening umiejętności społecznych jest najbliżej powiązany z wycofaniem oraz trudnością w nazywaniu i komunikowaniu emocji. Obejmuje ćwiczenie rozpoznawania stanów emocjonalnych, wyrażania potrzeb, inicjowania kontaktu i reagowania w relacjach. Trening ADL, ekonomiczny i prozdrowotny rozwijają inne obszary funkcjonowania, mniej adekwatne do wskazanego problemu.

Pełne wyjaśnienie:

W opisie sytuacji kluczowe są dwa objawy: wycofanie oraz trudność w nazwaniu własnych emocji. Taka kombinacja wskazuje na problem przede wszystkim w obszarze funkcjonowania psychospołecznego: kontaktu z innymi, komunikacji, rozumienia sygnałów emocjonalnych i adekwatnego reagowania w sytuacjach interpersonalnych.

Dlatego najtrafniej jako pierwszy zaplanować trening umiejętności społecznych. W praktyce terapeuty zajęciowego może on obejmować m.in.:

  • ćwiczenie rozpoznawania i nazywania emocji (u siebie i u innych),
  • bezpieczne trenowanie wypowiadania uczuć i potrzeb (np. "jest mi trudno", "potrzebuję przerwy"),
  • naukę inicjowania kontaktu, podtrzymywania rozmowy i proszenia o pomoc,
  • elementy asertywności, stawiania granic i reagowania na odmowę,
  • pracę w małych, przewidywalnych sytuacjach społecznych, które stopniowo zmniejszają wycofanie.

Pozostałe odpowiedzi są mniej adekwatne jako "pierwszy wybór" wprost dla wskazanego profilu trudności:

  • "Czynności życia codziennego." – trening ADL jest ważny, gdy dominują braki w samoobsłudze i samodzielności (np. ubieranie, higiena, przygotowanie posiłku). Nie jest jednak najbardziej celowanym działaniem wobec trudności w identyfikacji i komunikowaniu emocji oraz wycofania interpersonalnego.
  • "Ekonomiczny." – trening ekonomiczny dotyczy zwykle zarządzania budżetem, planowania wydatków czy korzystania z usług. Może wspierać samodzielność, ale nie adresuje bezpośrednio bariery emocjonalno-społecznej opisanej w pytaniu.
  • "Prozdrowotny." – trening prozdrowotny (np. nawyki zdrowotne, higiena snu, aktywność) bywa korzystny ogólnie, jednak w tej sytuacji nie jest pierwszoplanową odpowiedzią na problem wycofania i trudności w nazywaniu emocji.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści zadania pojawiają się słowa-klucze związane z relacjami i komunikacją (wycofanie, emocje, nazywanie uczuć), najpierw szukaj odpowiedzi odwołującej się do kompetencji społecznych i komunikacji, a dopiero potem do samoobsługi, finansów czy zdrowia ogólnego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest trening umiejętności społecznych w terapii zajęciowej?
Trening umiejętności społecznych to zajęcia rozwijające praktyczne kompetencje kontaktu z innymi: inicjowanie rozmowy, współpraca, rozwiązywanie konfliktów, asertywność oraz komunikowanie uczuć i potrzeb. W terapii zajęciowej często łączy się go z codziennymi aktywnościami, aby umiejętności były użyteczne w realnych sytuacjach.
Dlaczego wycofanie społeczne kieruje wybór na trening społeczny?
Wycofanie oznacza trudność w wchodzeniu w relacje i utrzymywaniu kontaktu, więc priorytetem jest ćwiczenie bezpiecznych interakcji i komunikacji. Trening społeczny pozwala stopniować ekspozycję na sytuacje społeczne, uczyć proszenia o pomoc oraz wyrażania emocji, co bezpośrednio wpływa na funkcjonowanie w grupie i w domu.
Jak terapia zajęciowa pomaga w nazywaniu emocji?
W praktyce wykorzystuje się proste narzędzia: skale emocji, karty uczuć, dzienniczek nastroju, odgrywanie scenek i omawianie reakcji w konkretnych zadaniach. Kluczowe jest łączenie emocji z sytuacją i sygnałami z ciała oraz uczenie krótkich komunikatów typu "czuję… bo… potrzebuję…".
Jakie są typowe elementy treningu umiejętności społecznych?
Najczęściej obejmuje: naukę zasad rozmowy (pytania otwarte, aktywne słuchanie), ćwiczenie proszenia i odmawiania, komunikację niewerbalną, rozpoznawanie emocji, radzenie sobie ze stresem w kontakcie oraz scenki sytuacyjne. Zajęcia mogą być indywidualne lub grupowe, z informacją zwrotną po ćwiczeniach.
Czy trening ADL może być ważniejszy niż trening społeczny?
Tak, gdy dominują trudności w samoobsłudze i bezpieczeństwie (np. higiena, jedzenie, ubieranie, ryzyko upadków). Wtedy ADL bywa priorytetem. W opisywanym typie pytania kluczowy jest jednak problem emocjonalno-społeczny, więc trening społeczny jest bardziej celowany jako pierwsza interwencja.
Kiedy stosuje się trening ekonomiczny w terapii zajęciowej?
Trening ekonomiczny planuje się, gdy celem jest zwiększenie samodzielności w obszarze finansów i organizacji życia: planowanie budżetu, kontrola wydatków, korzystanie z usług, przygotowanie listy zakupów czy rozumienie opłat. Ma sens, gdy podopieczny ma zasoby poznawcze i motywację do pracy nad tym obszarem.
Jak odróżnić trening prozdrowotny od treningu społecznego na egzaminie?
Trening prozdrowotny dotyczy nawyków i stylu życia (ruch, sen, higiena, profilaktyka), a społeczny dotyczy relacji i komunikacji (kontakt, asertywność, emocje). Jeśli w treści padają sygnały takie jak wycofanie, trudność w rozmowie czy nazywaniu uczuć, zwykle właściwszy jest trening społeczny.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy wyborze rodzaju treningu?
Częsty błąd to wybór odpowiedzi "najbardziej ogólnej" (np. prozdrowotnej), mimo że pytanie opisuje konkretną barierę funkcjonalną. Innym błędem jest automatyczne wskazywanie ADL jako pierwszego, bez sprawdzenia, czy problem dotyczy samoobsługi czy raczej relacji, emocji i komunikacji.
Jak zaplanować pierwsze zajęcia dla osoby wycofanej w praktyce?
Warto zacząć od krótkich, przewidywalnych zadań w bezpiecznej atmosferze: proste ćwiczenia rozmowy 1:1, nazywanie emocji na przykładach, ustalenie zasad spotkań i celów. Stopniowo wprowadza się elementy pracy w parze lub małej grupie, aby zmniejszać lęk i budować poczucie sprawczości.
Czy trudność w nazywaniu emocji zawsze oznacza ten sam problem kliniczny?
Nie. Może wynikać m.in. z obniżonego nastroju, lęku, doświadczeń traumatycznych, trudności rozwojowych lub ograniczeń poznawczych. Na egzaminie kluczowe jest jednak rozpoznanie, że taka trudność wpływa na komunikację i relacje, więc interwencje psychospołeczne (np. trening społeczny) są zwykle najbardziej adekwatne.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 40% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Trening umiejętności społecznych jest najbliżej powiązany z wycofaniem oraz trudnością w nazywaniu i komunikowaniu emocji."

Źródła:

  • World Health Organization, "International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF)", 2001 (domeny funkcjonowania i uczestnictwa)
  • American Psychiatric Association, "Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-5)", 2013 (opis trudności w funkcjonowaniu społecznym w kontekście zaburzeń psychicznych – ujęcie ogólne)
  • Kielhofner G., "Model of Human Occupation: Theory and Application", wydania podręcznikowe (ramy analizy funkcjonowania i interwencji w terapii zajęciowej)

Materiały:

  • Publikacje i podręczniki z terapii zajęciowej dotyczące obszaru psychospołecznego i komunikacji
  • Materiały szkoleniowe do treningu umiejętności społecznych (programy zajęć, scenariusze)
  • Opis klasyfikacji ICF oraz przykłady mapowania celów terapii do domen funkcjonowania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego