KWALIFIKACJA MED9 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 11.
Łacińskie określenie oznaczające zawiesinę zapisywane jest na recepcie w formie skrótu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skrót "susp." pochodzi od łacińskiego "suspensio" i oznacza postać leku: zawiesinę.
"supp." dotyczy czopków (suppositoria), a pozostałe propozycje nie są standardowym skrótem dla zawiesiny w zapisie recepturowym.

Pełne wyjaśnienie:

W zapisie recepturowym (w tym w starszych konwencjach łacińskich) spotyka się skróty określające postać leku. Zawiesina to postać, w której cząstki substancji stałej są rozproszone w cieczy i mogą ulegać sedymentacji, dlatego przed użyciem zwykle wymaga wstrząśnięcia.

Odpowiedź "susp." jest poprawna, ponieważ jest to skrót od łacińskiego terminu suspensio, czyli właśnie zawiesina.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo odnoszą się do innych pojęć lub nie stanowią właściwego skrótu tej postaci:

  • "supp." kojarzy się z suppositoria, czyli czopkami – to inna postać leku niż zawiesina.
  • "spir." bywa mylone z określeniami związanymi ze spirytusem/roztworami alkoholowymi, ale nie oznacza zawiesiny; podobieństwo liter może wprowadzać w błąd.
  • "seat." nie jest typowym, jednoznacznym skrótem dla zawiesiny w standardowych zestawieniach skrótów recepturowych, więc jego wybór wynika zwykle ze zgadywania.

Wskazówka egzaminacyjna: ucz się skrótów parami, które łatwo pomylić (np. susp. vs supp.) i zawsze próbuj w myślach "rozwinąć" skrót do pełnej łacińskiej nazwy postaci leku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skrót "susp." jest używany jako skrót od łacińskiego suspensio, czyli zawiesina. W praktyce wskazuje, że lek ma postać zawiesiny (cząstki stałe w cieczy), co często wiąże się z koniecznością wstrząśnięcia przed użyciem.
"supp." jest kojarzone z łacińskim suppositoria, czyli czopkami. To zupełnie inna postać leku niż zawiesina. Błąd wynika zwykle z podobieństwa zapisu (susp./supp.) i automatycznego dopasowania bez odtworzenia pełnego terminu.
Roztwór jest jednorodny (substancja rozpuszczona), a zawiesina jest niejednorodna (drobne cząstki stałe rozproszone w cieczy). W zawiesinie może pojawić się osad, dlatego typową praktyką jest wstrząśnięcie przed użyciem.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie podobnych skrótów (np. susp. i supp.), wybór "na wygląd" bez rozwinięcia łacińskiej nazwy oraz utożsamianie skrótu z popularną formą leku z praktyki (heurystyka dostępności), a nie z właściwą definicją.
Skuteczne jest uczenie się w zestawach: skrót → pełna nazwa łacińska → polska postać leku. Pomagają fiszki i powtarzanie par "łatwych do pomylenia". Dodatkowo warto ćwiczyć na krótkich zapisach recepturowych, aby utrwalić kontekst użycia.
Często tak, bo cząstki substancji stałej mogą opadać na dno (sedymentacja). Jednak szczegółowe zalecenia zależą od formulacji i informacji na opakowaniu/ulotce. Na egzaminie warto pamiętać ogólną zasadę: zawiesina zwykle nie jest jednorodna bez wymieszania.
Określenie "zawiesina" pojawia się przy wydawaniu leków gotowych (np. antybiotyki po rekonstytucji) oraz w recepturze aptecznej, gdy sporządza się preparaty o takiej postaci. Prawidłowe rozpoznanie postaci pomaga dobrać sposób przygotowania i przekazać właściwe zalecenia pacjentowi.
Istotne są m.in.: odpowiednie rozdrobnienie substancji stałej, dobór podłoża/medium, zapobieganie zbyt szybkiemu opadaniu cząstek (stabilizacja), a także możliwość łatwego wymieszania przed użyciem. To wpływa na dawkowalność i jednorodność podawanej porcji.
W praktyce zakres użycia skrótów może się różnić w zależności od systemu zapisu i przyjętych procedur. Na egzaminach często sprawdza się jednak klasyczne skróty i nazewnictwo postaci leku jako element kompetencji zawodowych związanych z recepturą i dokumentacją.
Uczniowie mylą zawiesinę z roztworem (bo oba są cieczami) oraz z emulsją (bo obie bywają mętne). Klucz: zawiesina to ciało stałe w cieczy, emulsja to dwie niemieszające się ciecze, a roztwór jest jednorodny na poziomie cząsteczek.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Podręczniki z receptury i technologii postaci leku dla technika farmaceutycznego
  • Słowniki/kompendia skrótów łacińskich używanych w recepturze
  • Materiały dydaktyczne szkół policealnych: zestawienia postaci leku i ich oznaczeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego