KWALIFIKACJA MED1 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 37.
Lekarz zlecił asystentce wypisanie skierowania do pracowni radiologicznej na wykonanie zdjęcia zębowego przyśrodkowego siekacza w szczęce po stronie prawej. Który zapis zęba w systemie FDI jest prawidłowy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W systemie FDI dla uzębienia stałego pierwsza cyfra oznacza ćwiartkę, a druga – kolejny ząb od linii pośrodkowej.
"Szczęka prawa" to ćwiartka 1, a "siekacz przyśrodkowy" ma numer 1 w tej ćwiartce, więc poprawny zapis to 11.

Pełne wyjaśnienie:

System FDI (dwucyfrowy) koduje ząb za pomocą dwóch cyfr:

  • 1. cyfra – oznacza ćwiartkę uzębienia stałego (szczęka/żuchwa oraz strona prawa/lewa pacjenta),
  • 2. cyfra – oznacza numer zęba w danej ćwiartce, licząc od linii pośrodkowej (od siekacza przyśrodkowego).

W uzębieniu stałym ćwiartki są numerowane tak, że:

  • "1" dotyczy szczęki po stronie prawej pacjenta,
  • "2" dotyczy szczęki po stronie lewej,
  • "3" dotyczy żuchwy po stronie lewej,
  • "4" dotyczy żuchwy po stronie prawej.

Siekacz przyśrodkowy jest pierwszym zębem od środka łuku zębowego, dlatego w każdej ćwiartce ma numer "1" jako druga cyfra. Skoro opis dotyczy siekacza przyśrodkowego w szczęce po stronie prawej, zapis musi zaczynać się od "1" (ćwiartka), a kończyć na "1" (pozycja zęba), czyli 11.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? "21" wskazuje szczękę lewą (inna strona), "31" i "41" dotyczą żuchwy (inna szczęka/żuchwa), mimo że druga cyfra "1" nadal oznacza siekacz przyśrodkowy. W praktyce egzaminacyjnej warto zawsze rozbić kod FDI na dwie informacje: gdzie leży ząb (ćwiartka) oraz który to ząb od środka (pozycja 1–8). To minimalizuje pomyłki wynikające z pośpiechu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
FDI to skrót używany dla systemu numeracji zębów opracowanego przez organizację stomatologiczną FDI. W praktyce szkolnej oznacza to dwucyfrowy zapis, gdzie pierwsza cyfra opisuje ćwiartkę uzębienia, a druga – konkretny ząb w tej ćwiartce.
W FDI zapis ma dwie cyfry. Pierwsza mówi, w której ćwiartce leży ząb (szczęka/żuchwa i strona pacjenta). Druga mówi, który to ząb licząc od środka łuku: 1 to siekacz przyśrodkowy, dalej rosnąco do 8.
"11" oznacza: 1 jako pierwsza cyfra = szczęka prawa pacjenta, oraz 1 jako druga cyfra = siekacz przyśrodkowy (najbliżej linii pośrodkowej). Opis "przyśrodkowy siekacz w szczęce po stronie prawej" dokładnie temu odpowiada.
W zapisie "21" druga cyfra "1" nadal oznacza siekacz przyśrodkowy, ale pierwsza cyfra "2" wskazuje szczękę lewą pacjenta. To błąd strony. Na egzaminie to częsta pomyłka, gdy nie uwzględni się perspektywy pacjenta.
Zapis "31" i "41" dotyczy żuchwy, bo pierwsza cyfra 3 lub 4 oznacza dolny łuk zębowy. Druga cyfra "1" wciąż oznacza siekacz przyśrodkowy. Czyli są to siekacze przyśrodkowe, ale w żuchwie (lewy i prawy).
W FDI przyjmuje się strony pacjenta. To ważne w dokumentacji i na skierowaniach. Jeśli pomylisz perspektywę, łatwo zamienić 11 z 21. Pomaga nawyk: wyobraź sobie pacjenta stojącego naprzeciw i oznaczaj jego prawą/lewą.
W uzębieniu stałym druga cyfra "1" oznacza siekacz przyśrodkowy, bo jest to pierwszy ząb od linii pośrodkowej. Druga cyfra "2" to siekacz boczny, a kolejne odpowiadają dalszym zębom. Warto uczyć się tego jako stałej kolejności.
Najczęściej wtedy, gdy w pośpiechu nie rozdzieli się kodu na dwie informacje (ćwiartka i pozycja zęba) oraz gdy myli się prawa/lewa strona pacjenta. Dobra metoda to krótkie sprawdzenie: "szczęka prawa" musi zaczynać się od "1".
W systemie FDI dla uzębienia stałego pierwsza cyfra określa ćwiartkę: 1 – szczęka prawa, 2 – szczęka lewa, 3 – żuchwa lewa, 4 – żuchwa prawa (wszystko w odniesieniu do pacjenta). To fundament do poprawnego oznaczania zębów.
Najlepiej ćwiczyć krótkie serie: losuj opis (np. "siekacz boczny, żuchwa lewa") i zapisuj numer FDI. Ucz się też parami: 11/21 i 31/41, aby automatycznie kontrolować stronę oraz łuk zębowy. Pomagają fiszki i schematy łuków.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • FDI World Dental Federation – opis systemu numeracji zębów (FDI Two-Digit Notation), https://www.fdiworlddental.org/ (sekcja dot. tooth numbering / FDI notation) - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (PL) – "Notacja zębowa" (sekcja o notacji FDI), https://pl.wikipedia.org/wiki/Notacja_z%C4%99bowa - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (EN) – "FDI World Dental Federation notation", https://en.wikipedia.org/wiki/FDI_World_Dental_Federation_notation - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z anatomii zębów (uzębienie stałe i mleczne) omawiające numerację FDI
  • Schematy ćwiartek i tabele numeracji zębów do codziennych powtórek (fiszki)
  • Instruktaże/atlas stomatologiczny pokazujące lokalizację siekaczy przyśrodkowych w szczęce i żuchwie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego