KWALIFIKACJA MED9 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 27.
Leukopenia to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Leukopenia oznacza zmniejszenie liczby leukocytów, czyli krwinek białych, we krwi. Dlatego poprawne jest "spadek liczby krwinek białych". Spadek płytek to trombocytopenia, spadek krwinek czerwonych wiąże się z niedokrwistością/erytropenią, a wzrost wszystkich elementów nie opisuje leukopenii.

Pełne wyjaśnienie:

Leukopenia to stan, w którym w badaniu krwi stwierdza się obniżoną liczbę leukocytów (krwinek białych). To właśnie leukocyty odpowiadają m.in. za reakcje odpornościowe, dlatego samo rozpoznanie terminu jest ważne w praktyce medycznej i farmaceutycznej (np. przy omawianiu wyników badań lub działań niepożądanych leków).

Odpowiedź "spadek liczby krwinek białych" jest poprawna, bo dokładnie opisuje znaczenie członu leuko- (leukocyty) oraz końcówki -penia (niedobór/spadek liczby).

Pozostałe propozycje są błędne, ponieważ dotyczą innych elementów morfotycznych krwi:

  • "spadek liczby płytek krwi" odpowiada terminowi trombocytopenia, a nie leukopenia. Płytki (trombocyty) biorą udział głównie w krzepnięciu.
  • "spadek liczby krwinek czerwonych" odnosi się do niedokrwistości (anemii) lub zmniejszenia liczby erytrocytów (erytropenii). Erytrocyty odpowiadają przede wszystkim za transport tlenu.
  • "wzrost liczby wszystkich elementów morfotycznych krwi" nie pasuje do pojęcia leukopenii, bo leukopenia opisuje spadek jednego parametru (leukocytów), a nie wzrost wszystkich linii komórkowych.

Wskazówka egzaminacyjna: rozbij termin na części. Leuko- = białe krwinki, erytro- = czerwone krwinki, trombo- = płytki; -penia = za mało, -cytoza = za dużo. Taka analiza zwykle pozwala szybko i pewnie wybrać prawidłową odpowiedź.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Leukopenia to zmniejszenie liczby leukocytów (krwinek białych) we krwi obwodowej. Termin opisuje wynik badania laboratoryjnego, a nie konkretną chorobę; przyczyną może być m.in. infekcja, leki lub choroby szpiku, co zawsze wymaga oceny lekarza.
Różnica dotyczy tego, który element krwi jest obniżony: leukopenia oznacza spadek leukocytów (odporność), a trombocytopenia spadek płytek krwi (krzepnięcie). Najprościej: leuko = białe krwinki, trombo = płytki.
Leukopenia dotyczy krwinek białych (leukocytów), a anemia (niedokrwistość) wiąże się głównie z obniżeniem hemoglobiny i/lub liczby erytrocytów. W praktyce oba stany mogą współistnieć, ale są różnymi nieprawidłowościami w morfologii.
W terminologii medycznej "-penia" używa się do określenia niedoboru danego typu komórek lub składników krwi. Dlatego leukopenia to "za mało" leukocytów, trombocytopenia to "za mało" płytek, a erytropenia to "za mało" erytrocytów.
Często wiąże się ze zwiększoną podatnością na zakażenia, bo leukocyty uczestniczą w obronie organizmu. Jednak znaczenie kliniczne zależy od stopnia i rodzaju obniżenia (np. które frakcje leukocytów są niskie) oraz od przyczyny. O interpretacji decyduje lekarz.
Niektóre leki mogą wpływać na szpik i obniżać liczbę leukocytów, zwłaszcza przy dłuższym stosowaniu lub w określonych grupach pacjentów. W aptece kluczowe jest rozpoznanie terminu i poinformowanie pacjenta, że niepokojące objawy lub wynik wymagają kontaktu z lekarzem.
Ogólnie pilnej oceny wymaga sytuacja, gdy leukopenii towarzyszą gorączka, dreszcze, nawracające infekcje lub bardzo niskie wartości w badaniu. Technik farmaceutyczny nie diagnozuje, ale może zasugerować, by pacjent nie zwlekał z konsultacją lekarską.
Pomaga skojarzenie końcówek: -penia = za mało, a -cytoza = za dużo. Oba terminy odnoszą się do leukocytów (leuko-), ale w przeciwnych kierunkach: leukopenia to spadek liczby, leukocytoza to wzrost liczby krwinek białych.
Taki opis nie jest nazwą leukopenii. Oznaczałby jednoczesne obniżenie kilku linii komórkowych (np. leukocytów, erytrocytów i płytek), co w praktyce bywa określane innymi terminami klinicznymi i wymaga pogłębionej diagnostyki. Leukopenia dotyczy wyłącznie leukocytów.
Ucz się przez analizę słowotwórczą: leuko/erytro/trombo + penia/cytoza. Dodaj krótkie fiszki z definicją oraz "co spada/wzrasta". Trenuj na przykładach z morfologii, ale pamiętaj: na egzaminie zwykle chodzi o znaczenie terminu, nie o diagnozę.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 77% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Leukopenia oznacza zmniejszenie liczby leukocytów, czyli krwinek białych, we krwi."

Źródła:

  • MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine): "White blood cell count (WBC)" oraz powiązane pojęcia leukopenii – https://medlineplus.gov/lab-tests/white-blood-cell-wbc-count/ (dostęp: 2026-03-02)
  • MSD Manuals (Merck Manual) Consumer Version: hasło "Leukopenia" – https://www.msdmanuals.com/home/blood-disorders/white-blood-cell-disorders/leukopenia (dostęp: 2026-03-02)
  • National Cancer Institute (NCI) Dictionary of Cancer Terms: "leukopenia" – https://www.cancer.gov/publications/dictionaries/cancer-terms/def/leukopenia (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręcznik do hematologii lub diagnostyki laboratoryjnej (rozdziały o morfologii krwi i cytopeniach)
  • Słownik terminów medycznych (hasła: leukopenia, leukocyt, trombocytopenia, anemia)
  • Materiały dydaktyczne z podstaw patofizjologii i interpretacji badań laboratoryjnych dla kierunków medycznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego