KWALIFIKACJA ELM5 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 30.
Liczba stanów stabilnych przerzutnika bistabilnego jest równa
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przerzutnik bistabilny ma dwa trwałe stany równowagi (np. Q=0 i Q=1). Po ustawieniu w jednym z nich pozostaje stabilny, dopóki impuls sterujący nie przełączy go w drugi. Dlatego liczba stanów stabilnych takiego przerzutnika wynosi 2, a nie 1 ani 3.

Pełne wyjaśnienie:

Przerzutnik bistabilny (układ bistabilny) to element sekwencyjny, który może znajdować się w dwóch stanach stabilnych. Oznacza to, że po ustaleniu się w jednym stanie (np. wyjście Q=0) układ pozostaje w nim bez dalszych wymuszeń, aż do momentu zadziałania sygnału sterującego, który przełączy go do drugiego stanu (np. Q=1). Z punktu widzenia funkcji pamięci jest to najprostszy element przechowujący informację: 1 bit.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź "2"? Ponieważ "bi-" w słowie bistabilny odnosi się do liczby stanów stabilnych: są dokładnie dwa takie stany, między którymi układ może się przełączać. Ta własność odróżnia przerzutnik bistabilny od innych wielowibratorów:

  • Monostabilny ma jeden stan stabilny oraz drugi stan quasi-stabilny (tymczasowy) – po zadziałaniu impulsu wraca samoczynnie.
  • Astabilny nie ma stanów stabilnych – generuje przebieg okresowy, ciągle się przełącza.

Dlaczego odpowiedź "1" jest błędna? Jeden stan stabilny dotyczy układów monostabilnych (w sensie klasyfikacji wielowibratorów) lub sytuacji, gdy układ po pobudzeniu zawsze wraca do jednego stanu. To nie opisuje przerzutnika bistabilnego.

Dlaczego odpowiedź "3" jest błędna? Pojedynczy przerzutnik bistabilny nie jest elementem trójstanowym w sensie liczby trwałych stanów pamięci. Trzy stany mogą pojawiać się w innych kontekstach (np. wyjście trójstanowe: 0/1/Z), ale "Z" nie jest tu "trzecim stanem stabilnym pamięci" przerzutnika, tylko stanem odłączenia wyjścia w innej klasie układów.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się słowo bistabilny, najczęściej sprawdzana jest świadomość, że chodzi o dwa trwałe stany i zdolność przechowywania 1 bitu informacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przerzutnik bistabilny to element sekwencyjny mający dwa stany stabilne. Po ustawieniu w jednym z nich "pamięta" ten stan, dopóki sygnał sterujący nie przełączy go do drugiego. W praktyce przechowuje 1 bit informacji.
Wynika to z definicji układu bistabilnego: istnieją dwa punkty równowagi, w których układ może trwać bez wymuszeń. Przełączenie następuje dopiero po zadziałaniu odpowiedniego impulsu sterującego, a nie samoczynnie.
Bistabilny ma 2 stany stabilne (pamięć). Monostabilny ma 1 stan stabilny i po impulsie wraca do niego sam. Astabilny ma 0 stanów stabilnych i stale generuje przebieg okresowy (ciągle się przełącza).
Tak. Dwa stany stabilne odpowiadają dwóm wartościom logicznym: 0 i 1. Dlatego pojedynczy przerzutnik bistabilny jest podstawowym elementem pamięci w rejestrach, licznikach i automatach sekwencyjnych.
"Stabilny" znaczy, że po ustaleniu się w danym stanie układ nie zmienia go samoczynnie. Pozostaje w nim, dopóki nie zostanie przełączony sygnałem sterującym lub dopóki nie zmienią się warunki zasilania/sterowania w sposób wymuszający zmianę.
Zwykle nie w sensie stanów stabilnych przerzutnika bistabilnego. "Trzy stany" kojarzą się raczej z wyjściem trójstanowym (0/1/Z), gdzie "Z" to stan odłączenia wyjścia. To inne pojęcie niż liczba stabilnych stanów pamięci przerzutnika.
Stosuje się je m.in. w rejestrach, licznikach, układach sterowania i pamięci stanu. W praktyce montażowej spotkasz je jako część układów cyfrowych na płytkach PCB, gdzie odpowiadają za zapamiętanie stanu, synchronizację i budowę bardziej złożonych bloków logicznych.
Częsty błąd to mylenie pojęć: monostabilny (1 stan stabilny) vs bistabilny (2) vs astabilny (0). Inny błąd to utożsamianie "trzech stanów" z przerzutnikiem (mieszanie z wyjściem trójstanowym), mimo że pytanie dotyczy stabilnych stanów układu.
Kluczowe jest sformułowanie: "liczba stanów stabilnych". To dotyczy klasyfikacji wielowibratorów (mono/bi/astabilny). Wyjście trójstanowe opisuje sposób pracy wyjścia (0/1/odłączenie), a nie liczbę stabilnych stanów pamięci przerzutnika.
Opanuj definicje i porównania: bistabilny/monostabilny/astabilny, oraz rolę przerzutnika jako pamięci 1 bitu. Pomaga zrobienie krótkiej tabeli porównawczej i rozwiązanie kilku testów z podstaw układów sekwencyjnych (rejestry, liczniki, zatrzaski).
info

Około 75% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Przerzutnik bistabilny ma dwa trwałe stany równowagi (np. Q=0 i Q=1)."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Przerzutnik (dostęp: 2026-02-28)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Wielowibrator (dostęp: 2026-02-28)
  • https://en.wikipedia.org/wiki/Flip-flop_(electronics) (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do techniki cyfrowej (rozdziały: przerzutniki, wielowibratory, układy sekwencyjne)
  • Notatki z definicjami: monostabilny vs astabilny vs bistabilny
  • Zadania powtórkowe z podstaw układów sekwencyjnych (rejestry, liczniki, przerzutniki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego