W węzłach łożyskowych maszyn rolniczych łożyska toczne muszą być zamontowane tak, aby kierunek działania obciążenia był zgodny z ich możliwością przenoszenia sił. Strzałki na schematach oznaczają, z której strony "napływa" obciążenie (promieniowe i/lub osiowe). Jeżeli łożysko zostanie ustawione przeciwnie do kierunku obciążenia, może dojść do:
- przeciążenia elementów tocznych i bieżni,
- wzrostu tarcia i temperatury,
- powstania luzów lub zatarcia,
- skrócenia trwałości węzła łożyskowego.
W poprawnych przypadkach (tu: rysunki 2 i 3) widoczna jest zgodność: łożysko jest ustawione tak, że część konstrukcyjnie przeznaczona do przenoszenia obciążenia jest "od strony" działania siły. W praktyce oznacza to, że w wariantach 2 i 3 łożysko nie jest zmuszane do przenoszenia obciążeń w kierunku, do którego nie jest przeznaczone.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- 1 i 2 – zawiera rysunek 1, w którym ustawienie łożyska nie odpowiada kierunkowi obciążenia (część obciążenia działa w stronę, której łożysko nie powinno przenosić w tym wariancie).
- 3 i 4 – zawiera rysunek 4, gdzie kierunek obciążenia jest niezgodny z poprawnym ustawieniem, co typowo prowadzi do szybszego zużycia lub uszkodzeń.
- 4 i 1 – oba warianty obejmują rysunki, w których kierunek obciążenia jest sprzeczny z prawidłowym montażem.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ustal, czy strzałka opisuje składową osiową czy promieniową (względem osi wału). Następnie oceń, czy konstrukcja łożyska w danym ustawieniu "przyjmuje" taki kierunek siły. Unikaj wyboru odpowiedzi na podstawie symetrii rysunku – liczy się zgodność kierunku obciążenia z możliwością przenoszenia sił.
