KWALIFIKACJA MOD3 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 30.
Maksymalna temperatura stopy żelazka dla jedwabiu (symbol prasowania z jedną kropką) wynosi
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Jedwab naturalny jest wrażliwy na wysoką temperaturę, dlatego na metkach zwykle ma symbol prasowania z jedną kropką.
Ten symbol oznacza prasowanie w niskiej temperaturze, czyli maksymalnie 110°C. Wyższe wartości zwiększają ryzyko zżółknięcia, wyświecenia i osłabienia włókien.

Pełne wyjaśnienie:

Jedwab naturalny to włókno białkowe (fibroina), które łatwo ulega uszkodzeniom termicznym. W praktyce krawieckiej kluczowe jest korzystanie z informacji z metki, czyli z systemu symboli konserwacji.

Odpowiedź "110°C" jest poprawna, ponieważ symbol prasowania z jedną kropką oznacza prasowanie w niskiej temperaturze, a maksymalna temperatura stopy żelazka dla tego symbolu wynosi 110°C (wg PN-EN ISO 3758:2012). Takie ograniczenie minimalizuje ryzyko denaturacji białek, pożółknięcia i utraty wytrzymałości tkaniny.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne:

  • "150°C" – w części poradników bywa podawane jako górna granica "wyjątkowo ostrożnego" prasowania jedwabiu, ale nie jest to wartość zgodna z oznaczeniem jednej kropki i w praktyce zwiększa ryzyko uszkodzeń wielu jedwabi.
  • "200°C" – to poziom typowy dla tkanin odporniejszych na temperaturę (np. część bawełny/lnu). Dla jedwabiu jest zbyt wysoki i może powodować trwałe zmiany wyglądu oraz struktury włókna.
  • "300°C" – wartość skrajnie wysoka, nieużywana do prasowania delikatnych tkanin; prowadziłaby do natychmiastowych uszkodzeń.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "symbol prasowania z jedną kropką", traktuj go jako jednoznaczny limit temperatury. W praktyce dodatkowo pomaga prasowanie od lewej strony oraz przez cienką tkaninę ochronną, bez bezpośredniej pary.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jedna kropka w symbolu prasowania oznacza prasowanie w niskiej temperaturze. W praktyce przyjmuje się limit maksymalny 110°C dla stopy żelazka. To ustawienie jest typowe dla tkanin delikatnych, m.in. jedwabiu, które łatwo ulegają wyświeceniu lub zżółknięciu.
Najbezpieczniej ustawić żelazko na poziom odpowiadający symbolowi jednej kropki, czyli do 110°C. Jeśli żelazko ma tryb "silk/jedwab", zwykle odpowiada on tej temperaturze. Dodatkowo prasuj krótko, z umiarkowanym dociskiem i kontroluj efekt na skrawku.
Jedwab jest włóknem białkowym, które jest wrażliwe na ciepło. Zbyt wysoka temperatura może powodować denaturację białek, wyświecenie powierzchni, pożółknięcie oraz spadek wytrzymałości. Dlatego zaleca się niską temperaturę i ostrożną technikę prasowania.
Z parą trzeba uważać. Para i krople wody mogą zostawiać na jedwabiu plamy wodne lub odbarwienia. Bezpieczniej prasować jedwab od lewej strony, lekko wilgotny lub przez tkaninę ochronną, a parę stosować tylko wtedy, gdy metka na to pozwala i po próbie na niewidocznym fragmencie.
Aby uniknąć wyświecenia, prasuj od lewej strony i stosuj tkaninę ochronną (np. cienką bawełnianą ściereczkę). Ustaw niską temperaturę (ok. 110°C), ogranicz docisk i nie "jeździj" żelazkiem długo w jednym miejscu. Testuj ustawienia na skrawku.
Najczęstsze skutki to: pożółknięcie, miejscowe przypalenia, stwardnienie i utrata miękkości, wyświecenia oraz trwałe odkształcenia splotu. W skrajnych przypadkach włókno traci wytrzymałość i materiał zaczyna się kruszyć. Takie uszkodzenia są zwykle nieodwracalne.
Tkaninę ochronną warto stosować prawie zawsze, gdy prasujesz jedwab, zwłaszcza w pracowni krawieckiej. Działa jak bariera: rozprasza temperaturę i zmniejsza ryzyko wyświecenia oraz przypalenia. Najlepsza jest cienka, czysta bawełna; prasuj wtedy krótkimi przyłożeniami.
Nie. Różne rodzaje jedwabiu (np. szantung, krepdeszyn) mogą mieć różną odporność na ciepło i nacisk. Dlatego kluczowa jest metka oraz próba na niewidocznym fragmencie. Jeśli brak metki, przyjmij zasadę minimalnego ryzyka: niska temperatura, od lewej i przez ochronę.
Temperatura maksymalna wynika z symbolu konserwacji (np. jedna kropka = limit). Temperatura zalecana w praktyce to często wartość jeszcze bezpieczniejsza, dobrana do konkretnej tkaniny i efektu (np. z ochroną, krótkim czasem, bez pary). Na egzaminie symbol zwykle przesądza.
Najczęściej myli się jedwab z tkaninami odpornymi (bawełna/len) i ustawia zbyt wysoką temperaturę. Drugi błąd to bezpośrednia para lub zwilżanie powodujące plamy. Częsty jest też brak prasowania od lewej strony i pominięcie tkaniny ochronnej, co skutkuje wyświeceniem.
info

Statystycznie 58% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że jedwab naturalny jest wrażliwy na wysoką temperaturę, dlatego na metkach zwykle ma symbol prasowania z jedną kropką.Ten symbol oznacza prasowanie w niskiej temperaturze, czyli maksymalnie 110°C.

Źródła:

  • PN-EN ISO 3758:2012, "Tekstylia – system oznaczania sposobu konserwacji z zastosowaniem symboli", część dotycząca symbolu prasowania (jedna kropka = 110°C).

Materiały:

  • Treść normy PN-EN ISO 3758:2012 (system symboli konserwacji i ich znaczenie)
  • Tablice/schematy symboli pielęgnacji odzieży stosowane w metkach
  • Podręczniki do technologii odzieży i materiałoznawstwa włókienniczego (dział: włókna białkowe i prasowanie)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego