KWALIFIKACJA MEC9 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 31.
Masz do wykonania projekt, którego kosztorys wynosi 20000 PLN. W trakcie realizacji okazało się, że konieczne jest zakupienie dodatkowego sprzętu o wartości 2000 PLN. Jakie działanie powinieneś podjąć?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najwłaściwsze jest poinformowanie klienta o nowym koszcie i uzyskanie jego zgody na zmianę kosztorysu.
Zapewnia to kontrolę budżetu, transparentność i formalną akceptację zmiany zakresu/zakupów. Pozostałe działania grożą konfliktem, brakiem rozliczenia kosztów lub nieuzasadnionym przerwaniem projektu.

Pełne wyjaśnienie:

W trakcie realizacji projektu pojawił się koszt dodatkowy (zakup sprzętu), którego nie było w pierwotnym kosztorysie. W takiej sytuacji prawidłowe postępowanie to zgłoszenie odchylenia kosztowego i uzyskanie akceptacji klienta na zwiększenie budżetu lub zmianę zakresu prac. Dzięki temu:

  • utrzymujesz kontrolę kosztów i nie zaniżasz realnego wyniku projektu,
  • działasz transparentnie wobec interesariusza (klienta),
  • chronisz się przed sporem o rozliczenie (klient wie, za co dopłaca),
  • umożliwiasz decyzję: dopłata, zmiana rozwiązania technicznego, ograniczenie zakresu lub przesunięcie terminu.

Odpowiedź "Poinformować klienta o dodatkowych kosztach i poprosić o zgodę na zmianę kosztorysu." jest więc poprawna, bo odpowiada standardowej praktyce zarządzania zmianą: identyfikacja zmiany → ocena wpływu na koszt → komunikacja → zatwierdzenie → aktualizacja dokumentów i planu.

Dlaczego pozostałe propozycje są niewłaściwe?

  • "Kontynuować projekt bez zmian." – ignoruje odchylenie budżetu. W praktyce prowadzi do niekontrolowanego wzrostu kosztów po stronie wykonawcy albo do spadku jakości, jeśli będziesz próbować "zmieścić się" w budżecie kosztem parametrów.
  • "Zakupić sprzęt bez informowania klienta." – to błąd komunikacyjny i organizacyjny: klient może nie zaakceptować dopłaty, a koszty mogą stać się nienależne do rozliczenia. W firmach często narusza to też wewnętrzne procedury zakupów i zatwierdzeń.
  • "Zrezygnować z projektu." – jest nieproporcjonalne. Dodatkowy koszt nie musi oznaczać konieczności przerwania prac; najpierw należy zaproponować zmianę kosztorysu albo warianty alternatywne.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy kosztów dodatkowych w trakcie realizacji, najczęściej poprawna jest odpowiedź łącząca informowanie interesariusza i formalną akceptację zmiany (aktualizacja kosztorysu/aneks/zgoda).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Należy niezwłocznie zgłosić koszt dodatkowy, oszacować jego wpływ na budżet i termin oraz uzyskać akceptację klienta/kierownictwa na zmianę kosztorysu. Najbezpieczniej zrobić to w formie udokumentowanej (np. e-mail, protokół uzgodnień, aneks).
Bo to klient (lub sponsor) decyduje o finansowaniu i zakresie. Zgoda oznacza, że rozumie przyczynę dopłaty i akceptuje nową kwotę. Bez akceptacji ryzykujesz spór o rozliczenie oraz brak możliwości odzyskania poniesionych kosztów.
Stosuje się zapis zmiany w dokumentacji projektu: opis przyczyny, kwotę, wpływ na harmonogram, akceptację osoby uprawnionej oraz aktualizację kosztorysu/planów zakupów. W praktyce może to być wniosek o zmianę, protokół i podpis lub potwierdzenie mailowe.
Zwykle nie jest to właściwe. Nawet jeśli zakup jest technicznie uzasadniony, finansowo wymaga akceptacji, bo zmienia budżet. W firmach często obowiązują też procedury zakupowe (limity, zatwierdzenia), które trzeba spełnić, aby wydatek był rozliczalny.
Może dojść do utraty rentowności zlecenia, konieczności "cięć" jakościowych, konfliktu z klientem oraz problemów z rozliczeniem. Brak reakcji na odchylenia kosztowe utrudnia też kontrolę projektu i podejmowanie decyzji korygujących na czas.
Koszt dodatkowy to wydatek, który pojawia się, aby wykonać pierwotnie zakładane zadanie (np. potrzebne oprzyrządowanie). Zmiana zakresu to dodanie/zmiana wymagań lub prac. W obu przypadkach kluczowe jest oszacowanie wpływu i formalna akceptacja.
Gdy przekroczenie budżetu jest istotne, gdy nie masz uprawnień do zatwierdzenia wydatku lub gdy zmiana wpływa na termin i zakres. Eskalacja pozwala szybko uzyskać decyzję: dopłata, wariant techniczny tańszy, zmiana harmonogramu albo renegocjacja umowy.
Typowe błędy to: zakup "na szybko" bez akceptacji, brak udokumentowania uzasadnienia, nieuwzględnienie kosztów pośrednich (transport, wdrożenie), brak aktualizacji kosztorysu i planu. Skutkiem bywa brak możliwości rozliczenia i chaos w kontroli kosztów.
Zazwyczaj nie. Pojedynczy koszt dodatkowy częściej oznacza potrzebę decyzji i aktualizacji budżetu niż przerwanie prac. Rezygnacja może być uzasadniona dopiero wtedy, gdy klient nie akceptuje zmiany, a dalsza realizacja jest niemożliwa lub nieopłacalna.
Warto przećwiczyć: rozpoznawanie odchyleń kosztowych, podstawy kontroli budżetu, procedurę zarządzania zmianą i zasady komunikacji z klientem. Pomaga też znajomość dokumentów: kosztorys, harmonogram, plan zakupów oraz sposoby ich aktualizacji po zmianach.
info

Około 71% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że najwłaściwsze jest poinformowanie klienta o nowym koszcie i uzyskanie jego zgody na zmianę kosztorysu.Zapewnia to kontrolę budżetu, transparentność i formalną akceptację zmiany zakresu/zakupów.

Źródła:

  • ISO 21502:2020, Guidance on project management (obszary: koszty, interesariusze, zarządzanie zmianą)
  • Project Management Institute, "A Guide to the Project Management Body of Knowledge (PMBOK Guide) – Seventh Edition", 2021 (zasady: stewardship, value, stakeholders; praktyki kontroli i zmian)
  • ISO 9001:2015, Systemy zarządzania jakością – Wymagania (nacisk na planowanie zmian i kontrolę działań operacyjnych w procesach)

Materiały:

  • ISO 21502:2020 (wytyczne zarządzania projektami) – obszary: zmiana, interesariusze, koszty
  • PMI "A Guide to the Project Management Body of Knowledge (PMBOK) – Seventh Edition" – zasady zarządzania wartością i interesariuszami
  • Materiały dydaktyczne z kosztorysowania i planowania produkcji (kontrola budżetu, odchylenia, rejestr zmian)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego