Aby obliczyć, w ilu procentach wykonano normę, trzeba najpierw ustalić produkcję normatywną, czyli ile sztuk powinno powstać w danym czasie pracy przy podanej normie czasu.
Krok 1: produkcja normatywna
Norma czasu: 0,1 godziny na 1 sztukę (0,1 h/szt.).
W czasie 100 godzin liczba sztuk wynikająca z normy to:
100 h / 0,1 h/szt. = 1000 szt.
Krok 2: procent wykonania normy
Faktycznie wykonano 1200 sztuk. Porównujemy wykonanie do normy:
(1200 / 1000) × 100% = 120%
Wniosek: norma została wykonana w 120%.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 150% byłoby wtedy, gdy wykonanie wynosiło 1,5 razy normę, czyli 1500 szt. przy normie 1000 szt. (tu jest 1200 szt.).
- 100% oznacza dokładne wykonanie normy, czyli 1000 szt. (tu wykonano więcej).
- 20% to częsty błąd: ktoś liczy różnicę 1200−1000=200 jako "20%" bez odniesienia do normy albo myli odchylenie z realizacją. Realizacja normy to relacja 1200 do 1000, czyli 120%.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź jednostki (h oraz h/szt.). Dzielenie czasu przez czas na sztukę daje liczbę sztuk, a następnie liczysz stosunek "wykonano / norma" w procentach.