KWALIFIKACJA MTL3 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 1.
Materiał wsadowy do wykonania odkuwki ma mieć objętość 160 000 mm3. Wskaż długość wsadu, jeżeli jego wymiary poprzeczne wynoszą 20 x 20 mm.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość pręta liczymy ze wzoru V = A·l. Pole przekroju 20×20 mm wynosi A = 400 mm2. Zatem długość l = 160 000 mm3 / 400 mm2 = 400 mm. Wynik ma jednostkę mm, bo mm3/mm2 = mm.

Pełne wyjaśnienie:

Wsad o wymiarach poprzecznych 20×20 mm można traktować jak pręt (prostopadłościan) o stałym przekroju. Dla takiej bryły objętość spełnia zależność:

V = A · l, gdzie V to objętość, A to pole przekroju poprzecznego, a l to szukana długość.

Najpierw obliczamy pole przekroju:

  • A = 20 mm · 20 mm = 400 mm2

Następnie przekształcamy wzór do postaci na długość:

  • l = V / A

Podstawiamy dane liczbowe:

  • l = 160 000 mm3 / 400 mm2 = 400 mm

Warto zwrócić uwagę na jednostki: dzielenie mm3 przez mm2 daje mm, więc otrzymana długość jest w poprawnej jednostce.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Wynik różny od 400 mm oznacza, że popełniono błąd w jednym z typowych miejsc: policzono obwód zamiast pola, pomylono działania (mnożenie zamiast dzielenia) albo źle wykonano dzielenie 160 000 przez 400. W praktyce technologicznej taki błąd prowadzi do przygotowania zbyt krótkiego lub zbyt długiego wsadu, co skutkuje niedokuciem lub nadmiarem materiału i większymi stratami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Użyj zależności V = A · l. Najpierw policz pole przekroju A (np. 20×20 mm = 400 mm2), potem długość l = V/A. Sprawdź jednostki: mm3/mm2 daje mm.
To wymiary przekroju poprzecznego pręta (wsadu) prostopadłe do jego długości. W tym przypadku przekrój jest kwadratem 20 mm na 20 mm, więc jego pole wynosi 400 mm2. Tego pola używa się w obliczeniach objętości.
Wzór bazowy to V = A · l. Gdy szukasz długości l, musisz przekształcić wzór: l = V/A. Mnożenie zwiększałoby wynik i prowadziło do długości niezgodnej z daną objętością.
Wykonaj analizę jednostek jak na ułamku: mm3 / mm2 = mm. Ponieważ pole przekroju jest w mm2, a objętość w mm3, to po podzieleniu otrzymujesz długość w mm.
Najczęstsze pomyłki to: liczenie obwodu zamiast pola przekroju, użycie cm zamiast mm bez przeliczenia, pomylenie kolejności działań oraz błędne dzielenie (np. 160000/400). Pomaga zapisanie wzoru i kontrola jednostek.
To kwadrat (lub prostokąt) o bokach 20 mm i 20 mm. Pole liczymy ze wzoru: A = a · b. Czyli 20 · 20 = 400, a jednostka to mm2.
Jeśli podano stały przekrój (np. 20×20 mm) i pytają o długość przy znanej objętości, standardowo traktuje się wsad jak pręt o stałym przekroju, czyli bryłę o objętości V = A·l. Inny kształt musiałby być wyraźnie opisany.
Gdy trzeba przygotować odcinek pręta lub kęsa do kucia tak, by zawierał wymaganą ilość metalu dla odkuwki. Objętość jest powiązana z masą materiału, a znajomość przekroju pozwala szybko wyznaczyć długość odcinanego wsadu.
Najpierw liczysz objętość (np. z V = A·l), a masę wyznaczasz ze wzoru m = ρ·V, gdzie ρ to gęstość materiału. Kluczowe jest zachowanie spójnych jednostek (np. mm3 na m3 po przeliczeniu).
Zawsze zapisuj schemat: 1) A – policz pole przekroju, 2) l = V/A – oblicz długość, 3) jednostki – sprawdź, czy wychodzi mm. Ten krótki "checklist" ogranicza błędy rachunkowe.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Objętość pręta liczymy ze wzoru V = A·l."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Prostopadłościan", sekcja o objętości (V = a·b·c) i interpretacja jako pole podstawy × wysokość: https://pl.wikipedia.org/wiki/Prostopad%C5%82o%C5%9Bcian (dostęp: 2026-03-04)
  • Wikipedia (PL) – "Pole powierzchni kwadratu" (pole: a²) – do wyznaczenia pola przekroju 20×20 mm: https://pl.wikipedia.org/wiki/Kwadrat (dostęp: 2026-03-04)
  • Khan Academy (PL) – materiały o objętości graniastosłupów/prostopadłościanów (objętość = pole podstawy × wysokość): https://pl.khanacademy.org/math/geometry/hs-geo-solids (dostęp: 2026-03-04)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z matematyki zawodowej: geometria i jednostki
  • Zadania z obliczeń technologicznych: wsad, przekrój, objętość
  • Instrukcje stanowiskowe/technologiczne zakładowe dotyczące przygotowania wsadu do kucia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego