W metodach badań marketingowych i społecznych kluczowe jest rozróżnienie narzędzia od metody. Jeśli w treści zadania podkreślono, że "podstawowym instrumentem zbierania informacji jest standaryzowany kwestionariusz", to wskazówka prowadzi do ankiety (metody ankietowej). Standaryzacja oznacza, że wszyscy badani otrzymują ten sam zestaw pytań w tej samej formie, co ułatwia porównywanie odpowiedzi i ich późniejsze opracowanie.
Dlaczego poprawna jest "ankieta"?
Ankieta wykorzystuje kwestionariusz (papierowy, telefoniczny, internetowy) jako główne narzędzie pomiaru opinii, zachowań deklarowanych lub preferencji. To właśnie kwestionariusz jest "instrumentem" wprost kojarzonym z tą metodą.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- Eksperyment – jego istotą jest celowa manipulacja warunkami (zmienną niezależną) i obserwacja skutków. Może wykorzystywać ankiety jako element pomiaru, ale nie definiuje go "standaryzowany kwestionariusz" jako podstawowy instrument.
- Test obrazkowy – to rodzaj testu (często projekcyjnego) opartego na bodźcach wizualnych. Nie jest typowo utożsamiany z klasycznym, standaryzowanym kwestionariuszem ankietowym jako podstawowym narzędziem.
- Burza mózgów – to technika kreatywna pracy grupowej służąca generowaniu pomysłów. Nie jest metodą zbierania danych za pomocą standaryzowanego zestawu pytań, tylko swobodną dyskusją i notowaniem skojarzeń.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawiają się słowa "kwestionariusz", "respondenci", "pytania zamknięte/otwarte" oraz "standaryzowany", najczęściej chodzi o ankietę. Jeżeli natomiast pojawia się "manipulacja warunkami" – szukaj eksperymentu, a przy "pomysły/ideacje" – technik kreatywnych.
