KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 24.
Miarodajną weryfikację gładzi cylindrów, przeprowadza się na podstawie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Miarodajna weryfikacja stanu gładzi cylindra wymaga pomiaru wymiaru wewnętrznego odpowiednim przyrządem.
Średnicówka pozwala wykonać kontrolę średnicy (i pośrednio zużycia) z większą dokładnością niż suwmiarka, a metody zmysłowe (wzrok, dotyk) są jedynie orientacyjne i nie dają wyniku liczbowego.

Pełne wyjaśnienie:

"Miarodajna weryfikacja gładzi cylindrów" w praktyce warsztatowej oznacza ocenę stanu powierzchni roboczej cylindra w sposób, który pozwala podjąć decyzję naprawczą. Aby ocena była miarodajna, musi opierać się na pomiarąch, a nie wyłącznie na wrażeniach zmysłowych.

Odpowiedź "pomiarów średnic cylindrów przy użyciu średnicówki" jest właściwa, ponieważ średnicówka jest przeznaczona do pomiarów średnic wewnętrznych i umożliwia uzyskanie powtarzalnego wyniku. Taki pomiar pozwala ocenić zużycie cylindra oraz wykrywać odchyłki geometryczne (np. lokalne różnice wymiaru w różnych miejscach przekroju), co ma bezpośrednie znaczenie dla szczelności układu tłok–pierścienie–cylinder oraz dla doboru technologii naprawy.

Odpowiedź "oględzin wzrokowych" jest niewystarczająca: wzrok może ujawnić rysy, zatarcia czy ślady korozji, ale nie daje liczbowej informacji o stopniu zużycia. Dwie powierzchnie mogą wyglądać podobnie, a różnić się wymiarem w zakresie istotnym dla pracy silnika.

Odpowiedź "pomiarów średnic cylindrów przy użyciu suwmiarki" jest typową pułapką. Suwmiarka jest narzędziem uniwersalnym, ale w pomiarach wewnętrznych jej dokładność i sposób kontaktu szczęk z powierzchnią często nie zapewniają miarodajności porównywalnej z przyrządem dedykowanym (łatwo o błąd ustawienia i odczytu).

Odpowiedź "badania dotykowego" również jest metodą jedynie orientacyjną. Dotyk może wyczuć głębokie uszkodzenia, ale nie zastąpi pomiaru. W diagnostyce mechanicznej silników decyzje (honowanie, tulejowanie, wymiana elementów) powinny wynikać z pomiarów i porównania ich z wymaganiami technicznymi.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli pytanie używa słów "miarodajna weryfikacja", zwykle chodzi o metodę dającą obiektywny wynik (pomiar przyrządem właściwym do danego typu wymiaru), a nie o ocenę zmysłową.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Gładź cylindra to robocza powierzchnia wewnętrzna cylindra, po której poruszają się tłok i pierścienie. Jej stan wpływa na szczelność, zużycie oleju i kompresję. Ocenia się ją zarówno pod kątem uszkodzeń (rysy, zatarcia), jak i zużycia wymiarowego.
W typowych warunkach warsztatowych do miarodajnego pomiaru średnicy wewnętrznej cylindra stosuje się średnicówkę (często czujnikową) w odpowiednim zakresie. Jest przeznaczona do pomiarów wewnętrznych i ułatwia uzyskanie powtarzalnego odczytu w osi cylindra.
Suwmiarka jest narzędziem uniwersalnym, ale przy pomiarach wewnętrznych łatwo o błąd ustawienia szczęk (nieosiowość) i odczytu. Kontakt szczęk z powierzchnią cylindra bywa niepewny, co obniża miarodajność. Do oceny zużycia cylindra preferuje się przyrządy dedykowane.
Oględziny pomagają wykryć widoczne uszkodzenia (rysy, zatarcia, korozję), ale nie dają wyniku liczbowego. Mogą też nie ujawnić zużycia wymiarowego. Do decyzji naprawczej zwykle potrzebny jest pomiar średnicy i porównanie z wymaganiami producenta.
Typowe błędy to: nieprawidłowe wyzerowanie lub brak odniesienia do wzorca, pomiar pod złym kątem (nie w osi cylindra), zbyt mały docisk lub "kołysanie" przyrządem, a także pomiar tylko w jednym miejscu. Żeby ocena była miarodajna, mierzy się w kilku wysokościach i kierunkach.
Miarodajny pomiar to taki, który jest obiektywny, powtarzalny i wykonany właściwą metodą oraz przyrządem. Daje wynik liczbowy, który można porównać z wymaganiami technicznymi. Metody zmysłowe są pomocnicze, ale nie stanowią podstawy dokładnej weryfikacji.
Pomiar wykonuje się m.in. podczas remontu jednostki napędowej, po zatarciu lub przegrzaniu, przy podejrzeniu spadku kompresji oraz przed doborem elementów współpracujących (tłok, pierścienie). Jest to też kontrola po obróbce, aby potwierdzić, że cylinder spełnia wymagania.
Bez pomiarów zwykle widać lub czuć: głębokie rysy, zatarcia, wżery korozyjne, odbarwienia po przegrzaniu czy wyraźne progi na górze cylindra. To jednak diagnoza jakościowa. Nawet gdy powierzchnia wygląda dobrze, cylinder może być zużyty wymiarowo.
Tak, pośrednio. Jeśli wykonasz pomiary w różnych kierunkach (np. prostopadłych) oraz na kilku wysokościach cylindra, możesz porównać wyniki. Różnice między kierunkami wskazują owalność, a różnice między wysokościami sugerują stożkowatość. Wymaga to jednak poprawnej techniki pomiaru.
Opanuj dobór przyrządów do rodzaju wymiaru (wewnętrzny/zewnętrzny), typowe zastosowania średnicówki, mikrometru i suwmiarki oraz zasady wykonywania pomiarów w kilku punktach. Ćwicz rozpoznawanie, kiedy metoda zmysłowa jest tylko wstępem, a kiedy potrzebny jest pomiar miarodajny.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Podręczniki do naprawy silników spalinowych (działy: pomiary i diagnostyka mechaniczna)
  • Materiały szkolne z metrologii warsztatowej i przyrządów pomiarowych
  • Instrukcje producentów przyrządów: średnicówki/czujniki średnicowe (zasady pomiaru wewnętrznego)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego