W pytaniu sprawdzana jest znajomość tego, na jakich terenach w praktyce koncentruje się monitoring chemizmu gleb realizowany jako element państwowych obserwacji środowiska. Jeżeli monitoring ma obejmować wyłącznie użytki rolnicze, to szczególną uwagę kieruje się na te powierzchnie, gdzie presja użytkowania jest największa i gdzie najszybciej ujawniają się zmiany w składzie chemicznym.
Odpowiedź "gruntów ornych" jest zgodna z tym podejściem: na gruntach ornych występują intensywne zabiegi agrotechniczne (m.in. uprawa, nawożenie, stosowanie środków ochrony roślin), które mogą wpływać na parametry chemiczne gleby (np. odczyn, zasobność, akumulację wybranych zanieczyszczeń). Z tego powodu takie grunty są typowym i priorytetowym obiektem kontroli w ramach monitoringu zorientowanego na oddziaływanie rolnictwa.
Pozostałe odpowiedzi są mniej trafne w kontekście sformułowania "ze szczególnym uwzględnieniem", ponieważ:
- "użytków zielonych" (łąki i pastwiska) to również użytki rolnicze, ale zwykle wiążą się z innym typem presji i inną dynamiką zmian chemizmu niż na gruntach intensywnie uprawianych; nie jest to najbardziej typowy kierunek "szczególnego" ukierunkowania w takim ujęciu.
- "ogródków działkowych" nie stanowi klasycznej kategorii użytków rolniczych w tym sensie, w jakim ujmuje się je w monitoringach presji rolniczej; ich charakter jest bardziej rekreacyjno-użytkowy i nie odpowiada standardowej grupie użytków rolnych wskazywanej jako rdzeń monitoringu.
- "użytków odłogowanych" to tereny czasowo nieuprawiane; presja związana z bieżącymi zabiegami rolniczymi jest tam ograniczona, więc nie są naturalnym priorytetem, gdy akcent kładzie się na obszary najsilniej kształtowane przez użytkowanie rolnicze.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się połączenie "użytki rolnicze" + "szczególne uwzględnienie", warto szukać odpowiedzi odnoszącej się do najbardziej intensywnego sposobu użytkowania, czyli gruntów ornych.
