KWALIFIKACJA ROL4 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 4.
Na jaką powierzchnię łąk można zastosować gnojowicę przechowywaną w zbiorniku o pojemności 500 m3, przy dawce 25 m3/ha?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Powierzchnię oblicza się dzieląc całkowitą objętość gnojowicy przez dawkę na 1 ha: 500 m3 ÷ 25 m3/ha = 20 ha. Wynik ma jednostkę hektarów, bo "m3" skracają się w rachunku. Pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego dzielenia lub pomylenia działania.

Pełne wyjaśnienie:

To zadanie jest klasycznym przeliczeniem typu "zasób / dawka na jednostkę powierzchni". Skoro w zbiorniku znajduje się 500 m3 gnojowicy, a zalecana (podana w treści) dawka aplikacji wynosi 25 m3 na 1 ha, to liczba hektarów, które można zasilić, wynika z dzielenia:

powierzchnia [ha] = objętość całkowita [m3] / dawka [m3/ha]

Wykonujemy obliczenie:

  • 500 m3 ÷ 25 m3/ha = 20 ha

Warto zwrócić uwagę na sens jednostek: gdy dzielimy m3 przez m3/ha, otrzymujemy ha (bo m3 "skraca się"), co potwierdza poprawność metody.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "10 ha" – oznaczałoby, że na 1 ha zużywa się 50 m3 (bo 500/10=50), czyli przyjęto inną dawkę niż podana albo popełniono błąd w dzieleniu.
  • "5 ha" – dawałoby dawkę 100 m3/ha (500/5=100). To typowy skutek pomylenia liczb lub potraktowania 25 jako wartości nieistotnej.
  • "25 ha" – dawałoby 20 m3/ha (500/25=20). To częsty błąd "zamiany miejsc" liczb 25 i wyniku dzielenia (zakotwiczenie na liczbie 25 z treści).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisz wzór z jednostkami. Jeśli po podstawieniu jednostki nie redukują się do hektarów, to znaczy, że prawdopodobnie wybrano złe działanie (np. mnożenie zamiast dzielenia).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Powierzchnię liczysz przez dzielenie: objętość całkowita [m3] ÷ dawka [m3/ha] = powierzchnia [ha]. Warto dopisać jednostki przy działaniu, bo wtedy widać, że m3 się skraca i zostają hektary.
Dawka 25 m3/ha mówi, ile objętości zużywasz na 1 ha. Gdy znasz całkowity zasób (500 m3), to pytasz: "na ile hektarów wystarczy?". To zawsze jest schemat zasób / zużycie na jednostkę, czyli dzielenie.
m3/ha to "metry sześcienne na hektar", czyli ilość cieczy (np. gnojowicy), którą planujesz rozlać na powierzchni 1 ha. Taka jednostka ułatwia planowanie: znając zbiornik i dawkę, można policzyć, jaki areał obejmie zabieg.
Zrób kontrolę wsteczną: wynik 20 ha oznacza, że na 1 ha przypada 500/20=25 m3, czyli dokładnie dawka z treści. Jeśli po sprawdzeniu wychodzi inna dawka (np. 50 lub 20 m3/ha), to znaczy, że wynik jest błędny.
Tak. Możesz zapisać: 25 m3 → 1 ha, 500 m3 → x ha. Następnie liczysz x = 500/25. To ta sama operacja co dzielenie, tylko zapisana jako proporcja. Ważne, by zachować logiczny kierunek: większa objętość oznacza większą powierzchnię.
Najczęstsze błędy to: pomylenie działania (mnożenie zamiast dzielenia), odwrócenie ułamka jednostek (ha/m3 zamiast m3/ha) oraz błędy rachunkowe. Pomaga zapis z jednostkami i krótka kontrola wyniku przez przeliczenie dawki "wstecz".
Tak, bo w treści pojawia się liczba 25 i część osób automatycznie "przenosi ją" do wyniku. To typowy efekt zakotwiczenia. Poprawne liczenie daje 20 ha, a 25 ha oznaczałoby inną dawkę (20 m3/ha), niż podano w zadaniu.
Najpierw ujednolić jednostki. Jeśli masz litry, a objętość w m3, pamiętaj że 1 m3 = 1000 l. Po przeliczeniu wszystko liczysz tak samo: objętość całkowita ÷ dawka na 1 ha. W zadaniach egzaminacyjnych jednostki muszą się zgadzać.
Przy planowaniu zabiegów: ile pola, łąki lub pożytku roślinnego obejmiesz danym zasobem, ile kursów beczkowozem zrobisz i czy starczy nawozu na cały zaplanowany areał. To też pomaga w kontroli zużycia i organizacji pracy.
Ćwicz schematy: "zasób/dawka", "wydajność/czas", "masa/stężenie". Zawsze zapisuj jednostki przy działaniach i rób kontrolę wsteczną. Wystarczy kilka serii prostych zadań tekstowych, aby zautomatyzować poprawny wybór działania.
info

Statystycznie 74% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że powierzchnię oblicza się dzieląc całkowitą objętość gnojowicy przez dawkę na 1 ha: 500 m3 ÷ 25 m3/ha = 20 ha.

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Dzielenie" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Dzielenie (dostęp: 2026-03-01)
  • Khan Academy, "Division (Dzielenie) – podstawy" – https://www.khanacademy.org/math/arithmetic-home/arith-review-multiply-divide (dostęp: 2026-03-01)
  • CKE, "Informator o egzaminie potwierdzającym kwalifikacje w zawodzie – Formuła 2019" (część ogólna: umiejętności matematyczne i rozwiązywanie zadań tekstowych) – https://cke.gov.pl/egzamin-zawodowy/egzamin-zawodowy-w-formule-2019/informatory/ (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik lub repetytorium z matematyki: zadania z proporcji i jednostek
  • Materiały szkolne z podstaw gospodarowania nawozami naturalnymi (ogólne zasady dawek i przeliczeń)
  • Zestawy zadań tekstowych "dawka na hektar" (ćwiczenia z obliczeń praktycznych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego