KWALIFIKACJA BUD15 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 27.
Na czterech odcinkach ułożonej warstwy wiążącej z betonu asfaltowego budowanej drogi lokalnej wykonano pomiary jej równości. Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli oceń, który odcinek przed ułożeniem warstwy ścieralnej wymaga wyrównania.
Ilustracja przedstawia tabelę w języku polskim, składającą się z trzech głównych kolumn i trzech wierszy z danymi.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przed ułożeniem warstwy ścieralnej warstwa wiążąca jest traktowana jako podłoże pod warstwę ścieralną. Dla drogi klasy L dopuszczalna nierówność wynosi 12 mm (pomiar łatą 4 m). Odcinek z wynikiem 16 mm przekracza limit, więc wymaga wyrównania; wartości 7, 10 i 12 mm mieszczą się w dopuszczeniu.

Pełne wyjaśnienie:

W konstrukcji nawierzchni drogowej każda kolejna warstwa musi być wykonana na podłożu spełniającym wymagania równości. Warstwa wiążąca po jej ułożeniu staje się podłożem pod warstwę ścieralną, dlatego przed rozpoczęciem układania ścieralnej ocenia się ją według limitów przeznaczonych dla "podłoża pod warstwę ścieralną", a nie według limitów "pod warstwę wiążącą".

Z tabeli wynika, że dla dróg klasy L (drogi lokalne) maksymalna dopuszczalna nierówność podłoża pod warstwę ścieralną wynosi 12 mm (pomiar łatą 4-metrową lub metodą równoważną). Oznacza to, że:

  • wynik > 12 mm oznacza przekroczenie wymagań i konieczność wyrównania,
  • wynik ≤ 12 mm spełnia wymagania równości dla tej klasy drogi.

Wśród podanych odcinków jedynie wynik 16 mm przekracza limit 12 mm, więc odcinek z taką nierównością należy wyrównać przed ułożeniem warstwy ścieralnej. W praktyce wyrównanie wykonuje się np. poprzez frezowanie lub ułożenie warstwy wyrównawczej, aby nie przenosić nierówności na warstwę ścieralną (co pogarsza komfort jazdy i trwałość nawierzchni).

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo:

  • 10 mm i 7 mm są wyraźnie poniżej 12 mm, więc nie wymagają wyrównania z powodu równości,
  • 12 mm jest wartością graniczną i nadal mieści się w dopuszczalnym limicie dla klasy L pod warstwę ścieralną.

Najczęstsza pułapka na egzaminie to wybranie limitu z niewłaściwej kolumny (np. "pod warstwę wiążącą" = 15 mm dla klasy L) mimo że pytanie dotyczy sytuacji przed ułożeniem ścieralnej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Równość warstwy wiążącej to miara nierówności jej powierzchni (np. prześwitu pod łatą). Jest ważna, bo na tej warstwie układa się warstwę ścieralną, a nierówności mogą się "przenieść" wyżej i pogorszyć komfort jazdy oraz trwałość nawierzchni.
Bo po ułożeniu warstwy wiążącej to ona staje się podłożem dla warstwy ścieralnej. Wymagania równości dobiera się do tego, co będzie układane dalej, więc sprawdza się limit "pod warstwę ścieralną", a nie limit "pod warstwę wiążącą".
Z tabeli w zadaniu wynika, że dla dróg klasy L i D oraz placów i parkingów maksymalne dopuszczalne nierówności podłoża pod warstwę ścieralną wynoszą 12 mm (przy pomiarze łatą 4-metrową lub metodą równoważną).
Najpierw wybierz właściwy wiersz dla klasy drogi (tu: L – droga lokalna). Potem wybierz właściwą kolumnę zgodną z pytaniem (tu: "pod warstwę ścieralną", bo chodzi o ocenę przed ułożeniem ścieralnej). Dopiero potem porównuj wynik pomiaru.
Nie, jeśli limit wynosi 12 mm, to wynik równy 12 mm jest wartością graniczną i nadal spełnia wymaganie. Wyrównania wymaga dopiero przekroczenie limitu, czyli wynik większy niż 12 mm dla podłoża pod warstwę ścieralną w klasie L.
Limit 15 mm dotyczy równości podłoża pod warstwę wiążącą. W tym zadaniu warstwa wiążąca jest już ułożona, a oceniasz ją przed warstwą ścieralną. To inny etap robót i inne wymaganie, dlatego użycie 15 mm prowadzi do błędnych wniosków.
Łatę przykłada się do powierzchni warstwy, a następnie mierzy się maksymalny prześwit (szczelinę) między łatą a nawierzchnią. Największa zmierzona wartość na odcinku jest porównywana z dopuszczalnym limitem z tabeli dla danej klasy drogi i warstwy.
Gdy nierówności warstwy stanowiącej podłoże pod ścieralną przekraczają dopuszczalną wartość z tabeli. Wyrównanie jest potrzebne, aby warstwa ścieralna nie musiała "maskować" błędów geometrii, co mogłoby pogorszyć trwałość i jakość nawierzchni.
W praktyce stosuje się m.in. frezowanie nierówności albo wykonanie warstwy wyrównawczej z betonu asfaltowego. Dobór metody zależy od skali przekroczeń, technologii robót oraz wymagań jakościowych. Celem jest zejście poniżej limitu równości dla danej warstwy.
Najczęstsze błędy to: wybór złej klasy drogi (np. G zamiast L), odczyt limitu z niewłaściwej kolumny (wiążąca zamiast ścieralna) oraz automatyczne wskazywanie "największej liczby" bez sprawdzenia, czy i o ile przekracza ona konkretną wartość dopuszczalną.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Przed ułożeniem warstwy ścieralnej warstwa wiążąca jest traktowana jako podłoże pod warstwę ścieralną."

Źródła:

  • Ilustracja w zadaniu: tabela "Maksymalne dopuszczalne nierówności podłoża pod warstwy [mm]" (klasy dróg A/S/GP, G/Z, L/D; wartości 6/9/12 oraz 9/12/15).

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii robót drogowych (warstwy nawierzchni i ich funkcje)
  • Instrukcje/wytyczne dotyczące kontroli równości nawierzchni (pomiar łatą i interpretacja wyników)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych BUD.13 z tematów kontroli jakości robót bitumicznych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego