KWALIFIKACJA MED13 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 37.
Na ilustracji przedstawiono sprzęt stanowiący pomoc w czynności
Ilustracja przedstawia narzędzie pomocnicze, które jest używane w procesie ubierania i rozbierania się, co jest istotne w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przedstawiony na ilustracji hak do ubierania to sprzęt adaptacyjny ADL używany w terapii zajęciowej do wspierania samodzielności. Ułatwia naciąganie i zdejmowanie odzieży oraz manipulowanie elementami ubrań bez schylania się i przy ograniczonej sprawności kończyn. Dlatego prawidłowa jest odpowiedź o ubieraniu i rozbieraniu.

Pełne wyjaśnienie:

W terapii zajęciowej ważnym obszarem pracy jest trening czynności dnia codziennego (ADL), czyli m.in. ubieranie, rozbieranie, higiena osobista czy przygotowanie prostych posiłków. Gdy pacjent ma ograniczony zakres ruchu, ból stawów, osłabienie chwytu lub trudności po przebytym urazie/udarze, stosuje się sprzęt adaptacyjny, który kompensuje deficyty i pozwala zwiększać samodzielność.

Na ilustracji przedstawiono hak do ubierania (tzw. dressing stick). Jest to przyrząd z uchwytem i zakończeniem w formie haka/pętli. Służy do:

  • naciągania odzieży (np. rękawa, nogawki) na ciało,
  • ściągania ubrań bez nadmiernego zginania tułowia,
  • podnoszenia odzieży z podłogi lub zdejmowania z wieszaka,
  • ułatwiania manipulacji elementami garderoby, gdy ruch w barku/biodrze jest ograniczony.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź "ubierania i rozbierania się"? Ponieważ jest to podstawowe, typowe zastosowanie tego rodzaju pomocy ADL: wspiera wykonywanie samoobsługi w zakresie garderoby przy mniejszym wysiłku i większym bezpieczeństwie (np. bez ryzyka utraty równowagi przy schylaniu).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Układanie bukietów z kwiatów – to aktywność manualna/terapeutyczna, ale nie jest standardowym celem ani funkcją haka do ubierania; do florystyki używa się innych narzędzi (nożyce, drut, taśma).
  • Obieranie warzyw – dotyczy przygotowania posiłków; stosuje się np. obieraczki adaptacyjne, pogrubione uchwyty czy stabilizatory, a nie hak do ubierania.
  • Obróbka drewna – wymaga narzędzi stolarskich i zabezpieczeń BHP; hak do ubierania nie jest narzędziem do prac warsztatowych.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać, że przyrządy typu hak, łyżka do butów na długim trzonku czy chwytak to klasyczne pomoce do samoobsługi, a ich dobór zawsze powinien wynikać z oceny potrzeb i możliwości pacjenta oraz nauki prawidłowej techniki użycia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Hak do ubierania to pomoc adaptacyjna ADL używana w terapii zajęciowej. Ułatwia zakładanie i zdejmowanie odzieży, np. naciąganie rękawa czy nogawki, podnoszenie ubrania z podłogi lub zdejmowanie z wieszaka. Pomaga osobom z ograniczoną ruchomością lub osłabionym chwytem.
Zwróć uwagę na długi trzonek z ergonomicznym uchwytem oraz zakończenie w formie haka/pętli. To odróżnia go od chwytaka (zwykle ma szczęki i mechanizm zacisku) oraz od narzędzi kuchennych. W pytaniach ADL taki kształt najczęściej oznacza pomoc do ubierania.
ADL obejmuje podstawowe czynności samoobsługowe, w tym ubieranie i rozbieranie. Hak do ubierania nie służy do pracy zawodowej ani hobby, tylko do codziennej samodzielności. W terapii zajęciowej traktuje się go jako narzędzie kompensujące deficyty funkcjonalne i wspierające niezależność.
Najczęściej są to: ograniczony zakres ruchu w barku/biodrze, ból i sztywność stawów (np. w chorobie zwyrodnieniowej), osłabiony chwyt, trudności po udarze lub po zabiegu ortopedycznym. Gdy schylanie i sięganie jest trudne lub niebezpieczne, hak może znacząco pomóc.
Nauka powinna być stopniowa: najpierw proste ruchy (zaczepienie ubrania, pociągnięcie), potem pełna sekwencja ubierania. Terapeuta dba o stabilną pozycję, tempo i kontrolę równowagi. Ważne jest ćwiczenie w realnych warunkach oraz dobór długości przyrządu do wzrostu i ograniczeń pacjenta.
Nie. Sprzęt jest tylko narzędziem – pacjent musi nauczyć się techniki i strategii działania (np. kolejności zakładania ubrań, wykorzystania silniejszej kończyny). Bez treningu nawet dobre narzędzie może nie poprawić samodzielności. Dlatego łączy się instruktaż, ćwiczenia i ocenę postępów.
Typowe błędy to mylenie haka do ubierania z chwytakiem do podnoszenia przedmiotów albo wybieranie odpowiedzi związanej z pracą manualną (np. drewno) tylko dlatego, że przyrząd wygląda "technicznie". Pomaga zasada: jeśli narzędzie wspiera samoobsługę, szukaj odpowiedzi z obszaru ADL.
Warto kojarzyć m.in. długą łyżkę do butów, przyrząd do zakładania skarpet, pętlę do zapinania guzików oraz chwytak. Na egzaminie często sprawdza się dopasowanie pomocy do czynności i ograniczenia pacjenta. Kluczowe jest rozumienie funkcji, a nie tylko nazwy.
Gdy pacjent ma bardzo ograniczoną kontrolę ruchu, silne zaburzenia poznawcze lub wysokie ryzyko upadku, priorytetem może być inna strategia (np. modyfikacja ubioru, pomoc opiekuna, trening równowagi). Decyzja powinna wynikać z oceny funkcjonalnej i bezpieczeństwa, nie z samej dostępności sprzętu.
Ucz się "funkcjami": do czego służy, jaki problem rozwiązuje i w jakiej czynności ADL jest używany. Oglądaj zdjęcia pomocy (ubieranie, jedzenie, higiena) i twórz skojarzenia kształt–zastosowanie. Na egzaminie czytaj też dystraktory: często są z innych obszarów (kuchnia, prace ręczne).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Przedstawiony na ilustracji hak do ubierania to sprzęt adaptacyjny ADL używany w terapii zajęciowej do wspierania samodzielności."

Źródła:

  • World Health Organization (WHO), International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF), 2001, rozdziały dot. aktywności i uczestnictwa (ADL jako obszar funkcjonowania).
  • American Occupational Therapy Association (AOTA), Occupational Therapy Practice Framework: Domain and Process (OTPF-4), 2020, sekcje dotyczące ADL oraz interwencji i wspomagania wykonywania czynności.

Materiały:

  • Wytyczne i podręczniki z terapii zajęciowej dotyczące treningu ADL i sprzętu adaptacyjnego
  • Katalogi producentów/dostawców sprzętu rehabilitacyjnego (dział: pomoce do ubierania)
  • Materiały dydaktyczne szkół policealnych/CKZ do kwalifikacji MED.13 (pracownia terapii zajęciowej)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego