KWALIFIKACJA MOT5 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 25.
Na jakim stanowisku wykonuje się kontrolę luzów w zawieszeniu pojazdu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stanowisko szarpakowe wymusza ruch kół i elementów zawieszenia, co pozwala wzrokowo lub pomiarowo ujawnić luzy w przegubach, tulejach i łożyskach. Stanowisko do geometrii służy do pomiaru kątów ustawienia kół, a rolki i EUSAMA nie są podstawową metodą wykrywania luzów mechanicznych.

Pełne wyjaśnienie:

Kontrola luzów w zawieszeniu polega na takim poruszeniu koła i elementów zawieszenia, aby zużyte połączenia (np. przeguby kuliste, końcówki drążków, tuleje wahaczy, łożyska piast) wykazały nadmierne przemieszczenia lub stuki. Do tego celu w praktyce warsztatowej stosuje się stanowisko szarpakowe, które generuje wymuszenia (ruchy) kół, a diagnosta obserwuje zachowanie elementów i ocenia, czy występują nienaturalne przemieszczenia.

Odpowiedź "stanowisku szarpakowym" jest poprawna, ponieważ to właśnie "szarpaki" są przeznaczone do ujawniania luzów w połączeniach mechanicznych zawieszenia i układu kierowniczego. W czasie próby widoczne stają się luzy na sworzniach, wybite tuleje czy nadmierny ruch w łożysku.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe z następujących powodów:

  • "stanowisku do geometrii kół" – służy do pomiaru i regulacji parametrów ustawienia kół (np. zbieżność, pochylenie), ale nie jest narzędziem do wykrywania luzów. W praktyce najpierw usuwa się luzy, a dopiero potem ustawia geometrię.
  • "stanowisku do badań metodą EUSAMA" – badanie EUSAMA dotyczy oceny pracy układu w ujęciu testowym (wynik procentowy), ale nie jest typowym stanowiskiem do lokalizowania konkretnych luzów przegubów czy tulei metodą "poruszania" elementów i obserwacji.
  • "stanowisku rolkowym" – kojarzy się głównie z badaniem hamulców/układu napędowego w warunkach stacjonarnych; nie jest to podstawowa metoda ujawniania luzów w przegubach i połączeniach gumowo-metalowych zawieszenia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy "luzów", szukaj odpowiedzi związanej z wymuszeniem ruchu i obserwacją przemieszczeń, a nie z pomiarem kątów (geometria) czy testem na rolkach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stanowisko szarpakowe to urządzenie warsztatowe z płytami pod koła, które wymusza ich ruch. Dzięki temu diagnosta może zobaczyć nadmierne przemieszczenia i zlokalizować luzy w elementach zawieszenia oraz układu kierowniczego, np. w przegubach, tulejach i łożyskach.
Najczęściej ujawniają się luzy w przegubach kulistych, końcówkach drążków kierowniczych, tulejach wahaczy oraz w łożyskach piast. Wymuszone ruchy kół powodują "pracę" połączeń, a diagnosta ocenia, czy ruch jest prawidłowy, czy nadmierny.
Stanowisko do geometrii mierzy głównie kąty ustawienia kół (np. zbieżność, pochylenie). To pomiar geometrii, a nie test mechanicznego zużycia połączeń. Luzy mogą zafałszować pomiar, dlatego w praktyce najpierw usuwa się luzy, a dopiero potem ustawia geometrię.
Stanowisko rolkowe jest przeznaczone przede wszystkim do badań na rolkach (np. związanych z hamowaniem lub pracą układu napędowego). Nie jest to podstawowe narzędzie do lokalizacji luzów w przegubach i tulejach, bo nie wymusza typowych ruchów diagnostycznych kół jak stanowisko szarpakowe.
Metoda EUSAMA jest kojarzona z badaniem pracy zawieszenia w teście stanowiskowym i wynikiem procentowym. Nie zastępuje jednak kontroli luzów w konkretnych połączeniach (przeguby, tuleje), bo nie służy do ich bezpośredniej lokalizacji poprzez obserwację ruchu elementów podczas "szarpania".
Typowe objawy to stuki na nierównościach, ściąganie pojazdu, pogorszenie stabilności w zakrętach, "pływanie" toru jazdy oraz nierównomierne zużycie opon. Objawy mogą też przypominać złą geometrię, dlatego warto zacząć od kontroli luzów na stanowisku szarpakowym.
Kontrolę luzów warto wykonać zawsze przed pomiarem i regulacją geometrii, zwłaszcza po uderzeniu w przeszkodę, przy stukach w podwoziu lub po zakupie używanego auta. Usunięcie luzów jest warunkiem uzyskania wiarygodnych wyników geometrii i poprawnej regulacji.
Częsty błąd to uznawanie każdego ruchu za usterkę, mimo że niewielkie przemieszczenia mogą być naturalne dla danej konstrukcji. Drugi błąd to poleganie tylko na wrażeniu "na oko" bez porównania stron i bez potwierdzenia, w którym elemencie powstaje luz.
Luzy zwykle dają stuki i wyczuwalne przemieszczenia elementów podczas wymuszenia ruchu koła. Problemy z geometrią częściej objawiają się ściąganiem i nierównomiernym zużyciem opon bez typowych stuków. W praktyce najpierw sprawdza się luzy (np. szarpaki), potem wykonuje geometrię.
Ucz się przez skojarzenia "objaw → badanie → stanowisko". Zapamiętaj, że luzy wykrywa się przez wymuszenie ruchu i obserwację (szarpaki), a geometria dotyczy kątów ustawienia kół. Trenuj też rozpoznawanie elementów: przegub, tuleja, końcówka drążka, łożysko.
info

Około 83% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Stanowisko szarpakowe wymusza ruch kół i elementów zawieszenia, co pozwala wzrokowo lub pomiarowo ujawnić luzy w przegubach, tulejach i łożyskach."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z diagnostyki zawieszenia dla technika pojazdów samochodowych (MOT.5)
  • Instrukcje stanowisk szarpakowych i opis obserwacji luzów (materiały producentów urządzeń warsztatowych)
  • Podręczniki mechaniki pojazdowej: zawieszenie i układ kierowniczy – diagnostyka objawowa

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego