Pomiar średnicy zewnętrznej dotyczy elementów takich jak wałki, pręty, zewnętrzne powierzchnie tulei czy średnice czopów. Do tego typu pomiarów stosuje się przyrządy, które obejmują mierzony detal z zewnątrz, a ich powierzchnie pomiarowe stykają się z przeciwległymi stronami średnicy.
W praktyce najczęściej spotkasz:
- Suwmiarkę – rozpoznawalną m.in. po dwóch dużych szczękach do pomiarów zewnętrznych (oraz zwykle mniejszych szczękach do pomiarów wewnętrznych i pręcie do pomiaru głębokości). Do średnicy zewnętrznej wykorzystuje się szczęki zewnętrzne.
- Mikrometr zewnętrzny – charakterystyczny "C-kształtną" ramą, kowadełkiem (stała powierzchnia pomiarowa) i wrzecionem (ruchoma powierzchnia pomiarowa). Jest przeznaczony do dokładnych pomiarów zewnętrznych.
Odpowiedź "Na ilustracji 2." jest poprawna, ponieważ wskazuje przyrząd przeznaczony konstrukcyjnie do pomiaru średnic zewnętrznych (a nie np. średnic wewnętrznych lub głębokości). Przyrządy do pomiarów wewnętrznych zwykle mają końcówki/elementy pomiarowe przystosowane do pracy wewnątrz otworu, a przyrządy do głębokości opierają się o powierzchnię bazową i mierzą odległość w osi wgłębienia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Wskazują ilustracje, na których znajdują się przyrządy niedopasowane do pomiaru średnicy zewnętrznej (np. przeznaczone do innych rodzajów pomiaru) albo nieodpowiadające definicji pomiaru "od zewnątrz". Na egzaminie warto szukać elementów kontaktujących się z detalem: jeśli przyrząd "rozpiera się" w otworze lub ma pręt do głębokości, to nie jest właściwy do średnicy zewnętrznej.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, jaki rodzaj wymiaru mierzysz (zewnętrzny/wewnętrzny/głębokość), a dopiero potem dopasuj przyrząd po budowie i sposobie przyłożenia do detalu.