Żeliwo ciągliwe jest stopem żelaza z węglem, którego charakterystyczna mikrostruktura powstaje w wyniku wyżarzania ciągliwiącego. W jego strukturze węgiel występuje najczęściej jako grafit kłaczkowy (nazywany też węglem odprężonym/temper carbon) – widoczny na zgładzie metalograficznym jako nieregularne, ciemne, "kłaczkowate" skupiska.
Dlatego poprawna jest odpowiedź "Na ilustracji 1.", jeżeli właśnie na tej ilustracji widoczna jest typowa kombinacja:
- grafit kłaczkowy (niepłatkowy i niesferoidalny),
- osnowa ferrytyczna (jaśniejsza, bardziej jednorodna) lub perlityczna (bardziej "lamelarna", ciemniejsza w tle).
Dlaczego pozostałe propozycje mogą być błędne? Odpowiedzi wskazujące inne ilustracje zwykle odpowiadają innym materiałom lub innym rodzajom grafitu:
- W żeliwie szarym grafit ma postać płatków (długie, cienkie, ostrokrawędziste wydzielenia), co daje inny "rysunek" mikrostruktury.
- W żeliwie sferoidalnym grafit występuje jako kulki (ciemne, w miarę okrągłe punkty), często równomiernie rozłożone.
- W stali nie obserwuje się wolnego grafitu w typowych warunkach – zamiast tego widoczna jest mieszanina ferrytu, perlitu, ewentualnie struktur po hartowaniu i odpuszczaniu.
Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "która ilustracja przedstawia…" nie wystarczy zauważyć, że "jest grafit". Kluczowy jest kształt grafitu (kłaczkowy vs płatkowy vs kulkowy) oraz charakter osnowy. To zestaw tych dwóch cech pozwala pewnie odróżnić żeliwo ciągliwe od innych stopów żelaza.
