KWALIFIKACJA EKA7 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 16.
Na których kontach i po których stronach należy zaksięgować naliczone od wynagrodzeń pracowników składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracodawcę?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracodawcę są kosztem pracodawcy, więc obciążają konto kosztowe "Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia" po stronie Dt/Wn. Jednocześnie powstaje zobowiązanie wobec ZUS, które ujmuje się na koncie "Rozrachunki z ZUS" po stronie Ct/Ma.

Pełne wyjaśnienie:

Składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracodawcę (tzw. "część pracodawcy") stanowią koszt działalności jednostki. Z tego powodu ich naliczenie ujmuje się jako zwiększenie kosztów – typowo na koncie kosztowym "Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia" po stronie Dt/Wn.

Równolegle naliczenie składek powoduje powstanie zobowiązania wobec ZUS do zapłaty. Zobowiązania w ewidencji księgowej ujmuje się na kontach rozrachunkowych po stronie Ct/Ma, dlatego właściwe jest konto "Rozrachunki z ZUS" po stronie Ct/Ma.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • Ujęcie na koncie "Wynagrodzenia" z przeciwstawnym "Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia" miesza dwa różne rodzaje kosztów i nie pokazuje powstania rozrachunku z ZUS. Składki pracodawcy nie są "wynagrodzeniem", tylko narzutem na płace.
  • Zapis "Dt Rozrachunki z ZUS i Ct Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń" sugeruje przeksięgowania pomiędzy rozrachunkami, a dodatkowo błędnie ustawia strony: przy naliczeniu składek rośnie zobowiązanie wobec ZUS (zwykle Ct/Ma), a nie jest ono "rozliczane" po Dt/Wn.
  • Zapis "Dt Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń i Ct Rozrachunki z ZUS" jest typową pułapką polegającą na automatycznym łączeniu wszystkiego, co dotyczy listy płac, z rozrachunkami z tytułu wynagrodzeń. Część pracodawcy nie jest potrąceniem z wynagrodzenia pracownika, tylko dodatkowym kosztem pracodawcy, więc powinna wejść w koszty, a nie zwiększać rozrachunki z pracownikami.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odpowiedz sobie na pytanie kto ponosi koszt. Jeśli pracodawca – idziesz w koszty ubezpieczeń. Jeśli pracownik (potrącenie) – wtedy wchodzą rozrachunki z tytułu wynagrodzeń i potrącenia z listy płac.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to ujęcie składek finansowanych przez pracodawcę jako kosztu działalności. Dt/Wn konta kosztowego zwiększa koszty okresu, bo narzuty na płace obciążają pracodawcę, a nie pracownika. W praktyce podnosi to koszt zatrudnienia w danym miesiącu.
Przy naliczeniu składek powstaje zobowiązanie do zapłaty na rzecz ZUS. Ct/Ma na koncie rozrachunkowym oznacza zwiększenie zobowiązań. Dopiero zapłata składek spowoduje zmniejszenie tego zobowiązania (zwykle po stronie Dt/Wn rozrachunków z ZUS).
Kluczowe jest pytanie: kto ponosi ekonomiczny ciężar. Część finansowana przez pracodawcę jest dodatkowym kosztem jednostki i trafia w koszty oraz zobowiązania wobec ZUS. Potrącenia z wynagrodzenia pracownika zmniejszają kwotę do wypłaty i częściej angażują rozrachunki z pracownikami.
Najczęściej spotyka się: konto kosztów wynagrodzeń, konto kosztów ubezpieczeń i świadczeń (narzutów), konto rozrachunków z pracownikami (wynagrodzenia do wypłaty) oraz konto rozrachunków z ZUS. Dokładne nazwy zależą od zakładowego planu kont, ale logika: koszt + rozrachunek pozostaje taka sama.
Zasadniczo nie. Składki finansowane przez pracodawcę nie są potrąceniem z pensji pracownika, więc nie zwiększają rozrachunków "z tytułu wynagrodzeń". Tworzą koszt pracodawcy i zobowiązanie wobec ZUS. Rozrachunki z pracownikami dotyczą przede wszystkim kwoty netto do wypłaty oraz potrąceń z wynagrodzeń.
Koszt pojawia się w momencie naliczenia składek (zwykle razem z księgowaniem listy płac za dany miesiąc), niezależnie od tego, kiedy nastąpi faktyczna zapłata do ZUS. Zapłata jest osobną operacją, która zmniejsza zobowiązanie na koncie rozrachunków z ZUS.
Najczęstsze błędy to: mylenie części pracodawcy z potrąceniami pracownika, księgowanie narzutów na koncie "Wynagrodzenia" zamiast na koncie ubezpieczeń i świadczeń, oraz odwracanie stron na koncie rozrachunków z ZUS. Warto zawsze sprawdzić: czy jest koszt i czy jest zobowiązanie.
W operacjach płacowych często występuje para: konto kosztowe (bo coś obciąża wynik) oraz konto rozrachunkowe (bo powstaje zobowiązanie). Dla składek pracodawcy: koszt ubezpieczeń po Dt/Wn i rozrachunki z ZUS po Ct/Ma. Dla wypłaty: rozrachunki z pracownikami i rachunek bankowy/kasa.
Nie jest to prawidłowe, bo pomija ujęcie kosztu. Same rozrachunki pokazują tylko, kto komu jest winien, ale nie ujmują wpływu na wynik finansowy. Składki pracodawcy są kosztem okresu, więc powinny trafić na konto kosztowe oraz na konto zobowiązań wobec ZUS.
Ćwicz na schematach: (1) naliczenie listy płac, (2) naliczenie narzutów pracodawcy, (3) potrącenia pracownika, (4) wypłata netto, (5) zapłata do ZUS. Dla każdego kroku zapisz: co jest kosztem, co jest zobowiązaniem i które konto rośnie po Dt/Wn, a które po Ct/Ma.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracodawcę są kosztem pracodawcy, więc obciążają konto kosztowe "Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia" po stronie Dt/Wn.

Materiały:

  • Podręczniki i materiały dydaktyczne do ewidencji wynagrodzeń w rachunkowości (dział: lista płac i narzuty)
  • Zakładowy plan kont (część: konta kosztowe oraz rozrachunki publicznoprawne/ZUS)
  • Zadania i arkusze ćwiczeniowe z dekretacji operacji gospodarczych związanych z płacami

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego