W układzie funkcjonalnym (kalkulacyjnym) koszty grupuje się według funkcji i miejsca powstawania, czyli np. na koszty działalności podstawowej, koszty wydziałowe, koszty sprzedaży czy koszty ogólnego zarządu. Kluczowe jest rozróżnienie, czy dany koszt jest bezpośrednio związany z wytworzeniem produktu, czy ma charakter pośredni.
Wynagrodzenia brutto pracowników bezpośrednio produkcyjnych (czyli pracowników wykonujących prace wprost przy produkcji cementu) stanowią typowy koszt bezpośredni produkcji. Dlatego w ewidencji w układzie funkcjonalnym zalicza się je do kosztów działalności podstawowej – są one elementem kosztu wytworzenia produktu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Koszty wydziałowe – obejmują koszty pośrednie związane z funkcjonowaniem wydziału produkcyjnego (np. utrzymanie wydziału, nadzór, energia pomocnicza). Wynagrodzenia pracowników bezpośrednio produkcyjnych co do zasady nie są tu klasyfikowane, bo można je przypisać bezpośrednio do produktu lub zlecenia.
- Wynagrodzenia – taka nazwa zwykle odnosi się do układu rodzajowego kosztów (klasyfikacja według rodzaju kosztu), a pytanie dotyczy układu funkcjonalnego. To inny przekrój ewidencji.
- Rozrachunki z tytułu wynagrodzeń – jest to konto rozrachunkowe, na którym ujmuje się zobowiązania wobec pracowników (lub rozliczenia płac), a nie sam koszt. Pytanie pyta, gdzie zaksięgować koszt wynagrodzeń w układzie funkcjonalnym, więc właściwe jest konto kosztów, nie rozrachunków.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odpowiedz sobie, czy pytanie dotyczy kosztu (konto kosztowe) czy zobowiązania (konto rozrachunkowe), a potem wybierz właściwy przekrój ewidencji: rodzajowy (co to za koszt) czy funkcjonalny (gdzie powstał i do jakiej funkcji służy).
