KWALIFIKACJA INF9 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 38.
Na którym rysunku przedstawiono charakterystykę filtra, który należy zastosować przy podłączeniu aparatu telefonicznego do łącza ADSL?
Ilustracja przedstawia cztery wykresy charakterystyk częstotliwościowych filtrów, oznaczone literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy podłączeniu aparatu telefonicznego do łącza ADSL stosuje się mikrofiltr/splitter POTS o charakterystyce dolnoprzepustowej dla toru głosowego.
Ma on przepuszczać pasmo mowy, a silnie tłumić wyższe częstotliwości wykorzystywane przez ADSL, aby nie wprowadzać zakłóceń i szumów.

Pełne wyjaśnienie:

W instalacji ADSL (na parze miedzianej) na jednym przewodzie współistnieją dwa rodzaje sygnałów: tradycyjna telefonia analogowa (POTS) oraz transmisja danych ADSL. Aby te sygnały nie zakłócały się wzajemnie, stosuje się element separujący pasma: splitter lub mikrofiltr.

Pytanie dotyczy filtra, który należy zastosować przy podłączeniu aparatu telefonicznego. Oznacza to, że interesuje nas tor głosowy. Dla aparatu telefonicznego właściwy jest filtr, który:

  • przepuszcza niskie częstotliwości odpowiadające pasmu mowy (w praktyce kilka kHz),
  • tłumi wyższe częstotliwości, na których pracuje ADSL (sygnały wielotonowe w znacznie wyższym paśmie).

Taka charakterystyka jest typowa dla filtra dolnoprzepustowego: w niskich częstotliwościach tłumienie jest małe (sygnał głosowy przechodzi), a po przekroczeniu częstotliwości granicznej tłumienie rośnie (DSL jest "odcinany" od telefonu). Dzięki temu:

  • telefon nie "słyszy" sygnałów ADSL jako szumów/trzasków,
  • podnoszenie słuchawki, dzwonienie czy impulsy w torze telefonicznym nie pogarszają pracy modemu,
  • zmniejsza się ryzyko spadku jakości połączenia i zrywania synchronizacji.

Odpowiedzi błędne zwykle odpowiadają innym typom charakterystyk: górnoprzepustowej (pasuje raczej do toru DSL, a nie telefonu), pasmowoprzepustowej (przepuszcza tylko wąski wycinek pasma, co nie jest ideą toru mowy) albo zaporowej (wycina określone pasmo zamiast oddzielić niskie od wysokich). Właściwy rysunek to ten, który pokazuje małe tłumienie dla niskich częstotliwości i wyraźny wzrost tłumienia dla wyższych częstotliwości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Mikrofiltr ADSL (filtr POTS) to element montowany zwykle przy aparacie telefonicznym na linii ADSL. Jego zadaniem jest przepuszczenie pasma mowy i jednoczesne wytłumienie wyższych częstotliwości używanych do transmisji ADSL, aby telefon i modem nie zakłócały się.
W torze telefonicznym stosuje się filtr dolnoprzepustowy: ma małe tłumienie dla niskich częstotliwości (pasmo mowy) i rosnące tłumienie dla częstotliwości wyższych (pasmo ADSL). Na wykresie widać więc "przejście" na dole i "odcięcie" w górze.
Bez mikrofiltra sygnały ADSL (wyższe częstotliwości) mogą przenikać do toru audio aparatu. Elektronika telefonu i elementy pasywne instalacji potrafią je zdemodulować lub przekształcić w słyszalne zakłócenia, co daje efekt szumów, trzasków lub "piszczenia" podczas rozmowy.
Splitter zwykle montuje się na wejściu linii w mieszkaniu/domu i rozdziela sygnał na dwa tory: telefoniczny i DSL. Mikrofiltry montuje się przy poszczególnych aparatach/urządzeniach telefonicznych. W praktyce wybór zależy od instalacji i liczby gniazd.
Typowe objawy to: słyszalne zakłócenia w rozmowie, pogorszenie jakości połączenia internetowego, spadki prędkości, częste rozłączanie (utrata synchronizacji modemu) szczególnie przy podnoszeniu słuchawki lub przy dzwonieniu. To sygnał, by sprawdzić filtr i okablowanie.
W wariancie z mikrofiltrami filtr montuje się przy urządzeniu telefonicznym (telefon, fax itp.). Modem ADSL powinien być podłączony do toru DSL bez tłumienia pasma danych. W wariancie ze splitterem rozdział jest realizowany centralnie na wejściu linii.
Na charakterystyce amplitudowo-częstotliwościowej filtr dolnoprzepustowy ma niskie tłumienie (lub wysokie wzmocnienie) dla niskich częstotliwości i wyraźnie większe tłumienie dla wysokich. Kluczowe jest to, że część "telefoniczna" jest przepuszczana, a część "DSL" mocno tłumiona.
Jeśli instalacja jest zrealizowana przez mikrofiltry, to zwykle każde urządzenie telefoniczne podłączone do tej samej linii powinno być filtrowane. W przeciwnym razie niefiltrowane urządzenie może wprowadzać zakłócenia do całej linii i pogorszyć pracę ADSL.
Najczęściej myli się filtr dla toru telefonu z torem DSL: wybiera się charakterystykę górnoprzepustową, bo "ADSL to wysokie częstotliwości". W tym zadaniu kluczowe jest jednak sformułowanie o podłączeniu aparatu telefonicznego, więc szukamy filtra odcinającego pasmo DSL.
Takie zadania sprawdzają umiejętność interpretacji wykresów. Najpierw ustal, którego toru dotyczy element (tu: telefon), a potem przypomnij sobie, jakie pasmo ma przejść. Następnie wybierz rysunek, gdzie to pasmo ma najmniejsze tłumienie, a pozostałe jest wyraźnie tłumione.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Źródła:

  • ITU-T Recommendation G.992.1 (Asymmetric digital subscriber line (ADSL) transceivers) – standard ADSL, opis podziału pasma dla POTS i ADSL
  • ITU-T Recommendation G.992.5 (Asymmetric digital subscriber line (ADSL) transceivers – ADSL2+) – informacje o pracy ADSL w wyższych pasmach częstotliwości
  • Wikipedia: "ADSL" – opis współdzielenia linii z POTS i roli splittera/mikrofiltra, https://en.wikipedia.org/wiki/Asymmetric_digital_subscriber_line - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw transmisji w parach miedzianych i xDSL (skrypty szkolne/technikum)
  • Dokumentacje producentów mikrofiltrów/splitterów ADSL z przykładowymi charakterystykami tłumienia (karty katalogowe)
  • Rekomendacje/standardy opisujące ADSL i pasma częstotliwości (dokumenty ITU-T dla rodziny G.992.x)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego