KWALIFIKACJA MED8 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 25.
Na obrazie scyntygraficznym zauważasz strukturę o wydłużonym kształcie, położoną po prawej stronie ciała pacjenta. Który narząd najprawdopodobniej jest to?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W scyntygrafii jamy brzusznej duża, wydłużona struktura po prawej stronie pacjenta najczęściej odpowiada wątrobie, która leży w prawym podżebrzu i intensywnie wychwytuje wiele radiofarmaceutyków Tc-99m.
Śledziona jest po lewej, a trzustka zwykle nie dominuje w obrazie.

Pełne wyjaśnienie:

W opisie kluczowe są dwie informacje: wydłużony kształt oraz położenie po prawej stronie ciała pacjenta. Najbardziej prawdopodobnym narządem spełniającym te warunki w badaniach scyntygraficznych jamy brzusznej jest wątroba, ponieważ anatomicznie leży w prawym podżebrzu i jest największym narządem miąższowym tej okolicy.

W praktyce medycyny nuklearnej wątroba często jest strukturą dominującą w polu obrazowania w badaniach takich jak scyntygrafia wątroba–śledziona lub badania z radiofarmaceutykami technetu (Tc-99m), ponieważ wychwytuje radiofarmaceutyk (np. w badaniach układu siateczkowo-śródbłonkowego lub drog żółciowych). To sprawia, że na obrazie widoczna jest jako duża, dość jednolita, "wydłużona" struktura po prawej stronie.

Odpowiedź "Śledziona" nie pasuje, bo śledziona jest narządem położonym typowo po lewej stronie (lewe podżebrze). To jeden z najczęstszych błędów egzaminacyjnych: pomylenie stron ciała pacjenta.

Odpowiedź "Trzustka" jest mało prawdopodobna, ponieważ trzustka leży głównie centralnie i bardziej w lewym nadbrzuszu oraz w rutynowej scyntygrafii nie jest zwykle tak wyraźną, dominującą strukturą jak wątroba.

Odpowiedź "Płuco" również jest mniej trafna w tym kontekście: płuca w scyntygrafii (np. perfuzyjnej lub wentylacyjnej) są zazwyczaj widoczne obustronnie w klatce piersiowej, a nie jako pojedyncza duża struktura w typowej lokalizacji prawego podżebrza. Sam "wydłużony" kształt nie wystarcza — decyduje położenie i typowy obraz narządu.

  • Wskazówka na egzamin: gdy w treści pada "po prawej stronie jamy brzusznej" i mowa o dużej strukturze, pierwszym typem jest wątroba; gdy "po lewej" — śledziona.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej chodzi o wątrobę, bo leży w prawym podżebrzu i jest dużym narządem miąższowym. W wielu badaniach z Tc-99m wątroba intensywnie wychwytuje radiofarmaceutyk, przez co "dominuje" w obrazie po prawej stronie.
Śledziona anatomicznie leży w lewym podżebrzu (lewy górny kwadrant jamy brzusznej). Jeśli opis mówi o strukturze po prawej stronie pacjenta, to lokalizacja śledziony jest sprzeczna z anatomią topograficzną.
Wątroba jest w prawym podżebrzu i zwykle tworzy jedną dużą strefę wychwytu w jamie brzusznej. Płuca w typowych badaniach scyntygraficznych klatki piersiowej są obustronne i położone wyżej, w obrębie klatki, nie w nadbrzuszu.
Wykonuje się ją m.in. do oceny rozmieszczenia tkanki wątrobowej i śledzionowej oraz wychwytu przez układ siateczkowo-śródbłonkowy. Dla technika ważne jest, że wątroba zwykle stanowi największą i najbardziej widoczną strukturę po prawej stronie.
Zwykle nie jest strukturą dominującą. Trzustka leży zaotrzewnowo i raczej centralnie/lewostronnie, a wiele standardowych badań scyntygraficznych nie daje obrazu trzustki porównywalnie wyraźnego jak wątroba czy śledziona.
Najczęściej myli się lewą i prawą stronę pacjenta (szczególnie gdy obraz jest oglądany "od przodu" lub "od tyłu"). Warto zawsze w myślach wrócić do anatomii: wątroba prawa, śledziona lewa.
Często wspomina się o preparatach Tc-99m używanych w badaniach wątroby (np. związanych z wychwytem wątrobowym). Na egzaminie zwykle nie chodzi o nazwę preparatu, tylko o fakt, że wątroba intensywnie wychwytuje i jest dobrze widoczna.
Wynika to z połączenia anatomii i fizjologii: wątroba jest największym narządem miąższowym w tej okolicy, a w wielu protokołach radiofarmaceutyk gromadzi się w niej intensywnie. To daje rozległy obszar sygnału po prawej stronie.
Najbardziej charakterystyczna jest wątroba (prawe podżebrze). W zależności od poziomu anatomicznego po prawej może być też pęcherzyk żółciowy czy część okrężnicy, ale w scyntygrafii jako duża dominująca struktura najczęściej rozpoznaje się wątrobę.
Ucz się skojarzeniowo: lokalizacja + typowy rozmiar narządu. Ćwicz na przykładach obrazów (wątroba–śledziona, płuca, nerki) i zawsze sprawdzaj, czy opis dotyczy klatki piersiowej czy jamy brzusznej. To ogranicza pomyłki.
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • StatPearls (NCBI Bookshelf): Liver Anatomy, dostęp: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/ (wyszukaj: "StatPearls Liver Anatomy") - accessed 2026-02-28
  • StatPearls (NCBI Bookshelf): Spleen Anatomy, dostęp: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/ (wyszukaj: "StatPearls Spleen Anatomy") - accessed 2026-02-28
  • Radiopaedia: Liver scintigraphy (przegląd badania i typowych cech obrazu), https://radiopaedia.org/ - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Atlas anatomii człowieka (działy: jama brzuszna, wątroba, śledziona)
  • Podręcznik/kompendium z medycyny nuklearnej: podstawy scyntygrafii narządowej
  • Materiały dydaktyczne pracowni medycyny nuklearnej: przykładowe obrazy scyntygrafii wątroby i śledziony

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego