KWALIFIKACJA HAN1 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 9.
Na opakowaniu sera znajduje się zapis: "należy spożyć do 10 stycznia 2014 r.". W dniu 11 stycznia 2014 r. kierownik sklepu powinien
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Należy spożyć do" oznacza termin przydatności do spożycia dla żywności łatwo psującej się. Po upływie tej daty produkt nie może być dalej oferowany ani przekazywany klientom (także jako gratis czy premia). Dlatego 11 stycznia kierownik powinien usunąć ser z obrotu i wycofać go ze sprzedaży.

Pełne wyjaśnienie:

Oznaczenie "należy spożyć do" to termin przydatności do spożycia, stosowany głównie dla żywności łatwo psującej się mikrobiologicznie (np. nabiał). Po tej dacie produkt może stwarzać ryzyko zdrowotne wskutek rozwoju drobnoustrojów, dlatego nie powinien już znajdować się w obrocie.

Jeżeli na opakowaniu widnieje zapis "należy spożyć do 10 stycznia 2014 r.", to produkt może pozostawać w sprzedaży najpóźniej do 10 stycznia włącznie. W dniu 11 stycznia kierownik sklepu ma obowiązek wycofać ser ze sprzedaży (usunąć z półki/lodówki, odseparować od towaru handlowego i dalej postąpić zgodnie z procedurami sklepu).

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe, bo:

  • "pozostawić ser na regale" – oznacza dalsze oferowanie po terminie, co jest sprzeczne z zasadami bezpieczeństwa żywności.
  • "zwrócić ser producentowi i poprosić o wymianę" – zwrot może wynikać z umowy handlowej, ale nie jest właściwą odpowiedzią na obowiązek natychmiastowego działania w sklepie; kluczowe jest bezzwłoczne wycofanie z ekspozycji i z obrotu.
  • "wprowadzić promocję/premię" – obniżka ceny lub przekazanie jako gratis nadal wprowadza produkt do obrotu/udostępnia go konsumentowi, co po terminie "należy spożyć do" jest niedopuszczalne.

W praktyce warto zapamiętać zasadę: przeceniamy przed upływem terminu, a po upływie terminu wycofujemy. Rozróżniaj też "należy spożyć do" od "najlepiej spożyć przed" – oba oznaczenia mają inne znaczenie, ale w przypadku terminu przydatności do spożycia reakcja po dacie musi być natychmiastowa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To termin przydatności do spożycia dla żywności łatwo psującej się. Po tej dacie produkt może być niebezpieczny mikrobiologicznie, więc nie wolno go oferować ani przekazywać konsumentowi. W sklepie oznacza to konieczność wycofania z obrotu po terminie.
"Należy spożyć do" dotyczy bezpieczeństwa (często nabiał/mięso) i po dacie produkt nie powinien być w obrocie. "Najlepiej spożyć przed" to data minimalnej trwałości – po niej produkt może tracić jakość, ale nie zawsze staje się niebezpieczny. Na egzaminie kluczowe jest rozróżnienie tych oznaczeń.
Można go sprzedawać do wskazanej daty włącznie. Dzień po tej dacie produkt powinien zostać usunięty z ekspozycji i nie może być dalej oferowany klientom. To prosta zasada, którą często sprawdza się w zadaniach dla sprzedawcy.
Promocja nadal oznacza wprowadzenie do obrotu i udostępnienie żywności konsumentowi. Przy "należy spożyć do" po dacie rośnie ryzyko zagrożenia zdrowia, więc nie wolno "ratować" towaru obniżką ceny. Prawidłowe działanie to wycofanie ze sprzedaży.
Nie. Przekazanie gratisu/premii to również udostępnienie żywności klientowi. Przy przekroczonej dacie "należy spożyć do" jest to niedopuszczalne, bo produkt może stanowić zagrożenie mikrobiologiczne. W praktyce sklep powinien taki towar wycofać i odseparować.
Należy natychmiast usunąć produkt z półki/lodówki, odseparować od towaru handlowego i postępować według procedur sklepu (np. ewidencja strat, utylizacja lub inne działania przewidziane wewnętrznie). Kluczowe jest, aby produkt nie był dostępny dla klientów.
Nie zawsze. Zwrot może wynikać z umowy handlowej lub ustaleń z dostawcą, ale z punktu widzenia bezpieczeństwa najważniejsze jest wycofanie z obrotu. Na egzaminie zwykle ocenia się właściwą reakcję w sklepie, a nie warunki reklamacyjne.
Najczęściej są to produkty łatwo psujące się mikrobiologicznie, m.in. nabiał (np. sery twarogowe), świeże mięso, ryby czy wyroby garmażeryjne. Wymagają chłodzenia i krótkiego terminu sprzedaży. W zadaniach egzaminacyjnych często pojawiają się właśnie te grupy towarów.
Typowe błędy to: mylenie "należy spożyć do" z "najlepiej spożyć przed", uznawanie że "dzień po terminie jeszcze można", oraz wybieranie promocji/gratisu zamiast wycofania. Warto zapamiętać: po terminie – nie oferujemy, niezależnie od ceny.
Ucz się na przykładach etykiet i ćwicz rozpoznawanie dwóch typów dat. Przerób zadania sytuacyjne: co zrobić przed terminem (przecena) i po terminie (wycofanie). Dodatkowo przejrzyj podstawowe wymagania prawa żywnościowego i zasady odpowiedzialności sklepu za towar w obrocie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 64% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: ""Należy spożyć do" oznacza termin przydatności do spożycia dla żywności łatwo psującej się."

Źródła:

  • Ustawa z 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, art. 52, Dz.U. 2023 poz. 1448
  • Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego
  • EUR-Lex: Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 – pełny tekst aktu (strona dokumentu w EUR-Lex), https://eur-lex.europa.eu/

Materiały:

  • Tekst jednolity ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (art. 52) – lektura przepisu i omówienie pojęcia "w obrocie"
  • Materiały szkoleniowe sieci handlowych/inspekcji jakości dotyczące znakowania dat i zasad wycofania z półki
  • Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 – podstawowe definicje i zasady odpowiedzialności w łańcuchu żywnościowym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego