KWALIFIKACJA HAN2 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 30.
Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli, ustal wartość różnic inwentaryzacyjnych towarów.
Ilustracja przedstawia tabelę z wynikami inwentaryzacji przeprowadzonej w sklepie spożywczym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Różnice inwentaryzacyjne ustala się przez porównanie stanu rzeczywistego ze stanem ewidencyjnym i wycenę odchylenia (ilość × cena).
Jeśli stan rzeczywisty jest mniejszy, powstaje niedobór, a gdy większy – nadwyżka. Z danych w tabeli wynika niedobór wafli karmelowych 72,00 zł oraz nadwyżka wafli kakaowych 20,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach o różnicach inwentaryzacyjnych kluczowe są dwa kroki: (1) ustalenie kierunku odchylenia (niedobór czy nadwyżka) przez porównanie stanu rzeczywistego i stanu ewidencyjnego, oraz (2) przeliczenie tego odchylenia na wartość w złotych przez przemnożenie różnicy ilościowej przez cenę jednostkową (lub wartość jednostkową wskazaną w tabeli).

Niedobór występuje wtedy, gdy w magazynie/sklepie fizycznie jest mniej towaru niż wynika z ewidencji. Nadwyżka występuje wtedy, gdy faktycznie jest więcej niż w zapisach. Po rozpoznaniu typu różnicy oblicza się jej wartość: wartość różnicy = |różnica ilości| × cena jednostkowa.

Poprawna odpowiedź wskazuje: "Niedobór wafli karmelowych 72,00 zł i nadwyżka wafli kakaowych 20,00 zł." Oznacza to, że dla wafli karmelowych stan rzeczywisty był niższy od ewidencyjnego (stąd niedobór), a dla wafli kakaowych stan rzeczywisty był wyższy (stąd nadwyżka). Podane kwoty są już wartością wyliczoną na podstawie danych z tabeli.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo zmieniają kierunek różnic: wersje z "niedobór… i niedobór…" albo "nadwyżka… i nadwyżka…" zakładają, że oba towary mają ten sam typ odchylenia, co nie musi wynikać z danych. Odpowiedzi z zamienionym niedoborem i nadwyżką dla konkretnego towaru odzwierciedlają typowy błąd: odwrócenie porównania stanów lub automatyczne "przepisanie" kwoty do złej kategorii.

Wskazówka egzaminacyjna: zanim liczysz wartość, najpierw dla każdej pozycji zaznacz znak: "+" (nadwyżka) albo "−" (niedobór). Dopiero potem przeliczaj na złote. To ogranicza ryzyko pomyłki przy podobnych nazwach towarów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Różnice inwentaryzacyjne to rozbieżności między stanem ewidencyjnym (z dokumentów/systemu) a stanem rzeczywistym (ze spisu z natury). Mogą mieć formę niedoboru (jest mniej) albo nadwyżki (jest więcej), a następnie wycenia się je w zł.
Porównaj stany: jeśli stan rzeczywisty < stan ewidencyjny, masz niedobór. Jeśli stan rzeczywisty > stan ewidencyjny, masz nadwyżkę. W zadaniach egzaminacyjnych to najczęstszy krok, w którym powstaje błąd, więc warto zaznaczać znak "+" lub "−" przy każdej pozycji.
Najpierw oblicz różnicę ilościową: stan ewidencyjny − stan rzeczywisty (gdy jest niedobór). Potem wyceń: wartość = różnica ilości × cena jednostkowa (lub wartość jednostkowa z tabeli). Jeśli w tabeli podano wartości łączne, korzystasz bezpośrednio z nich.
Dla nadwyżki oblicz różnicę ilościową: stan rzeczywisty − stan ewidencyjny. Następnie wyceń ją tak samo: wartość = różnica ilości × cena jednostkowa. Uważaj, aby nie użyć wzoru od niedoboru, bo wtedy poprawną kwotę łatwo przypisać do złej kategorii.
To częsta sytuacja w praktyce handlowej. Różne towary mogą mieć różne przyczyny odchyleń: pomyłki przy przyjęciu/wydaniu, błędne księgowanie dokumentów, uszkodzenia, braki, a czasem znalezienie "zapasów" nieuwzględnionych w ewidencji. Dlatego nie zakłada się z góry, że wszystko będzie tylko niedoborem.
Najczęstsze błędy to: zamiana niedoboru z nadwyżką (odwrócenie porównania stanów), nieuwzględnienie ceny jednostkowej przy wycenie, pomylenie podobnych nazw towarów oraz mechaniczne przyjęcie, że "dwie pozycje muszą mieć ten sam typ różnicy". Na egzaminie pomaga tabela pomocnicza: towar–różnica–znak–wartość.
To zależy od tego, co jest w tabeli. Jeśli tabela zawiera ilości i cenę, liczysz ilość odchylenia i mnożysz przez cenę. Jeśli tabela podaje już wartości stanów, możesz policzyć odchylenie wartościowe bez mnożenia. Zawsze sprawdź, jakie jednostki i kolumny są podane.
Inwentaryzację wykonuje się m.in. na koniec okresu rozliczeniowego (np. roku), przy zmianie osoby odpowiedzialnej materialnie, w razie zdarzeń losowych lub w ramach kontroli wewnętrznej. W handlu detalicznym często robi się też spisy cząstkowe dla wybranych grup towarów, aby szybciej wykrywać nieprawidłowości.
W praktyce spotyka się m.in. arkusze spisu z natury, zestawienia różnic inwentaryzacyjnych oraz dokumenty korygujące stany magazynowe w systemie. Na egzaminie ważniejsze jest jednak rozumienie logiki: spis → porównanie z ewidencją → kwalifikacja (niedobór/nadwyżka) → wycena → rozliczenie.
Zrób szybki test: jeśli w tabeli widać, że stan rzeczywisty jest mniejszy, a Ty zaznaczyłeś nadwyżkę, to jest błąd. Pomaga też zapis w jednym wierszu: rzeczywisty − ewidencyjny. Wynik ujemny oznacza niedobór, dodatni nadwyżkę. Dopiero potem przeliczaj na złote.
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Z danych w tabeli wynika niedobór wafli karmelowych 72,00 zł oraz nadwyżka wafli kakaowych 20,00 zł."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu gospodarki magazynowej oraz inwentaryzacji w handlu
  • Materiały szkolne dotyczące ewidencji zapasów i rozliczania różnic inwentaryzacyjnych
  • Przykładowe arkusze spisu z natury i przykłady zadań rachunkowych dla technika handlowca

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego