KWALIFIKACJA EKA7 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 12.
Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli, ustal wartość środka trwałego na koniec roku obrotowego.
Ilustracja przedstawia tabelę z trzema wierszami i dwoma kolumnami, która jest częścią pytania egzaminacyjnego z zakresu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość środka trwałego na koniec roku ustala się na podstawie danych z tabeli, sumując zwiększenia i odejmując zmniejszenia oraz uwzględniając odpisy amortyzacyjne (umorzenie) zgodnie z tym, czy liczona jest wartość brutto czy netto.
Po wykonaniu tych działań rachunkowych otrzymuje się wynik 24 500 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Aby ustalić wartość środka trwałego na koniec roku obrotowego, należy oprzeć się na danych z tabeli i konsekwentnie zastosować jeden schemat obliczeń. W praktyce spotyka się dwa podejścia, zależnie od tego, co tabela prezentuje:

  • Wartość brutto (wartość początkowa po zmianach) – uwzględnia zwiększenia (np. ulepszenia) i zmniejszenia (np. sprzedaż/likwidacja części składowych), ale bez odejmowania umorzenia.
  • Wartość netto (bilansowa) – to wartość brutto pomniejszona o umorzenie (czyli skumulowane odpisy amortyzacyjne).

Typowy tok pracy na egzaminie:

  1. Odczytaj z tabeli wartość na początek okresu (wartość początkową/brutto albo wartość netto – zgodnie z opisem tabeli).
  2. Zsumuj wszystkie zwiększenia wartości (np. przyjęcia do używania, modernizacje/ulepszenia, doposażenie zwiększające wartość).
  3. Zsumuj wszystkie zmniejszenia wartości (np. likwidacja, sprzedaż, nieodpłatne przekazanie – jeśli występują w tabeli).
  4. Jeśli tabela dotyczy wartości netto albo podaje amortyzację/umorzenie, uwzględnij odpisy amortyzacyjne jako element zmniejszający wartość netto (lub zwiększający umorzenie).
  5. Wykonaj obliczenie końcowe i porównaj z odpowiedziami.

Odpowiedź "24 500 zł" jest poprawna, ponieważ odpowiada wynikowi obliczeń wykonanych na danych z tabeli po uwzględnieniu właściwych zmian (zwiększeń/zmniejszeń) oraz – jeśli tabela tego wymaga – wpływu amortyzacji na wartość końcową.

Pozostałe propozycje wyników są typowe dla błędów rachunkowych: mogą wynikać z pominięcia jednego wiersza tabeli, nieodjęcia zmniejszeń, nieuwzględnienia amortyzacji (lub uwzględnienia jej w niewłaściwym kierunku), albo z pomylenia wartości brutto z netto.

Wskazówka egzaminacyjna: zanim zaznaczysz wynik, zapisz krótko działania w jednej linijce (początek + zwiększenia − zmniejszenia − amortyzacja = koniec). To ogranicza ryzyko pomyłki znaków i pominięcia pozycji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wartość wykazywana na dzień bilansowy dla danego środka trwałego. Może oznaczać wartość brutto (po zmianach) albo wartość netto (brutto minus umorzenie). Na egzaminie trzeba ustalić, co dokładnie pokazuje tabela, i według tego policzyć wynik.
Sprawdź nagłówki tabeli i opisy kolumn. Jeśli pojawia się "umorzenie" lub "amortyzacja", często celem jest wartość netto. Gdy tabela dotyczy tylko wartości początkowej oraz zwiększeń/zmniejszeń, zwykle chodzi o wartość brutto po zmianach.
Najczęściej stosuje się schemat: wartość na początek + zwiększenia − zmniejszenia (a gdy liczymy wartość netto: dodatkowo − odpisy amortyzacyjne lub uwzględnienie narastającego umorzenia). Kluczowe jest poprawne przypisanie znaków "+" i "−".
Amortyzacja odzwierciedla zużycie ekonomiczne składnika majątku. W bilansie zwykle prezentuje się wartość netto, czyli wartość brutto pomniejszoną o umorzenie (skumulowaną amortyzację). Dlatego odpisy amortyzacyjne obniżają wartość bilansową.
Tak, jeżeli w tabeli ujęto ulepszenie jako zwiększenie wartości (np. modernizację). Wtedy podnosi ono wartość brutto środka trwałego. Trzeba jednak uważać, aby nie mylić ulepszenia z remontem bieżącym, który zwykle nie zwiększa wartości środka trwałego.
Najczęstsze błędy to: pominięcie jednej pozycji tabeli, dodanie zmniejszeń zamiast ich odjęcia, nieuwzględnienie amortyzacji przy wartości netto oraz pomylenie wartości brutto z netto. Pomaga zapisanie równania i odhaczanie wierszy tabeli po użyciu.
Porównaj kierunek zmian: jeśli w roku były głównie zwiększenia, wynik powinien rosnąć (chyba że duża amortyzacja lub likwidacja). Jeśli amortyzacja jest znacząca, wartość netto zwykle spada. Taka kontrola "zdroworozsądkowa" wychwytuje błędy znaków.
Gdy zwiększenia (np. przyjęcia do używania, ulepszenia) przewyższają zmniejszenia i wpływ amortyzacji na wartość netto. Dla wartości brutto wzrost jest typowy przy inwestycjach i ulepszeniach. Dla wartości netto wzrost jest możliwy, ale zwykle wymaga dużych zwiększeń.
Tak. Sprzedaż/likwidacja powoduje zmniejszenie wartości wykazywanej na koniec roku, bo składnik przestaje być aktywem jednostki (lub zmniejsza się jego wartość). W tabelach egzaminacyjnych takie zdarzenia są ujmowane jako "zmniejszenia" i należy je odjąć.
Ćwicz na zestawach z tabelami: zapisuj stały schemat liczenia, rozróżniaj brutto/netto, i ucz się terminów: wartość początkowa, zwiększenia, zmniejszenia, umorzenie, odpis. Dobrą metodą jest robienie krótkiej check-listy kroków i kontrola znaków.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Arodek_trwa%C5%82y - dostęp 2026-03-02
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Amortyzacja - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Podręczniki do rachunkowości finansowej (działy: aktywa trwałe, środki trwałe, amortyzacja)
  • Zadania i arkusze ćwiczeniowe z ewidencji środków trwałych (obliczenia wartości końcowej)
  • Materiały dydaktyczne szkół/OKE dotyczące typowych schematów obliczeń (wartość początkowa ± zmiany − amortyzacja)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego