Aby obliczyć średnią wartość wychylenia krawędzi ściany na wskazanym poziomie pomiarowym, trzeba pracować wyłącznie na odczytach przypisanych do tego poziomu (tu: poziom 5). Następnie wykonuje się uśrednienie, najczęściej jako średnią arytmetyczną.
Procedura rachunkowa jest standardowa:
- wybierz wszystkie wartości wychylenia zapisane w dzienniku dla poziomu 5,
- zsumuj je z zachowaniem znaków (wartości ujemne zmniejszają sumę, dodatnie ją zwiększają),
- podziel sumę przez liczbę odczytów (liczbę obserwacji) na poziomie 5,
- zapisz wynik w milimetrach, zgodnie z konwencją znaku przyjętą w dzienniku.
Wynik -23 mm oznacza średnie wychylenie w kierunku odpowiadającym znakom ujemnym w dzienniku (np. w lewo/na zewnątrz – zależnie od przyjętej osi odniesienia). Taki zapis jest ważny interpretacyjnie: sama wartość bez znaku traci część informacji o kierunku odchyłki.
Dlaczego pozostałe wartości nie pasują? Zwykle wynik -21 mm lub -25 mm pojawia się, gdy:
- pominie się jeden z odczytów lub omyłkowo uwzględni odczyt z innego poziomu,
- pomyli się liczbę obserwacji (dzielnik) i wykona dzielenie przez inną liczbę,
- zaokrągli się pośrednie wyniki zbyt wcześnie.
Wartość -19 mm bywa skutkiem dodatkowo błędnej interpretacji znaku (np. potraktowania części ujemnych jako dodatnich) albo odczytania innej wielkości z dziennika (np. różnicy, poprawki lub wartości pomocniczej) zamiast właściwego wychylenia.
Na egzaminie zwracaj uwagę na to, czy w dzienniku są kolumny dla różnych serii/stanowisk i czy poziom 5 nie jest rozbity na kilka wpisów. Uśredniaj tylko te wartości, które odnoszą się do tego samego poziomu i tej samej wielkości (wychylenia).
