KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 4.
Na podstawie danych zawartych we fragmencie Specyfikacji Technicznych Wykonania i Odbioru Robót oraz wyników pomiarów szerokości nawierzchni drogi określ, na którym z badanych odcinków nawierzchni gruntowej o projektowanej szerokości 5,0 m konieczna jest jej korekta.
Ilustracja przedstawia fragment Specyfikacji Technicznych Wykonania i Odbioru Robót dotyczący szerokości nawierzchni.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Korekta jest wymagana na tym odcinku, na którym zmierzona szerokość nie spełnia wymagań tolerancji podanych w przytoczonym fragmencie STWiOR.
Odpowiedź "Odcinek III - szerokość 4,90 m" wskazuje odchyłkę, która przekracza dopuszczalne granice, więc należy wykonać poprawkę przed odbiorem robót.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach opartych o STWiOR kluczowe jest rozróżnienie dwóch elementów: wartości projektowanej (tu: 5,0 m) oraz dopuszczalnych odchyłek wykonania zapisanych w wymaganiach technicznych. Sama różnica między pomiarem a projektem nie przesądza jeszcze o konieczności korekty — decyduje to, czy odchyłka mieści się w tolerancji.

Postępowanie powinno wyglądać tak:

  • Odczytaj z fragmentu STWiOR, jaka jest dopuszczalna odchyłka szerokości (np. jako granica minimalna/maksymalna albo jako wartość "± …").
  • Porównaj każdy wynik pomiaru z szerokością projektowaną 5,0 m i sprawdź, czy mieści się w wymaganiach.
  • Jeżeli wynik jest poza tolerancją, odcinek należy skorygować (np. poszerzyć lub zwęzić zgodnie z technologią i zakresem robót).

Odpowiedź "Odcinek III - szerokość 4,90 m" jest poprawna, ponieważ wskazuje odcinek, w którym odchyłka od 5,0 m jest na tyle duża, że nie spełnia wymagań z STWiOR, a więc korekta jest konieczna przed odbiorem.

Pozostałe propozycje (4,98 m; 5,05 m; 5,10 m) mogą kusić, bo też różnią się od 5,0 m, jednak w typowych zapisach STWiOR część takich odchyleń bywa jeszcze dopuszczalna. Najczęstszy błąd na egzaminie to wybór "najbardziej różniącego się" wyniku bez odniesienia do tolerancji lub założenie, że każda różnica oznacza błąd wykonania. W praktyce robót drogowych liczy się zgodność z wymaganiami jakościowymi, a nie idealna równość z projektem co do milimetra.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw znajdź w STWiOR kryterium oceny (tolerancję), a dopiero potem analizuj liczby z pomiarów. To ogranicza ryzyko odpowiedzi intuicyjnej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
STWiOR to dokument, który opisuje wymagania techniczne wykonania i odbioru robót (materiały, technologię, badania i tolerancje). Na jego podstawie nadzór ocenia, czy wykonana nawierzchnia spełnia kryteria jakości i czy można ją odebrać bez poprawek.
Szukaj zapisów typu "dopuszczalne odchyłki", "tolerancje wymiarów" albo tabeli z wymaganiami geometrycznymi. Tolerancja może być podana jako wartość "± …" lub jako granice minimalne i maksymalne w odniesieniu do szerokości projektowej.
W praktyce robót ziemnych i drogowych dopuszcza się pewne odchyłki wykonania wynikające z technologii i pomiarów. Korekta jest wymagana dopiero wtedy, gdy odchyłka przekracza tolerancję zapisaną w STWiOR, bo wtedy odcinek nie spełnia warunków odbioru.
Odchyłkę liczysz jako różnicę między pomiarem a wartością projektową (tu: 5,0 m). Ważny jest znak: wynik mniejszy oznacza zaniżenie (za wąsko), większy oznacza zawyżenie (za szeroko). Potem porównujesz odchyłkę z tolerancją z STWiOR.
To zależy od wymagań STWiOR i projektu. Za wąsko może powodować niespełnienie skrajni i problem z poboczami, a za szeroko może oznaczać niekontrolowane rozlanie warstwy i kłopoty z odwodnieniem lub profilowaniem. Decydują konkretne kryteria odbiorowe.
Może, ale tylko jeśli mieści się w tolerancji zapisanej w STWiOR dla danej warstwy i rodzaju nawierzchni. Na egzaminie nie zgaduj: najpierw odczytaj dopuszczalną odchyłkę z fragmentu STWiOR, a dopiero potem oceń, czy 4,98 m przekracza limit.
Najczęściej: pomijanie tolerancji i wybieranie odcinka "najbardziej różniącego się" od 5,0 m, mylenie zaniżenia z zawyżeniem, oraz założenie, że wykonanie musi być idealnie równe projektowi. Klucz to zawsze odniesienie wyniku do kryterium z STWiOR.
Pomiary wykonuje się w ramach kontroli jakości po wykonaniu odcinka (często przed odbiorem częściowym lub końcowym) oraz po ewentualnych poprawkach. Terminy i częstotliwość badań zwykle wynikają z STWiOR oraz planu kontroli jakości na budowie.
W zależności od wymagań dokładności używa się m.in. taśm pomiarowych, łat i przymiarów, a także sprzętu geodezyjnego. Najważniejsze jest zachowanie metodyki pomiaru z STWiOR (miejsce, liczba pomiarów, sposób zapisu wyniku).
Ćwicz czytanie krótkich fragmentów specyfikacji: tolerancje, częstotliwość badań, kryteria odbioru. Rób zadania, w których trzeba wskazać zgodność/niezgodność na podstawie pomiarów. Pomaga też powtarzanie pojęć: odchyłka, tolerancja, odbiór, korekta.
info

Około 29% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Materiały:

  • Aktualne STWiOR dla robót ziemnych i nawierzchni gruntowych stosowane na budowie (konkretna wersja z kontraktu)
  • Materiały dydaktyczne z zakresu kontroli jakości robót drogowych (pomiary geometryczne)
  • Instrukcje/poradniki dotyczące pomiarów terenowych szerokości i równości nawierzchni

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego