Zadanie dotyczy typowego przeliczenia organizacyjno-kosztorysowego: z normy KNR (nakład pracy sprzętu) trzeba przejść do liczby maszyn potrzebnych do wykonania określonego zakresu robót w zadanym czasie.
Jak postępować krok po kroku:
- Najpierw identyfikuje się właściwy wiersz/kolumnę w KNR dla robót: odspojenie i załadunek gruntu, z warunkami: grunt kategorii III oraz koparka gąsienicowa o pojemności łyżki 0,25 m3.
- Z tablicy odczytuje się nakład pracy koparki (najczęściej wyrażony w maszynogodzinach dla jednostki obmiaru). Kluczowe jest poprawne odczytanie, czy norma dotyczy 1 m3, 10 m3 czy 100 m3 – to częste źródło błędów.
- Nakład z KNR przelicza się na obmiar zadania, czyli 500 m3, zachowując proporcję wynikającą z jednostki normy.
- Dostępny czas pracy wynika z organizacji: dwie 8-godzinne zmiany, czyli łącznie 16 godzin pracy jednej maszyny (jeśli pracuje bez przerw organizacyjnych).
- Łączne zapotrzebowanie w maszynogodzinach dzieli się przez 16 godzin, co daje wymaganą liczbę koparek.
- Wynik należy zaokrąglić w górę, bo nie da się zapewnić "ułamka" koparki, a celem jest wykonanie robót w zadanym czasie.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź "3 koparki"?
Po wykonaniu powyższego przeliczenia (nakład z KNR → maszynogodziny dla 500 m3 → podział przez 16 godzin) otrzymuje się wartość pomiędzy 2 a 3, więc organizacyjnie trzeba przyjąć 3 sztuki sprzętu, aby dotrzymać terminu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "1 koparka" oznaczałaby, że całość robót mieści się w 16 godzinach pracy jednej maszyny; przy normach KNR dla takich warunków zazwyczaj prowadzi to do niedoszacowania i przekroczenia czasu.
- "5 koparek" i "7 koparek" to przeszacowanie – typowo wynika z pomylenia jednostek normy (np. odczytania normy na 1 m3 jako na 100 m3 albo odwrotnie) lub z błędnego przemnożenia czasu zmian.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj jednostki przy każdym kroku (m3, m-godz., h). To szybko ujawnia błąd skali i pomaga uniknąć wyboru skrajnie zaniżonych lub zawyżonych wyników.