W zadaniach typu "w porównaniu z rokiem poprzednim" kluczowe są dwa kroki: poprawny odczyt danych z wykresu oraz obliczenie zmiany procentowej względem roku wcześniejszego.
Jak liczyć zmianę rok do roku?
Jeżeli w roku poprzednim (np. 2021) zapotrzebowanie wynosiło P, a w roku 2022 wynosiło N, to:
zmiana procentowa = (N − P) / P × 100%
Wynik dodatni oznacza wzrost, a ujemny spadek. W tym pytaniu obliczenia prowadzą do wartości +20%, co oznacza, że zapotrzebowanie w 2022 r. jest o jedną piątą większe niż w roku poprzednim.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "wzrosło o 10%" to typowy błąd niedoszacowania: uczeń widzi wzrost, ale nie przelicza go poprawnie na procent albo myli połowę przyrostu z pełnym przyrostem.
- "zmalało o 10%" jest błędne, bo znak zmiany jest nieprawidłowy: spadek występuje tylko wtedy, gdy wartość w 2022 r. jest mniejsza niż w roku poprzednim.
- "zmalało o 20%" powiela błąd znaku i dodatkowo sugeruje dużą ujemną zmianę; często wynika to z automatycznego dopasowania do "ładnej" wartości procentowej bez weryfikacji odczytu z wykresu.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, od której wartości liczysz procent (podstawą jest rok poprzedni), i dopiero potem porównaj wynik z odpowiedziami. To ogranicza pomyłki typu "dzielę przez niewłaściwy rok" oraz "mylę wzrost ze spadkiem".
