KWALIFIKACJA ELE11 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 18.
Na podstawie poniższej tabeli, która prezentuje symbole elementów elektrycznych:
Element Symbol
Rezystor ⊏⊐
Kondensator ||
Dioda |>
Przełącznik —( )—
Wskaż, który z poniższych symboli reprezentuje kondensator.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Symbol "||" przedstawia kondensator, ponieważ na schematach kondensator rysuje się jako dwie równoległe okładki oddzielone dielektrykiem.
Pozostałe znaki odpowiadają innym elementom: "⊏⊐" to rezystor, "|>" to dioda, a "—( )—" to przełącznik, więc nie oznaczają kondensatora.

Pełne wyjaśnienie:

Na schematach elektrycznych stosuje się symbole graficzne, które pozwalają jednoznacznie rozpoznać element bez opisywania go słownie. W tym zadaniu trzeba wskazać symbol kondensatora.

"||" jest poprawnym wyborem, bo kondensator przedstawia się jako dwie równoległe okładki (płytki) rozdzielone dielektrykiem. Taki zapis jest powszechnie spotykany w schematach ideowych; w różnych standardach mogą istnieć warianty graficzne, ale idea "dwóch okładek" pozostaje charakterystyczna.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne:

  • "⊏⊐" nie jest kondensatorem – w zadaniu odpowiada rezystorowi. W praktyce rezystor bywa rysowany jako prostokąt lub zygzak (zależnie od normy), a więc ma inną symbolikę niż dwie równoległe okładki kondensatora.
  • "|>" oznacza diodę (symbol przewodzenia w jednym kierunku). Dioda jest elementem półprzewodnikowym i jej znak nie przypomina dwóch płytek.
  • "—( )—" odpowiada przełącznikowi/łącznikowi – symbol przedstawia element rozłączający/załączający obwód. To funkcjonalnie i graficznie inna grupa elementów niż kondensator.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści jest tabela mapująca elementy na symbole, najpierw odczytaj ją dokładnie, a dopiero potem wybierz odpowiedź. Jeśli trafisz na arkusze oparte o konkretną normę, zwracaj uwagę, że rezystor i przełącznik mogą mieć różne warianty rysunkowe, natomiast kondensator bardzo często pozostaje "dwoma kreskami".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Symbol "||" oznacza kondensator. Dwie równoległe kreski przedstawiają jego okładki (płytki), między którymi znajduje się dielektryk. W schematach ideowych to jeden z najczęściej spotykanych zapisów kondensatora.
Kondensator ma zwykle dwie równoległe "okładki" (np. "||"). Rezystor w zależności od standardu bywa rysowany jako prostokąt lub zygzak. Jeśli widzisz dwie płytki, to typowa cecha kondensatora, nie rezystora.
Symbole zależą od przyjętej normy/standardu rysunkowego oraz konwencji stosowanej w dokumentacji. Np. rezystor może mieć wariant europejski (prostokąt) lub amerykański (zygzak). Dlatego warto czytać legendę/tabelę w zadaniu.
Najczęściej myli się kondensator z innym elementem przez pośpiech: uczeń widzi "kreski" i wybiera bez sprawdzenia, albo przenosi symbolikę z innej normy. Pomaga zasada: kondensator to "dwie okładki", dioda ma strzałkowy/klinowy kształt, a przełącznik ma przerwę/styk.
Najczęściej tak, ale spotyka się warianty, np. dla kondensatora spolaryzowanego jedna okładka może być zaznaczona inaczej. Niezależnie od wariantu, idea "dwóch okładek" jest wspólna. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle podaje się legendę lub typowy zapis.
Dioda jest elementem półprzewodnikowym przewodzącym głównie w jednym kierunku i ma własny charakterystyczny symbol (często z "klinową" strzałką lub trójkątem i kreską). Kondensator nie ma kierunku przewodzenia – jego znak to dwie okładki "||", a nie symbol kierunkowy.
Kondensatory występują m.in. w układach filtracji, kompensacji mocy biernej oraz w obwodach pomocniczych urządzeń sterowania. Umiejętność rozpoznania ich na schemacie ułatwia montaż, uruchamianie i diagnostykę instalacji.
Najpierw odczytaj wiersz tabeli dotyczący wskazanego elementu (tu: kondensator), a potem porównaj symbol z odpowiedziami. To eliminuje zgadywanie. Jeśli widzisz tabelę-legendę, traktuj ją jak "klucz" do zadania i nie polegaj wyłącznie na pamięci.
W uproszczeniu oba należą do grupy elementów łączeniowych, ale symbole mogą się różnić zależnie od typu (przełączny, jednobiegunowy, wielobiegunowy, zwierny/rozwierny). W zadaniach szkolnych często pokazuje się podstawowy symbol styku z przerwą, a szczegóły doprecyzowuje opis.
Najbardziej znanym źródłem jest baza symboli IEC 60617 (symbole graficzne dla schematów). W Polsce często spotyka się również normy z serii PN-EN zgodne z IEC. Na egzaminie zwykle wystarcza znajomość najczęstszych symboli i umiejętność czytania legendy.
info

Około 87% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. łatwe

Źródła:

  • IEC 60617 (IEC 60617 Online Database) – Graphical symbols for diagrams, baza symboli: https://www.iec.ch/dyn/www/f?p=103:14:0::::FSP_LANG_ID:25 (dostęp 2026-02-27)
  • Wikipedia (pl): "Symbol elektryczny" – opis symboli na schematach: https://pl.wikipedia.org/wiki/Symbol_elektryczny (dostęp 2026-02-27)
  • All About Circuits – "Schematic Symbols" (symbole elementów, w tym kondensatora): https://www.allaboutcircuits.com/textbook/direct-current/chpt-7/schematic-symbols/ (dostęp 2026-02-27)

Materiały:

  • Bazy symboli graficznych (IEC 60617) i ich wyszukiwanie
  • Podręczniki do elektrotechniki/elektroniki omawiające schematy ideowe
  • Zestawy ćwiczeń z czytania schematów elektrycznych i automatyki

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego