KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 30.
Na podstawie przedstawionych informacji, należny zryczałtowany podatek za maj 2023 r. wynosi
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z egzaminem zawodowym dla technika rachunkowości, kwalifikacja A65.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Podstawę ryczałtu stanowi przychód pomniejszony o zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne.
10 000,40 zł − 1 300,16 zł = 8 700,24 zł, po zaokrągleniu 8 700 zł. Podatek: 8 700 × 5,5% = 478,50 zł, a po zaokrągleniu do pełnych złotych wynosi 479,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych punktem wyjścia jest przychód (nie dochód). Jednocześnie przepisy dopuszczają pomniejszenie przychodu o zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne przedsiębiorcy (np. emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe). To właśnie ta kwota obniża podstawę do naliczenia podatku.

Z danych wynika:

  • przychód: 10 000,40 zł,
  • zapłacone składki społeczne: 1 300,16 zł.

Krok 1: ustalenie podstawy opodatkowania
10 000,40 zł − 1 300,16 zł = 8 700,24 zł.
Następnie podstawę zaokrągla się do pełnych złotych, więc otrzymujemy 8 700 zł.

Krok 2: obliczenie podatku według stawki 5,5%
8 700 zł × 0,055 = 478,50 zł.

Krok 3: zaokrąglenie podatku
Podatek również zaokrągla się do pełnych złotych. Końcówka 50 gr oznacza zaokrąglenie w górę, dlatego 478,50 zł daje 479,00 zł.

Dlaczego pozostałe kwoty są nieprawidłowe?

  • Wartości niższe zwykle wynikają z błędnego zaokrąglenia (np. "ścięcia" 478,50 do 478) albo z pominięcia części podstawy.
  • Wartości wyższe pojawiają się, gdy ktoś naliczy 5,5% od niepomniejszonego przychodu (bez odliczenia składek społecznych) albo wykona zaokrąglenia w złej kolejności.
  • Częsty mechanizm pomyłki to mylenie składek społecznych ze składką zdrowotną, która ma odrębne zasady rozliczania i nie działa identycznie jak składki społeczne w tym obliczeniu.

Na egzaminie warto pamiętać o dwóch punktach kontrolnych: czy odjęto właściwy rodzaj składek oraz czy wykonano zaokrąglenia zgodnie z poleceniem (osobno dla podstawy i osobno dla podatku).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ryczałt to forma opodatkowania, w której podatek liczy się od przychodu, a nie od dochodu. Stosuje się określoną stawkę (np. 5,5%) zależnie od rodzaju działalności. W praktyce prowadzi się ewidencję przychodów i na jej podstawie wylicza podatek do zapłaty.
Najpierw bierzesz przychód z okresu, a następnie odejmujesz zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne. Otrzymaną kwotę traktujesz jako podstawę i zaokrąglasz do pełnych złotych (zgodnie z zasadami z polecenia). Dopiero od tej podstawy liczysz podatek.
Przepisy pozwalają odliczyć składki na ubezpieczenia społeczne od przychodu, dzięki czemu podatek jest liczony od mniejszej podstawy. To ważna różnica względem kosztów (których w ryczałcie się nie rozlicza). Na egzaminie trzeba odróżniać odliczenia dopuszczalne od tych, których nie stosuje się w tym kroku.
Nie. Składka zdrowotna ma odrębne zasady rozliczania i nie jest traktowana identycznie jak składki społeczne przy ustalaniu podstawy w ryczałcie. W zadaniach egzaminacyjnych często podana jest kwota składek społecznych, bo to ona wprost pomniejsza przychód w tym schemacie obliczeń.
Zaokrąglenie podstawy robi się po wyliczeniu jej z danych (np. po odjęciu składek społecznych od przychodu), a przed obliczeniem podatku stawką procentową. Jeśli w poleceniu wskazano zaokrąglenie, pominięcie tego kroku może przesunąć wynik o 1 zł lub więcej.
Po obliczeniu podatku (podstawa × stawka) stosuje się zaokrąglenie do pełnych złotych. Typowy błąd to "ucięcie" groszy zamiast prawidłowego zaokrąglenia. W zadaniu, gdy wychodzi 478,50 zł, końcówka 50 gr powoduje podniesienie do 479 zł.
Najczęściej: mylenie składek społecznych ze zdrowotną, liczenie podatku od całego przychodu bez odliczenia składek, zła kolejność działań (brak zaokrąglenia podstawy), oraz brak końcowego zaokrąglenia podatku. Warto zawsze zrobić dwa "checkpointy": podstawa i podatek.
Porównaj rząd wielkości: 5,5% z kwoty ok. 8–10 tys. zł powinno dać kilkaset złotych. Jeśli wychodzi ponad 600 zł, możliwe, że policzono od zbyt dużej podstawy. Jeśli wychodzi wyraźnie poniżej 400 zł, możliwe, że odjęto coś nieprawidłowo lub źle zaokrąglono.
Minimalnie potrzebujesz: przychodu za dany miesiąc, informacji o zapłaconych składkach społecznych (jeśli są odliczane w zadaniu) oraz właściwej stawki ryczałtu dla rodzaju działalności. Dodatkowo musisz znać zasady zaokrąglania wskazane w poleceniu.
Ćwicz schemat: przychód → minus składki społeczne → zaokrąglenie podstawy → stawka → zaokrąglenie podatku. Rozwiązuj zadania z różnymi stawkami i kwotami, a w notatkach wypisz typowe pułapki (składki społeczne vs zdrowotna, kolejność zaokrągleń). To daje szybki, powtarzalny sposób liczenia.
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, art. 11 ust. 1, Dz.U. 2022 poz. 2540
  • Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 26 ust. 1 (odliczenia składek), tekst jednolity ISAP Sejmu RP

Materiały:

  • Tekst ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym (rozdział dotyczący podstawy i odliczeń)
  • Materiały dydaktyczne z kwalifikacji EKA.5: ryczałt od przychodów ewidencjonowanych – ćwiczenia rachunkowe
  • Zadania treningowe z obliczania ryczałtu: stawki, odliczenia, zaokrąglenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego