Amortyzacja to planowe, systematyczne rozłożenie w czasie wartości początkowej środka trwałego poprzez odpisy amortyzacyjne ujmowane w kosztach. W zadaniu kluczowe jest rozpoznanie metody na podstawie przedstawionych zapisów operacji gospodarczych (czyli tego, jak zmienia się kwota odpisu w kolejnych okresach oraz jak jest księgowana).
Dlaczego poprawna jest odpowiedź "Liniowa."
W metodzie liniowej odpis amortyzacyjny ma w założeniu stałą wartość w każdym okresie (np. co miesiąc/kwartał/rok), ponieważ nalicza się go według stałej stawki od wartości początkowej. Gdy środek trwały został przyjęty do używania w trakcie okresu (tu wskazana jest konkretna data), w praktyce często spotyka się odpis proporcjonalny za niepełny pierwszy okres, a następnie stałe odpisy w kolejnych pełnych okresach. Taki układ zapisów jest charakterystyczny właśnie dla amortyzacji liniowej.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe
- "Naturalna." Metoda naturalna (jednostek produkcji) wiąże wysokość odpisu z wykorzystaniem środka trwałego, np. liczbą wyprodukowanych sztuk, przepracowanych godzin lub przebiegiem. W zapisach spodziewalibyśmy się zmienności odpisów zależnej od "miary pracy" środka trwałego, a nie stałej kwoty w kolejnych okresach.
- "Degresywna." Metoda degresywna daje odpisy malejące w czasie: na początku użytkowania są wyższe, a później spadają. W zapisach księgowych widać wtedy trend zniżkujący (okres po okresie), a nie stałą wartość odpisu.
- "Progresywna." Metoda progresywna oznaczałaby odpisy rosnące w czasie (trend wzrostowy). Gdy zapisy nie pokazują systematycznego wzrostu odpisu, nie ma podstaw do takiej kwalifikacji.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw sprawdź, czy kwoty amortyzacji są stałe, malejące, rosnące czy zależne od produkcji/zużycia. Dopiero potem dopasuj nazwę metody. Zwróć uwagę na pierwszy okres po przyjęciu do używania — może być proporcjonalny, ale nadal nie zmienia to "liniowego" charakteru metody.
