KWALIFIKACJA BUD8 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 4.
Na podstawie wyciągu ze specyfikacji technicznej wykonania i odbioru robót budowlanych wskaż śruby z łbem sześciokątnym, które należy zastosować dla średnicy 20 mm.
Ilustracja przedstawia fragment specyfikacji technicznej dotyczącej montażu konstrukcji metalowych, co jest związane z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna odpowiedź wynika z odczytu wyciągu specyfikacji:
dla średnicy nominalnej 20 mm w tabeli wskazano śruby z łbem sześciokątnym średniodokładne w klasie własności mechanicznych 5.6-H. Pozostałe opcje różnią się albo klasą (4.8), albo dokładnością (dokładne).

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu kluczowe jest, aby potraktować je jako zadanie na odczyt wymagań z dokumentu (wyciągu ze specyfikacji technicznej). Oznacza to, że nie "zgadujemy", co jest lepsze, tylko wybieramy dokładnie tę pozycję, która w tabeli została przypisana do średnicy nominalnej 20 mm.

Odpowiedzi różnią się dwoma niezależnymi cechami:

  • dokładnością wykonania: "dokładne" lub "średniodokładne" (to zwykle odniesienie do tolerancji/klasy wykonania elementu złącznego),
  • klasą własności mechanicznych: 4.8 lub 5.6 (czyli poziom wytrzymałości materiału śruby w systemie klas).

Zgodnie z informacją w wyciągu dla d = 20 mm należy zastosować śruby średniodokładne klasy 5.6-H, dlatego ta odpowiedź jest właściwa.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Średniodokładne klasy 4.8-H – ma właściwą dokładność, ale inną klasę własności mechanicznych niż wskazana dla 20 mm.
  • Dokładne klasy 5.6-H – ma właściwą klasę, ale inną dokładność wykonania niż wymagana w specyfikacji.
  • Dokładne klasy 4.8-H – różni się jednocześnie klasą i dokładnością, więc nie spełnia wymagań dla d = 20 mm.

Wskazówka egzaminacyjna: przy takich zadaniach zawsze sprawdzaj, czy dopasowałeś wszystkie parametry z wiersza tabeli (np. średnicę, klasę, dokładność, ewentualnie rodzaj łba/wykończenie). Najczęstszy błąd to wybranie opcji z poprawną klasą (5.6), ale pomylenie "dokładne" z "średniodokładne".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Klasa 5.6 to oznaczenie własności mechanicznych śruby (system klas). Na egzaminie traktuj ją jako wymaganie "jakiej wytrzymałości ma być śruba". W zadaniach z tabelą/specyfikacją nie interpretujesz jej "na oko", tylko wybierasz dokładnie tę klasę, którą dokument przypisuje do danej średnicy.
To dwa różne poziomy dokładności/tolerancji wykonania (często odpowiadają klasom wyrobu). Różnica jest niezależna od klasy 4.8/5.6. Przy wyborze odpowiedzi sprawdź, czy pasują oba parametry naraz: dokładność i klasa własności mechanicznych.
Ponieważ specyfikacja (STWiORB) jest dokumentem wymaganiowym dla robót: określa, jakie materiały i elementy złączne wolno zastosować. W takich pytaniach nie chodzi o "najlepszą" śrubę, tylko o zgodność z wymaganiem zapisanym w tabeli dla konkretnej średnicy.
Najczęstsze pomyłki to: odczyt niewłaściwego wiersza (np. 18 mm zamiast 20 mm), przeoczenie jednej kolumny (dokładność), oraz mylenie klas 4.8 i 5.6 przez podobny zapis. Pomaga sprawdzanie "dwóch cech" i ponowne porównanie z odpowiedziami.
Nie zawsze. W praktyce wymagania wynikają z projektu i specyfikacji: czasem wystarczy klasa średniodokładna, a zastosowanie innej może być niezgodne z dokumentacją lub niepotrzebnie podnosić koszty/logistykę. Na egzaminie liczy się zgodność z podanym wyciągiem, nie intuicja "lepsze = poprawne".
Wszystkie odpowiedzi różnią się tylko dwoma parametrami (dokładność oraz klasa). Jeśli w wyciągu specyfikacji dla d=20 mm podano konkretną parę tych parametrów, tylko jedna opcja będzie miała dokładnie taki sam zestaw. Pozostałe będą miały jedną cechę zgodną, a drugą nie.
Najczęściej podczas odbioru dostawy i przed montażem: porównuje się oznaczenia na opakowaniu/dokumentach (a czasem na łbie śruby) z wymaganiami projektu i STWiORB. To element kontroli jakości, bo niewłaściwa klasa może oznaczać zbyt małą nośność połączenia.
Średnica nominalna 20 mm (d=20) determinuje, który wiersz tabeli/specyfikacji jest właściwy. Dla różnych średnic wymagania mogą się różnić (np. inne klasy, inna dokładność). Dlatego kluczowe jest poprawne znalezienie d=20 mm w dokumencie, a dopiero potem dobór opcji odpowiedzi.
Ćwicz szybkie czytanie tabel: wyszukiwanie średnicy/parametru, kontrolę nagłówków kolumn i porównanie z odpowiedziami. Warto też powtórzyć podstawowe oznaczenia klas śrub oraz pojęcia dokładności/tolerancji. Dobrą metodą jest podkreślanie w tabeli dwóch kluczowych pól i dopiero wtedy wybór odpowiedzi.
Nie. Jeśli dokument (wyciąg specyfikacji) wskazuje 5.6 dla d=20 mm, to 4.8 jest niezgodne z wymaganiem, nawet jeśli "wydaje się wystarczająca". W zadaniach egzaminacyjnych tego typu poprawność wynika z odczytu specyfikacji, a nie z ogólnej wiedzy o tym, co zwykle się stosuje.
info

Około 54% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że poprawna odpowiedź wynika z odczytu wyciągu specyfikacji:dla średnicy nominalnej 20 mm w tabeli wskazano śruby z łbem sześciokątnym średniodokładne w klasie własności mechanicznych 5.6-H.

Źródła:

  • PN-EN ISO 898-1:2013-06, Własności mechaniczne elementów złącznych wykonanych ze stali węglowej i stopowej — Część 1: Śruby i śruby dwustronne o określonych klasach własności
  • PN-EN ISO 4759-1:2002, Tolerancje elementów złącznych — Część 1: Śruby, wkręty, śruby dwustronne i nakrętki — Klasy wyrobów A, B i C
  • PN-EN ISO 4014:2011, Śruby z łbem sześciokątnym — Klasy dokładności A i B

Materiały:

  • Instrukcje i poradniki dotyczące czytania STWiORB oraz dokumentacji technicznej robót
  • Tablice i opracowania dotyczące klas własności mechanicznych śrub i elementów złącznych
  • Materiały szkoleniowe z technologii robót betoniarskich i zbrojarskich (połączenia, montaż, kontrola jakości)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego