KWALIFIKACJA DRM8 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 20.
Na podstawie wykresu określ minimalną średnicę (Dmin) freza nasadowego kątowego, jeśli szerokość freza wynosi B =50 mm, kąt ostrza α =35°, a średnica otworu do mocowania d =30 mm.
Ilustracja przedstawia wykres zależności minimalnej średnicy freza nasadowego kątowego od szerokości freza oraz kąta ostrza.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "160 mm" wynika z odczytu Dmin z wykresu doboru freza nasadowego kątowego.
Dla danych: B = 50 mm, α = 35° oraz d = 30 mm na wykresie wyznacza się punkt/krzywą odpowiadającą tym parametrom i odczytuje minimalną średnicę. Wskazanie odpowiada wartości 160 mm.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie sprawdza praktyczną umiejętność doboru minimalnej średnicy freza nasadowego kątowego na podstawie wykresu producenta lub wykresu technologicznego. W takich wykresach Dmin zależy od kilku parametrów geometrycznych i konstrukcyjnych narzędzia, m.in. szerokości freza B, kąta ostrza α oraz średnicy otworu mocującego d.

Aby poprawnie rozwiązać zadanie, należy postępować metodycznie:

  • Najpierw odszukać na wykresie część/rodzinę krzywych odpowiadającą średnicy otworu mocującego d = 30 mm (jeśli wykres ma osobne krzywe lub osobne pola dla d).
  • Następnie uwzględnić kąt ostrza α = 35° (często jest to osobny zestaw krzywych lub parametr pomocniczy).
  • W kolejnym kroku przyjąć szerokość freza B = 50 mm i znaleźć na osi (lub skali) wartość 50 mm.
  • Z punktu przecięcia odpowiednich krzywych/odczytów odczytać wartość Dmin, czyli minimalną średnicę freza.

W tym zadaniu odczyt z wykresu dla B = 50 mm, α = 35° i d = 30 mm prowadzi do wartości 160 mm. To oznacza, że średnica freza nie powinna być mniejsza, jeśli ma on spełnić wymagania geometryczne przy zadanych parametrach.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne? Wartości "140 mm", "125 mm" i "100 mm" są typowymi rezultatami błędów odczytu: wybrania sąsiedniej krzywej (np. dla innego d lub innego α), odczytania skali w złej jednostce/na złej osi albo nieuwzględnienia warunku "minimalnej" średnicy. W praktyce takie pomyłki mogą skutkować nieprawidłowym doborem narzędzia do mocowania lub do wymaganej szerokości pracy.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj, czy odczyt dotyczy dokładnie tych trzech parametrów i czy wybierasz Dmin, a nie wartość z innej skali (np. D lub Dmax, jeśli występuje).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dmin to minimalna dopuszczalna średnica freza dla danych parametrów (np. szerokości B, kąta α i otworu d). W praktyce pomaga dobrać narzędzie tak, aby geometria ostrza i konstrukcja umożliwiały bezpieczną pracę oraz prawidłowe zamocowanie.
Najpierw wybierz na wykresie krzywą/obszar dla średnicy otworu d, potem uwzględnij kąt α, a na końcu znajdź B na osi. Z punktu przecięcia lub odpowiadającego mu odczytu odczytaj wartość Dmin. Zawsze sprawdź, czy odczyt dotyczy "minimalnej" średnicy.
Średnica otworu d odnosi się do sposobu mocowania freza na trzpieniu/oprawce. Otwór wpływa na konstrukcję korpusu narzędzia, a przez to na możliwą minimalną średnicę zewnętrzną. Zbyt mała średnica przy danym d mogłaby być konstrukcyjnie lub eksploatacyjnie niekorzystna.
Kąt ostrza α zmienia geometrię części roboczej i warunki skrawania, co w wykresach doboru bywa powiązane z minimalnymi wymiarami narzędzia. Inny kąt może wymagać większej średnicy, aby zachować odpowiednią geometrię ostrza i miejsce na elementy konstrukcyjne freza.
Nie. B w takich zadaniach zwykle oznacza szerokość (wymiar roboczy) freza, a nie głębokość skrawania. Głębokość skrawania może być opisana innym parametrem. Mylenie tych wielkości to częsty błąd podczas odczytu wykresów doboru narzędzi.
Wykresy doboru narzędzi są często oparte na zależnościach konstrukcyjnych i technologicznych, które producenci lub opracowania branżowe zestawiają w formie krzywych. Dzięki temu użytkownik nie musi liczyć wzorów, tylko poprawnie odczytuje wartość dla konkretnych parametrów B, α i d.
Najczęstsze błędy to: odczyt z niewłaściwej osi, wybranie krzywej dla innego d lub α, pomylenie wartości minimalnej z maksymalną oraz nieuwaga na jednostki skali. Pomaga prowadzenie linijek pomocniczych i ponowne sprawdzenie każdego parametru przed wyborem odpowiedzi.
Nie jest to zalecane. Dmin oznacza granicę, poniżej której narzędzie nie spełnia założeń z wykresu doboru (np. geometrycznych lub konstrukcyjnych). W praktyce może to utrudnić poprawne mocowanie, pogorszyć warunki pracy lub zwiększyć ryzyko niewłaściwego działania narzędzia.
Frez nasadowy kątowy wykorzystuje się m.in. do wykonywania faz, rowków lub kształtowania krawędzi pod określonym kątem, zależnie od konstrukcji narzędzia i obrabiarki. Dobór właściwych wymiarów (w tym średnicy) jest ważny dla uzyskania wymaganej geometrii i stabilnej pracy podczas obróbki.
Ćwicz odczyt kilku typów wykresów: identyfikację osi, rozpoznawanie krzywych parametrów (np. d i α) oraz poprawne "prowadzenie" odczytu do wartości wynikowej. Dobrym nawykiem jest zaznaczanie wartości pomocniczych ołówkiem i sprawdzanie, czy odczyt dotyczy dokładnie wskazanego parametru (np. Dmin).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 48% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Wskazanie odpowiada wartości 160 mm."

Materiały:

  • Instrukcje producentów narzędzi do obróbki drewna (wykresy doboru średnicy, tabele doboru)
  • Materiały dydaktyczne z technologii drewna dotyczące narzędzi skrawających (geometria, dobór)
  • Zadania ćwiczeniowe z odczytu wykresów i tabel technologicznych dla narzędzi frezarskich

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego