KWALIFIKACJA ELE11 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 15.
Na podstawie zamieszczonej mapy określ okolice której miejscowości są najkorzystniejsze dla lokalizacji elektrowni wiatrowej.
Ilustracja przedstawia mapę Polski z zaznaczonymi strefami energetycznymi wiatru, co jest istotne w kontekście lokalizacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najkorzystniejszą lokalizację wybiera się tam, gdzie mapa wskazuje najwyższe zasoby energii wiatru (np. największą średnią prędkość wiatru lub gęstość mocy). W Polsce zwykle najwyższe wartości występują na wybrzeżu, dlatego okolice Łeby, jako miejscowości nadmorskiej, wypadają korzystniej niż rejony Krakowa, Zamościa czy Wrocławia.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu kluczowe jest odczytanie informacji z mapy tematycznej przedstawiającej warunki wiatrowe. "Najkorzystniejsze" okolice dla elektrowni wiatrowej to te, w których mapa (zgodnie z legendą) pokazuje największe zasoby wiatru, najczęściej wyrażone jako średnia prędkość wiatru lub parametr pochodny (np. gęstość mocy).

Dlaczego Łeba? Obszary nadmorskie w Polsce zazwyczaj charakteryzują się lepszymi warunkami wiatrowymi niż wiele obszarów śródlądowych: mają mniejszą szorstkość aerodynamiczną i częściej występują tam silniejsze, bardziej stabilne wiatry. Jeżeli na mapie najwyższe wartości obejmują pas wybrzeża, to okolice Łeby spełniają kryterium "najkorzystniejsze".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Kraków – region o bardziej zróżnicowanej rzeźbie terenu i z reguły słabszych warunkach wiatrowych niż strefa nadmorska; na mapach zasobów wiatru często nie jest wskazywany jako obszar o najwyższych wartościach.
  • Zamość – lokalizacja śródlądowa; typowo na mapach krajowych nie dominuje pod względem najwyższych zasobów wiatru w porównaniu z wybrzeżem.
  • Wrocław – również obszar śródlądowy; choć mogą występować lokalnie korzystne miejsca, w skali kraju często ustępuje strefie nadmorskiej, jeśli mapa wskazuje maksimum na północy.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, co dokładnie przedstawia legenda (parametr i jednostkę) oraz wybieraj odpowiedź na podstawie najwyższego przedziału/koloru na mapie, a nie wyłącznie intuicji geograficznej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw sprawdź legendę: co oznaczają kolory/izolinie i jaki parametr pokazuje mapa (np. prędkość wiatru). Następnie znajdź obszary z najwyższą wartością i dopiero wtedy porównaj, w pobliżu której z podanych miejscowości te obszary występują.
Nad morzem teren jest zwykle "gładszy" aerodynamicznie, a napływ mas powietrza bywa mniej zaburzony przeszkodami. To sprzyja wyższym i bardziej stabilnym prędkościom wiatru. Dlatego na mapach zasobów wiatru pas wybrzeża często znajduje się w najwyższych klasach.
Średnia prędkość wiatru to uśredniona wartość z dłuższego okresu (zwykle wieloletniego). Jest ważna, bo produkcja energii turbiny silnie zależy od prędkości wiatru. Miejsce z wyższą średnią prędkością zwykle daje większy uzysk energii i lepszą opłacalność.
Najczęstsze błędy to: pomijanie legendy i jednostek, kierowanie się samą intuicją ("nad morzem zawsze"), mylenie parametrów (prędkość vs moc), oraz wskazanie miasta zamiast jego okolic na mapie. Na egzaminie trzeba oprzeć wybór na najwyższej klasie z mapy.
Nie. Mapa to narzędzie do wstępnej selekcji regionu. W praktyce potrzebne są pomiary lokalne (maszt/lidar), analiza przeszkód terenowych i turbulencji, warunki przyłączenia do sieci, ograniczenia środowiskowe oraz uwarunkowania planistyczne. Mapa wskazuje potencjał, nie gwarancję.
"Okolice" oznaczają obszar w pobliżu wskazanej miejscowości, a nie punkt w centrum miasta. Na mapie porównujesz, w jakiej strefie (kolorze/klasie) leży region wokół miasta. Jeśli najwyższa strefa obejmuje wybrzeże, to "okolice" miejscowości nadmorskiej będą właściwym wyborem.
Poza zasobem wiatru liczą się m.in.: odległość od zabudowy, ukształtowanie terenu i przeszkody (turbulencje), dostęp do dróg transportowych, nośność gruntu, możliwość przyłączenia do sieci, oraz ograniczenia środowiskowe. Dobre warunki wiatrowe są konieczne, ale nie jedyne.
Tak, lokalnie mogą istnieć korzystne lokalizacje (np. odsłonięte wzniesienia, otwarte pola). Jednak w zadaniu bazującym na mapie krajowej zwykle wybiera się region oznaczony jako najlepszy w skali porównania. Jeśli mapa pokazuje maksimum na wybrzeżu, lokalne wyjątki nie zmieniają odpowiedzi.
Mapy mogą przedstawiać m.in. średnią prędkość wiatru, gęstość mocy wiatru, częstość przekroczeń pewnej prędkości, lub klasy wiatrowe. Dlatego zawsze trzeba sprawdzić legendę. Różne parametry mogą dawać podobny trend przestrzenny, ale nie są tym samym.
Ćwicz odczyt map i legend (różne skale), powtórz czynniki wpływające na wiatr (szorstkość terenu, przeszkody, wysokość), oraz przeanalizuj typowe rozkłady zasobów wiatru w Polsce. Na egzaminie trenuj szybkie porównanie obszarów i unikanie decyzji "na wyczucie".
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Najkorzystniejszą lokalizację wybiera się tam, gdzie mapa wskazuje najwyższe zasoby energii wiatru (np. największą średnią prędkość wiatru lub gęstość mocy)."

Źródła:

  • Global Wind Atlas (DTU/World Bank) – map viewer for wind speed/power density in Poland: https://globalwindatlas.info/ (dostęp 2026-02-18)
  • IMGW-PIB, portal "Klimat Polski" – informacje/warstwy dotyczące wiatru: https://klimat.imgw.pl/ (dostęp 2026-02-18)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw energetyki wiatrowej (zasoby wiatru, wpływ terenu, wysokość piasty)
  • Ćwiczenia z czytania map tematycznych (legendy, skale barw, izolinie)
  • Ogólnodostępne atlasy/portale mapowe zasobów wiatru dla Polski (do porównań i treningu odczytu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego