KWALIFIKACJA HAN2 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 27.
Na podstawie zapisów przedstawionych na kontach księgowych ustal wartość zapasów towarów na dzień bilansowy.
Ilustracja przedstawia trzy konta księgowe związane z ewidencją towarów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość zapasów towarów na dzień bilansowy ustala się z zapisów na kontach poprzez wyznaczenie salda końcowego konta(ów) dotyczących towarów.
Najpierw sumuje się obroty, potem oblicza saldo (różnica Wn i Ma) i interpretuje je jako stan zapasu na dzień bilansowy. W zadaniu poprawny wynik to 23 000,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Wartość zapasów towarów na dzień bilansowy w zadaniach egzaminacyjnych najczęściej wynika bezpośrednio z salda końcowego konta prezentującego towary (lub z połączenia kilku kont związanych z towarami, jeśli tak pokazano na ilustracji).

Typowa procedura jest następująca:

  • Krok 1: Odczytaj zapisy po stronie Wn i Ma na właściwym koncie (kontach) oraz saldo początkowe, jeśli jest podane.
  • Krok 2: Ustal obroty (sumy zapisów) po obu stronach.
  • Krok 3: Wyznacz saldo końcowe jako różnicę między stronami (z uwzględnieniem salda początkowego). To właśnie saldo końcowe odpowiada stanowi zapasów na dzień bilansowy, o ile zadanie nie wymaga dodatkowych korekt.

Odpowiedź "23 000,00 zł" jest poprawna, ponieważ odpowiada wartości zapasu ustalonej z bilansu kont (po zsumowaniu zapisów i wyznaczeniu salda końcowego dla towarów).

Dlaczego pozostałe wartości bywają wybierane błędnie?

  • "15 000,00 zł" często odpowiada jednej z sum obrotów lub części zapisów (np. tylko jednej stronie konta), bez obliczenia salda.
  • "12 000,00 zł" bywa wynikiem policzenia różnicy obrotów, ale bez uwzględnienia salda początkowego albo z pomyleniem, która strona jest dominująca.
  • "28 000,00 zł" może być efektem zsumowania wartości, które nie powinny być dodane razem (np. obroty Wn i Ma) albo nieuwzględnienia przeksięgowań/korekt.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj obliczenia w schemacie saldo początkowe + obroty zwiększające − obroty zmniejszające i dopiero na końcu przenieś wynik do odpowiedzi. Zmniejsza to ryzyko pomylenia obrotów z saldem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Saldo końcowe to różnica między zapisami po stronie Wn i Ma (z uwzględnieniem salda początkowego), ustalona na koniec okresu. Dla konta towarów saldo końcowe zwykle pokazuje wartość zapasu towarów pozostającą w jednostce na dzień bilansowy.
Najpierw zsumuj zapisy po stronie Wn i po stronie Ma (obroty). Następnie ustal saldo: strona z większą sumą "wygrywa", a saldo to różnica. Jeśli podano saldo początkowe, uwzględnij je zgodnie z jego stroną.
Suma obrotów pokazuje przepływ operacji w okresie (ile zaksięgowano), a nie stan na koniec dnia bilansowego. Zapas to stan, więc wynika z salda końcowego, czyli z tego, co zostało po rozliczeniu zapisów Wn i Ma.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie stron Wn/Ma, liczenie tylko jednej strony konta, pominięcie salda początkowego oraz sumowanie obrotów zamiast obliczenia salda. Często też nie zauważa się zapisów korygujących lub przeksięgowań.
Zależy od konstrukcji konta i tego, czy dominuje strona zwiększeń czy zmniejszeń w danym okresie. W typowych zadaniach szkolnych stan zapasu towarów jest wykazywany jako saldo wynikające z przewagi strony właściwej dla aktywów, ale zawsze trzeba to wyliczyć z danych.
W praktyce tak, bo inwentaryzacja potwierdza rzeczywisty stan i pozwala rozliczyć różnice. W zadaniach egzaminacyjnych często wystarcza jednak wyliczenie z kont księgowych, o ile treść (lub ilustracja) nie podaje dodatkowych danych o różnicach inwentaryzacyjnych.
Patrz na nazwę konta na schemacie (np. "Towary") oraz na charakter zapisów: zakupy/przyjęcia zwykle zwiększają zapas, a rozchody sprzedażowe lub przeksięgowania go zmniejszają. Jeśli jest kilka kont, zadanie zwykle wskazuje, które uwzględnić.
Stan z ksiąg wynika z zapisów księgowych, a stan magazynu z ewidencji ilościowej i inwentaryzacji. Różnice mogą wynikać z błędów księgowania, braków dokumentów, opóźnień w ujęciu operacji albo różnic inwentaryzacyjnych. W zadaniu liczy się to, co wynika z podanych zapisów.
Sprawdź, czy saldo końcowe mieści się logicznie między obrotami (nie powinno być większe niż suma zwiększeń, jeśli nie ma dodatkowych danych). Zweryfikuj też, czy uwzględniłeś saldo początkowe i czy nie dodałeś do siebie obu stron konta.
Ćwicz na schematach kont T: licz obroty, wyznaczaj salda, zapisuj obliczenia w stałym układzie. Ucz się rozróżniać "stan" (saldo) od "ruchu" (obroty). Pomaga też rozwiązywanie arkuszy próbnych i zadań z ewidencji towarów.
info

Około 25% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "W zadaniu poprawny wynik to 23 000,00 zł."

Źródła:

  • International Accounting Standard (IAS) 2 Inventories, paragraphs on measurement of inventories at the end of the reporting period (IFRS Foundation)
  • IFRS for SMEs Standard, Section 13 Inventories (IFRS Foundation)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw rachunkowości (konty, salda, obroty)
  • Zadania praktyczne: ustalanie sald i wartości zapasów na podstawie kont T
  • Materiały CKE/OKE z arkuszami próbnymi dla obszaru handlowo-księgowego

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego