KWALIFIKACJA ELE5 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 39.
Na podstawie zawartych w tabeli wyników pomiarów rezystancji wykonanych na zaciskach L1 i N grzejnika jednofazowego, przedstawionego na schemacie, określ stan techniczny jego grzałek.
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny jednofazowego grzejnika z trzema grzałkami oznaczonymi jako G1, G2 i G3.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "Uszkodzona jest tylko grzałka G1." wynika z porównania wartości rezystancji zmierzonej między L1 i N z tym, co powinno wyjść dla konfiguracji grzałek ze schematu.
Uszkodzenie jednej grzałki (najczęściej przerwa) zmienia rezystancję zastępczą tylko w pomiarach, w których ta grzałka bierze udział, a pozostałe pomiary pozostają zgodne ze sprawnymi elementami.

Pełne wyjaśnienie:

W diagnostyce grzejnika jednofazowego pomiar rezystancji między zaciskami L1 i N pozwala ocenić, czy tor prądowy zbudowany z grzałek ma prawidłową rezystancję zastępczą. Aby poprawnie zinterpretować tabelę, trzeba powiązać każdy wynik z tym, które grzałki są w danym przypadku włączone w obwód (zgodnie ze schematem połączeń).

Jeżeli uszkodzona jest tylko jedna grzałka, to typowo występuje przerwa w jej obwodzie (rezystancja dąży do nieskończoności), a więc:

  • w pomiarach, gdzie ta grzałka jest jedyną drogą przepływu prądu, wynik rezystancji będzie nienaturalnie wysoki lub wskazanie będzie odpowiadało przerwie;
  • w pomiarach, gdzie prąd może płynąć przez inne sprawne grzałki, wynik pozostanie "sensowny" i zgodny z oczekiwanym rzędem wielkości dla sprawnych elementów.

Właśnie taki wzorzec prowadzi do wniosku, że "Uszkodzona jest tylko grzałka G1." – odchylenia pojawiają się selektywnie i są spójne z udziałem G1 w danej konfiguracji, natomiast pozostałe grzałki zachowują się jak elementy sprawne.

Stwierdzenie "Sprawna jest tylko grzałka G3." byłoby uzasadnione, gdyby niemal wszystkie konfiguracje z udziałem innych grzałek dawały wyniki typowe dla przerwy lub skrajnie niezgodne, a jedynie gałąź z G3 dawała poprawną rezystancję. "Wszystkie grzałki są uszkodzone." wymagałoby, aby żaden pomiar nie dawał wartości logicznych dla sprawnego toru (np. wszędzie przerwa albo wartości skrajnie podejrzane). "Wszystkie grzałki są sprawne." pasowałoby tylko wtedy, gdy wszystkie wyniki z tabeli byłyby zgodne z rezystancjami oczekiwanymi ze schematu dla każdej kombinacji.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zaczynaj od ustalenia, które grzałki są w torze pomiarowym w danym wierszu tabeli, a dopiero potem porównuj wyniki – to ogranicza zgadywanie i eliminuje błędy intuicyjne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Porównujesz odczyt z omomierza z tym, jaka rezystancja zastępcza wynika ze schematu połączeń grzałek. Jeśli w konfiguracjach, gdzie dana grzałka jest w torze, pojawia się przerwa (bardzo duża rezystancja), a inne konfiguracje są poprawne, wskazuje to na uszkodzenie tej jednej grzałki.
Najczęściej oznacza przerwę w obwodzie elementu grzejnego (spalona spirala, przerwany przewód, rozłączone złącze). Omomierz widzi wtedy brak ciągłości i wskazuje wartość bardzo wysoką albo "OL/∞". To typowy objaw uszkodzenia grzałki, ale trzeba wykluczyć też rozłączenia połączeń.
Bo mierzysz rezystancję zastępczą całego toru, a nie tylko pojedynczego elementu. Gdy grzałki są łączone w różnych konfiguracjach (np. równolegle lub wybierane przełącznikiem), uszkodzenie jednego elementu zmienia opór tylko w tych układach, w których ten element jest częścią obwodu między L1 i N.
Najczęściej uczniowie: (1) nie analizują, która konfiguracja grzałek odpowiada danemu wierszowi tabeli, (2) mylą przerwę z zwarciem, (3) porównują wartości "na oko" bez sprawdzenia połączeń szeregowych/równoległych. Pomaga rozpisanie, które grzałki są aktywne w każdym pomiarze.
Tak. Pomiar rezystancji wykonuje się przy braku napięcia i po upewnieniu się, że obwód jest odłączony. W przeciwnym razie możesz uszkodzić miernik albo uzyskać błędny wynik. W praktyce odłączasz urządzenie, sprawdzasz brak napięcia, a dopiero potem mierzysz między zaciskami.
Jeśli podejrzewasz złącza, wykonaj pomiar w kilku punktach: na zaciskach oraz bezpośrednio na wyprowadzeniach grzałki (o ile jest dostęp). Luźny lub skorodowany styk może dać objaw przerwy mimo sprawnej grzałki. Dodatkowo oględziny i sprawdzenie dokręcenia połączeń są standardem diagnostycznym.
W praktyce spotyka się zarówno układy, gdzie grzałki są przełączane sekcyjnie (wybór mocy), jak i połączenia równoległe kilku sekcji. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest czytanie schematu i przypisanie pomiarów do konfiguracji, a nie zakładanie jednego "typowego" wariantu.
Rezystancja zastępcza to opór widziany między dwoma zaciskami dla całego układu elementów. Pozwala przewidzieć, jaką wartość powinien pokazać omomierz, gdy grzałki są sprawne i połączone w dany sposób. Gdy wynik istotnie odbiega od oczekiwanego, wskazuje to na przerwę, zwarcie lub błąd połączeń.
Taka odpowiedź ma sens, gdy każdy wariant pomiaru (dla wszystkich konfiguracji ze schematu) wskazuje wartości nielogiczne dla sprawnego obwodu, np. wszędzie przerwa albo wszędzie podejrzanie niska rezystancja sugerująca zwarcie. Jeśli choć część konfiguracji daje poprawny wynik, zwykle nie są uszkodzone wszystkie grzałki.
Ćwicz: (1) obliczanie rezystancji zastępczej dla szeregu i równoległego, (2) rozpoznawanie objawów przerwy i zwarcia w pomiarze omomierzem, (3) czytanie schematów z przełącznikami mocy. Na egzaminie rób krótką notatkę: które elementy są w torze między L1 i N w danym pomiarze.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Prawo_Ohma - dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Op%C3%B3r_elektryczny - dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Po%C5%82%C4%85czenie_r%C3%B3wnoleg%C5%82e - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Podstawy elektrotechniki: prawo Ohma, opór elektryczny, połączenia rezystorów
  • Ćwiczenia z czytania schematów jednofazowych i identyfikacji gałęzi obwodu
  • Instrukcje BHP dotyczące pomiarów: odłączenie napięcia i sprawdzenie braku zasilania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego