KWALIFIKACJA LES2 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 14.
Na przedstawionym wykresie, linia oznaczona symbolem X, dotyczy
Ilustracja przedstawia wykres liniowy, który jest częścią pytania egzaminacyjnego związanego z kwalifikacją zawodową TECHNIK
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przyrost bieżący opisuje przyrost w danym, krótkim okresie (np. roku) i na typowych wykresach ma przebieg: wzrost do maksimum, a potem spadek wraz z wiekiem. Przyrost przeciętny to średnia od początku życia drzewostanu i maksimum osiąga zwykle później. Krzywe wysokości dotyczą wysokości, nie przyrostu.

Pełne wyjaśnienie:

Na wykresach używanych w dendrometrii i hodowli lasu często zestawia się przebieg przyrostu bieżącego i przyrostu przeciętnego (najczęściej w funkcji wieku drzewostanu). Rozpoznanie tych krzywych opiera się na zrozumieniu definicji oraz charakterystycznego kształtu przebiegu.

Odpowiedź "przyrostu bieżącego" jest poprawna, jeżeli linia X przedstawia przyrost w krótkim przedziale czasu (np. roczny). Taki przyrost zwykle:

  • na początku rośnie (drzewostan intensywnie zwiększa produkcję),
  • osiąga maksimum w pewnym wieku,
  • następnie maleje, gdy tempo przyrastania słabnie wraz ze starzeniem się drzewostanu i wzrostem konkurencji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do linii opisującej przyrost bieżący?

  • "Przyrostu przeciętnego" – to wartość uśredniona od początku rozwoju (łączny przyrost podzielony przez wiek). Krzywa przyrostu przeciętnego zwykle ma łagodniejszy przebieg: długo rośnie, a maksimum osiąga później niż przyrost bieżący. Nie reaguje tak "ostro" na zmiany tempa w danym roku/okresie.
  • "Krzywej wysokości" – krzywa wysokości przedstawia zależność wysokości (np. w metrach) od wieku lub innych zmiennych. Wysokość w typowym ujęciu rośnie monotonicznie (choć tempo może spadać), więc nie jest to krzywa przyrostu.
  • "Wysokości Lorey'a" – to miara wysokości uśredniona z uwzględnieniem przekrojów (związana z cechami wysokościowymi/strukturalnymi drzewostanu). Jest to nadal wielkość wysokościowa, a nie przyrostowa; na wykresach wysokościowych przebieg nie odpowiada typowej krzywej przyrostu bieżącego.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw sprawdź, co jest na osiach i w jakich jednostkach (wysokość vs przyrost). Dopiero potem analizuj kształt linii: "garb" z maksimum i późniejszym spadkiem najczęściej sugeruje przyrost bieżący, a łagodniejsze narastanie do późniejszego maksimum – przyrost przeciętny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przyrost bieżący to przyrost osiągnięty w konkretnym krótkim okresie (najczęściej w ciągu roku). Opisuje aktualne tempo produkcji (np. miąższości), dlatego na wykresach często rośnie do maksimum, a następnie spada wraz z wiekiem drzewostanu.
Przyrost przeciętny to średnia wartość przyrostu od początku rozwoju do danego wieku (łączny przyrost podzielony przez wiek). Na wykresie zwykle narasta wolniej i osiąga maksimum później niż przyrost bieżący, bo "wygładza" wahania tempa w poszczególnych latach.
Najpierw sprawdź osie i jednostki, a potem kształt krzywych. Przyrost bieżący często tworzy wyraźne maksimum i z wiekiem spada. Przyrost przeciętny zwykle rośnie łagodniej i maksimum ma przesunięte na późniejszy wiek, bo jest wartością uśrednioną.
Spadek wynika z biologii rozwoju drzewostanu: starzenie się drzew, ograniczenia siedliskowe oraz silniejsza konkurencja o światło, wodę i składniki pokarmowe. W efekcie tempo przyrostu w danym roku (lub okresie) maleje, choć inne cechy, jak wysokość, mogą nadal rosnąć.
Krzywa wysokości opisuje zależność wysokości drzew (np. w metrach) od wieku lub innej zmiennej. Jest to cecha wzrostu, a nie przyrostu, więc jej przebieg zwykle jest monotonicznie rosnący (tempo może słabnąć), bez typowego "szczytu" jak w przyroście bieżącym.
Nie. Wysokość Lorey'a jest miarą wysokości uśrednioną z uwzględnieniem "wagi" drzew (związanej z ich przekrojami), więc silniej uwzględnia drzewa grubsze. To nadal wielkość wysokościowa, przydatna w opisie drzewostanu, ale nie jest to przyrost bieżący ani przeciętny.
Wysokość najczęściej jest w metrach. Przyrost może być podany jako przyrost miąższości, np. w m3/ha/rok (lub podobnych jednostkach), albo jako przyrost innej cechy w jednostce "na rok". Jeśli widzisz zapis "/rok", to silna wskazówka, że to wykres przyrostu.
Najczęstsze błędy to: pomijanie osi i jednostek, mylenie "bieżącego" z "przeciętnym", oraz utożsamianie każdej krzywej rosnącej z wysokością. Pomaga nawyk: najpierw odczytaj, co przedstawia oś Y, potem oceń, czy krzywa ma maksimum i spadek.
Przydaje się przy ocenie dynamiki produkcyjności drzewostanu i podejmowaniu decyzji hodowlanych. Znajomość, w jakiej fazie rozwoju przyrost jest najwyższy, pomaga planować zabiegi (np. cięcia) i oceniać efekty gospodarowania w czasie, zwłaszcza w analizach porównawczych.
Ćwicz odczyt osi, jednostek i legendy, a także rozpoznawanie typowych kształtów krzywych (wysokość, przyrost bieżący, przyrost przeciętny). Dobrą metodą jest robienie krótkich notatek: definicja + "jak wygląda na wykresie" + 1 typowy błąd, którego chcesz unikać.
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że przyrost bieżący opisuje przyrost w danym, krótkim okresie (np. roku) i na typowych wykresach ma przebieg: wzrost do maksimum, a potem spadek wraz z wiekiem.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z dendrometrii: definicje i przykłady wykresów przyrostu bieżącego i przeciętnego
  • Ćwiczenia z interpretacji wykresów wzrostu/przyrostu w funkcji wieku drzewostanu
  • Słownik pojęć leśnych (część: dendrometria, przyrost, wysokość drzewostanu)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego