Rozpuszczalność to maksymalna ilość substancji, która może rozpuścić się w danym rozpuszczalniku w określonej temperaturze, tworząc roztwór nasycony. Wpływ temperatury na rozpuszczalność zależy od rodzaju substancji i od bilansu energetycznego procesu rozpuszczania.
Dlaczego poprawne jest "CuSO4"?
Wiele soli nieorganicznych (ciała stałe) wykazuje wzrost rozpuszczalności wraz ze wzrostem temperatury. W praktyce laboratoryjnej oznacza to, że podgrzanie wody często ułatwia przygotowanie bardziej stężonych roztworów soli oraz pozwala na późniejszą krystalizację podczas chłodzenia. Dla siarczanu miedzi(II) wzrost temperatury w zakresie 40–60°C jest typowo kojarzony z zauważalnym zwiększeniem rozpuszczalności, więc w tym zestawie jest to najlepszy wybór.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "HCl" – w zadaniach szkolnych i egzaminacyjnych HCl jest traktowany jako substancja gazowa (chlorowodór), której rozpuszczalność w wodzie maleje przy wzroście temperatury (tendencja typowa dla gazów). Choć w praktyce laboratoryjnej spotyka się roztwór kwasu solnego, to pytanie dotyczy wpływu temperatury na rozpuszczalność związku, a dla gazów kierunek zmiany bywa odwrotny niż dla soli.
- "NH3" – amoniak jest gazem; jego rozpuszczalność w wodzie również zazwyczaj spada przy ogrzewaniu, co jest powodem, dla którego roztwory amoniaku łatwiej tracą NH3 w podwyższonej temperaturze.
- "NaNO3" – azotan(V) sodu jest solą o dużej rozpuszczalności już w temperaturach umiarkowanych. W wielu ujęciach dydaktycznych nie jest on najlepszym przykładem "największego wpływu" w wąskim przedziale 40–60°C w porównaniu z solami, których krzywe rozpuszczalności rosną bardziej stromo w tym zakresie.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach są gazy i sole, najpierw rozdziel je na dwie grupy. Dla gazów najczęściej wybierzesz odpowiedź wskazującą na spadek rozpuszczalności z temperaturą, a dla soli – wzrost. Potem porównuj, która substancja jest typowym przykładem silnej zmiany w danym zakresie temperatur.
