KWALIFIKACJA TLO3 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 16.
Na rysunku przedstawiono
Ilustracja przedstawia odbiornik ciśnienia statycznego, który jest elementem stosowanym w lotnictwie, szczególnie w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odbiornik ciśnienia statycznego służy do poboru ciśnienia otoczenia z możliwie niezakłóconego strumienia opływu i zasila instalację statyczną. Nie mierzy temperatury całkowitej ani kąta natarcia i nie jest odbiornikiem ciśnienia całkowitego (dynamicznego), które pobiera się inną sondą.

Pełne wyjaśnienie:

Odpowiedź "odbiornik ciśnienia statycznego" jest właściwa, gdy na rysunku pokazano element pobierający ciśnienie statyczne z otaczającego powietrza. Ciśnienie statyczne jest wykorzystywane w instalacji pneumatycznej m.in. do wyznaczania wysokości barometrycznej i prędkości (w połączeniu z ciśnieniem całkowitym) oraz do działania przyrządów zależnych od zmian ciśnienia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "przetwornik temperatury całkowitej" dotyczy pomiaru temperatury powietrza w strumieniu opływu (temperatury całkowitej/ram). Taki czujnik jest elementem systemów pomiaru parametrów lotu/silnika, ale nie pełni funkcji poboru ciśnienia do instalacji statycznej.
  • "odbiornik ciśnienia całkowitego" (sonda do ciśnienia całkowitego) służy do poboru ciśnienia całkowitego, które obejmuje składową statyczną i dynamiczną. Jest to inny rodzaj poboru niż w instalacji statycznej; w praktyce konstrukcja i sposób pracy (kierunkowy wlot) różnią się od odbiornika statycznego.
  • "przetwornik kąta natarcia" mierzy kąt natarcia (AoA) zwykle poprzez łopatkę/sondę reagującą na kierunek strumienia opływu. To czujnik aerodynamiczny o innym przeznaczeniu i sygnale wyjściowym niż odbiornik ciśnienia statycznego.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach rozpoznawczych warto kojarzyć funkcję elementu z tym, jaką wielkość fizyczną ma mierzyć. Jeśli odpowiedzi dotyczą temperatury lub kąta, a element należy do instalacji pneumatycznej, najczęściej poprawna będzie opcja związana z poborem ciśnienia (statycznego lub całkowitego) – a rozstrzygnięcie polega na odróżnieniu "statyczne" vs "całkowite".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To element instalacji statycznej, który pobiera ciśnienie otoczenia (statyczne) z miejsca na płatowcu o możliwie małych zakłóceniach opływu. Sygnał ciśnienia trafia do przyrządów/układów obliczających parametry lotu, np. wysokość i zmiany wysokości.
Ciśnienie statyczne odpowiada ciśnieniu otoczenia w danym punkcie atmosfery. Ciśnienie całkowite obejmuje składową statyczną i dynamiczną wynikającą z ruchu statku powietrznego względem powietrza. Różnica między nimi jest kluczowa przy wyznaczaniu prędkości.
Bo pełnią inne funkcje: odbiornik statyczny pobiera ciśnienie otoczenia, a rurka Pitota (odbiornik całkowity) pobiera ciśnienie całkowite z wlotu ustawionego do strumienia. Pomyłka prowadzi do błędnej diagnostyki usterek wskazań prędkości i wysokości.
Typowo są to przyrządy zależne od ciśnienia atmosferycznego, np. wysokościomierz barometryczny i wariometr, a także układy obliczające parametry lotu, gdzie ciśnienie statyczne jest jednym z wejść. Zakres użycia zależy od konkretnego statku powietrznego.
Najczęściej wtedy, gdy pojawiają się nielogiczne lub "zamrożone" wskazania wysokości i prędkości (szczególnie przy zmianie wysokości). Przyczyną mogą być nieszczelności, zanieczyszczenia lub zasłonięcie odbiornika. Dokładną diagnostykę wykonuje się wg dokumentacji obsługowej.
To czujnik mierzący kąt natarcia (AoA), czyli kąt między osią/cięciwą profilu a kierunkiem napływającego powietrza. Jest używany m.in. do ostrzegania przed przeciągnięciem i do pracy systemów wspomagających pilotowanie. Nie jest elementem poboru ciśnienia statycznego.
Czujnik temperatury całkowitej jest kojarzony z pomiarem temperatury strumienia opływu i często ma konstrukcję dostosowaną do przepływu powietrza (inny kształt niż port statyczny). W zadaniach egzaminacyjnych odróżnia go to, że nie jest opisany jako "odbiornik ciśnienia".
Najczęściej umieszcza się go na kadłubie w miejscu o możliwie niezakłóconym opływie, ale konkretna lokalizacja zależy od konstrukcji statku powietrznego. W praktyce spotyka się różne rozwiązania (porty/otwory statyczne, czasem po obu stronach kadłuba).
Typowe pomyłki to utożsamianie każdej sondy z "Pitotem", mylenie statycznego z całkowitym oraz wybór odpowiedzi na podstawie samego słowa "ciśnienie". Pomaga strategia: najpierw określić, czy pytanie dotyczy ciśnienia, temperatury czy kąta, a dopiero potem wybrać typ czujnika.
Skuteczne jest łączenie obrazów z funkcją: uczysz się nie tylko kształtu, ale też tego, jaką wielkość mierzy dany element i z jaką instalacją jest związany. Pomagają zestawy zdjęć/rysunków z opisami, a także praca z dokumentacją obsługową danego typu statku powietrznego.
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Odbiornik ciśnienia statycznego służy do poboru ciśnienia otoczenia z możliwie niezakłóconego strumienia opływu i zasila instalację statyczną."

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z przyrządów pokładowych i instalacji pitotowo-statycznej (materiały szkolne ośrodka/producenta)
  • Dokumentacja obsługowa statku powietrznego (AMM) – rozdziały dotyczące systemów pneumatycznych i sond
  • Ilustrowane atlasy elementów płatowca (rozpoznawanie sond i czujników na kadłubie/skrzydłach)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego