KWALIFIKACJA OGR2 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 8.
Na rysunku przedstawiono
Ilustracja przedstawia owocówkę śliwkóweczkę, czyli motyla z rodziny zwójkowatych, który jest szkodnikiem roślin
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Owocówka śliwkóweczka to szkodnik z grupy motyli. Na ilustracjach zwykle rozpoznaje się ją po cechach typowych dla drobnych zwójkowatych (skrzydła, sylwetka imago). Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych grup: kwieciak to chrząszcz z ryjkiem, mszyca ma miękkie ciało, a pryszczarek jest drobną muchówką.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z rozpoznawania szkodników kluczowe jest najpierw ustalenie grupy systematycznej widocznego organizmu, a dopiero potem dobór nazwy gatunkowej. Odpowiedź "owocówkę śliwkóweczkę" wskazuje na szkodnika z grupy motyli (Lepidoptera), których postać dorosła (imago) ma charakterystyczne skrzydła pokryte łuskami i typową sylwetkę.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne w takim porównaniu rozpoznawczym?

  • "kwieciaka malinowca" kojarzy się z chrząszczem (ryjkowcem). Chrząszcze mają twarde pokrywy skrzydłowe i inną budowę głowy; często wyróżnia je ryjek. Jeśli na rysunku widoczny jest owad o cechach motyla, ta odpowiedź nie pasuje.
  • "mszycę jabłoniową" stanowi mszyca – niewielki, miękkocielesny owad, często przedstawiany w skupieniach na pędach lub liściach. Jeżeli ilustracja pokazuje pojedynczego owada o budowie typowej dla motyla, mszyca nie będzie zgodna z obrazem.
  • "pryszczarka porzeczkowca" to muchówka (Diptera), zwykle bardzo drobna, o innych proporcjach ciała i skrzydeł niż motyle. W zadaniach obrazkowych pryszczarki bywają też kojarzone z objawami na roślinie (zniekształcenia, narośla), a nie z wyglądem motyla.

W praktyce ogrodniczej takie rozpoznanie przekłada się na właściwe działania: monitoring, termin lustracji i dobór metody ochrony. Na egzaminie warto ćwiczyć rozróżnianie "motyl–chrząszcz–mszyca–muchówka" po 2–3 cechach, zanim przejdzie się do nazwy gatunku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Owocówka śliwkóweczka to szkodnik śliw, którego rozwój wiąże się z uszkadzaniem owoców przez formy młodociane. W praktyce skutkiem są owoce gorszej jakości i straty plonu. Na egzaminie najczęściej sprawdza się rozpoznanie owada lub objawów żerowania.
Motyl ma skrzydła o innej fakturze i układzie oraz typową sylwetkę z wyraźnymi skrzydłami, a chrząszcz ma twardsze pokrywy skrzydłowe i często wyraźnie zaznaczoną budowę głowy. W zadaniach obrazkowych najpierw rozpoznaj rząd owada, potem gatunek.
Mszyce są małe i często fotografowane w zbliżeniu, przez co bez kontekstu rośliny można je pomylić z innymi drobnymi owadami. Pomaga zwrócenie uwagi na miękkie ciało, delikatne odnóża oraz to, że mszyce często występują w skupieniach, a nie jako pojedynczy okaz.
Pryszczarki są muchówkami i zwykle prezentują inną proporcję ciała oraz skrzydeł niż motyle; często spotyka się też zadania o objawach na roślinie (zniekształcenia), a nie o wyglądzie dorosłego owada. Gdy na rysunku widać typowego "małego motyla", pryszczarek jest mało prawdopodobny.
Lustracje wykonuje się w okresach aktywności szkodnika i ryzyka uszkodzeń owoców, zgodnie z przyjętą metodyką ochrony i monitoringiem w danym gospodarstwie. Na egzaminie zwykle nie wymaga się dokładnych terminów kalendarzowych, tylko rozumienia idei obserwacji i reagowania.
To typ zadania rozpoznawczego: musisz dopasować nazwę do obiektu z ilustracji. Najlepsza strategia to: (1) rozpoznać grupę (motyl/chrząszcz/mszyca/muchówka), (2) porównać 2–3 cechy diagnostyczne, (3) dopiero na końcu wybrać nazwę gatunku.
Najczęstsze błędy to wybór "na skojarzenie" po nazwie, a nie po cechach, oraz pomijanie kluczowych detali (skrzydła, kształt ciała, typ aparatu gębowego). Pomaga metoda eliminacji według rzędu owada i sprawdzanie, czy odpowiedź pasuje do całej sylwetki.
Na egzaminach zwykle używa się nazw przyjętych w materiałach dydaktycznych, ale w praktyce zdarzają się warianty nazw zwyczajowych. Dlatego najważniejsze jest dopasowanie do ilustracji i kontekstu uprawy. Jeśli masz wątpliwość, wróć do cech grupy i objawów żerowania.
Skuteczna nauka to praca z atlasem/kluczem i fiszkami: zdjęcie z jednej strony, nazwa i 3 cechy rozpoznawcze z drugiej. Ucz się parami "podobnych" szkodników, bo to właśnie takie zestawy pojawiają się w testach. Trenuj też rozpoznawanie rzędu owada.
W praktyce stosuje się podejście integrowane: monitoring, lustracje, zabiegi wykonywane wtedy, gdy są uzasadnione, oraz działania agrotechniczne wspierające zdrowotność roślin. Na egzaminie liczy się rozumienie, że poprawna identyfikacja szkodnika jest punktem wyjścia do doboru metody ochrony.
info

Statystycznie 51% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Owocówka śliwkóweczka to szkodnik z grupy motyli."

Materiały:

  • Atlasy/klucze do rozpoznawania szkodników sadowniczych i jagodowych (materiały dydaktyczne szkoły/CKE)
  • Notatki z zajęć z ochrony roślin: cechy diagnostyczne grup owadów
  • Materiały doradcze o integrowanej ochronie roślin (lustracje, progi szkodliwości) – zależnie od programu nauczania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego