KWALIFIKACJA TWO9 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 7.
Na rysunku przedstawiono
Ilustracja przedstawia element techniczny, który jest najprawdopodobniej częścią systemu smarowania, znanego jako lubrykator.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Lubrykator to urządzenie służące do dozowania środka smarnego (najczęściej oleju) do określonych punktów smarnych w maszynie. Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych funkcji: chłodnica odprowadza ciepło, wiskozymetr mierzy lepkość, a obracarka służy do obracania/pozycjonowania elementów.

Pełne wyjaśnienie:

Poprawna odpowiedź: lubrykator.

Lubrykator jest elementem układu smarowania, którego zadaniem jest kontrolowane podawanie (dozowanie) środka smarnego do wyznaczonych miejsc pracy, np. w mechanizmach wymagających stałego lub okresowego smarowania. W praktyce eksploatacyjnej technik żeglugi śródlądowej spotyka się urządzenia smarujące jako część wyposażenia siłowni: ich identyfikacja jest ważna przy obsłudze, przeglądach oraz podczas diagnozowania przyczyn wzrostu temperatury, tarcia czy przyspieszonego zużycia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:

  • Obracarka (w znaczeniu urządzenia do obracania/pozycjonowania elementów) pełni funkcję mechaniczną związaną z ruchem/ustawieniem części, a nie z podawaniem oleju. Jej konstrukcja i zastosowanie są inne niż w układach smarowania.
  • Chłodnica jest urządzeniem wymiany ciepła (wymiennikiem), którego celem jest obniżenie temperatury czynnika (np. wody, oleju, powietrza). Nawet jeśli w siłowni występuje chłodnica oleju, jej rola pozostaje chłodząca, a nie dozująca.
  • Wiskozymetr to przyrząd pomiarowy służący do wyznaczania lepkości cieczy. W kontekście siłowni może służyć do kontroli parametrów oleju, ale nie jest elementem wykonawczym odpowiedzialnym za smarowanie punktów tarcia.

Wskazówka egzaminacyjna: przy zadaniach "Na rysunku przedstawiono…" warto szukać funkcji urządzenia po cechach konstrukcyjnych (np. obecność elementu dozującego, zbiorniczka/komory oleju, króćców wyjściowych do punktów smarnych), a następnie wykluczać odpowiedzi, które są stricte pomiarowe lub chłodzące.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Lubrykator to urządzenie do dozowania środka smarnego (najczęściej oleju) do wybranych punktów smarnych. W siłowni statkowej wspiera utrzymanie filmu olejowego, ogranicza tarcie i zużycie, a przez to poprawia niezawodność mechanizmów.
Lubrykator kojarzy się z podawaniem oleju i często ma wyjścia do punktów smarnych/element dozujący. Chłodnica jest wymiennikiem ciepła: zwykle ma dwa obiegi (np. woda–olej) i układ kanałów/żeber, a jej funkcją jest odprowadzanie ciepła, nie dozowanie.
Wiskozymetr jest przyrządem pomiarowym — służy do określania lepkości cieczy. Może być używany do kontroli jakości oleju, ale nie podaje oleju do punktów tarcia. To różnica między pomiarem parametru a realizacją funkcji smarowania.
Najczęściej pojawia się wzrost tarcia i temperatury, przyspieszone zużycie współpracujących powierzchni, hałas, a w skrajnych przypadkach zatarcie. Dlatego rozpoznanie i prawidłowa obsługa urządzeń układu smarowania (w tym lubrykatorów) jest kluczowa w eksploatacji.
Warto kojarzyć funkcje takich elementów jak: pompa oleju, filtr, chłodnica oleju, zawór przelewowy/regulacyjny, przewody i punkty smarne oraz urządzenia dozujące (np. lubrykatory). Egzamin często sprawdza rozumienie roli elementu, nie tylko nazwę.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi "na oko" po ogólnym kształcie, bez analizy cech funkcjonalnych (króćce, obieg czynnika, elementy pomiarowe). Pomaga metoda: najpierw ustal funkcję (smarowanie/chłodzenie/pomiar/ruch), dopiero potem dopasuj nazwę.
Na schematach uproszczonych bywa mylona, bo oba urządzenia mogą dotyczyć oleju. Różnica jest funkcjonalna: chłodnica zmienia temperaturę, a lubrykator podaje/dawkuje olej do punktów smarnych. Zwracaj uwagę na to, dokąd prowadzą przewody.
Ćwicz rozpoznawanie urządzeń z rysunków i schematów: porównuj elementy o podobnych nazwach i funkcjach. Twórz własne fiszki: nazwa → funkcja → cechy na rysunku. Na egzaminie najpierw identyfikuj funkcję urządzenia, potem dopasuj nazwę.
Lepkość kontroluje się w ramach eksploatacji i diagnostyki oleju, np. gdy podejrzewa się rozcieńczenie paliwem, degradację termiczną lub niewłaściwy dobór oleju. Wynik może wskazywać potrzebę wymiany oleju lub korekty warunków pracy, ale sam pomiar nie zastępuje smarowania.
Urządzenia pomocnicze wspierają pracę głównych maszyn: zapewniają smarowanie, chłodzenie, filtrację, zasilanie w media, pomiar i regulację. Ich prawidłowa obsługa ogranicza awarie i poprawia bezpieczeństwo. W pytaniach egzaminacyjnych kluczowe jest łączenie nazwy z funkcją.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Lubrykator to urządzenie służące do dozowania środka smarnego (najczęściej oleju) do określonych punktów smarnych w maszynie."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Lubrykator" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Lubrykator (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): "Wiskozymetr" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Wiskozymetr (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): "Chłodnica" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Ch%C5%82odnica (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Instrukcje obsługi/DTR urządzeń układów smarowania stosowanych na jednostkach śródlądowych
  • Podręczniki z eksploatacji maszyn i urządzeń siłowni okrętowej (działy: smarowanie, urządzenia pomocnicze)
  • Materiały szkolne z rozpoznawania elementów instalacji maszynowych na rysunkach i schematach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego